2. Tema: Yiyecek Ve İçecekler

ZAZ.6.2.D

"Yiyecek ve İçecekler" temasına yönelik dinleme / izleme–anlamlandırma süreci; öğrencilerin önceki bilgi ve deneyimlerini harekete geçirmek amacıyla sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımızı yansıtan görseller üzerinden başlatılır. Görseller incelenerek "Hangi sebze ve meyveler var?", "Hangi içecekleri tüketmelisiniz?", "Mutfak araç gereci nelerdir?", "Sağlıklı beslenme neden önemlidir?" gibi sorulara yönelik düşünceler oluşturulur ve öğrencilerin kendi sınıf yaşantılarından örnekler vermeleri sağlanır (OB4, KB2.6). Bu süreçte önceki bilgi ve deneyimlerin harekete geçirilmesi, görsellerdeki unsurlar ile yaşantılar arasında temel ilişkilerin fark edilmesi ve mevcut içerik hakkında tahminlerde bulunulması sağlanır .

Kısa bir ses kaydı, video veya diyalogdan kesitler sunularak içerikte yer alan sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız hakkında tahminlerde bulunulması sağlanır. Görsel ve işitsel ipuçları birlikte değerlendirilerek içerik hakkında çıkarımlar yapılır. Tahminler sınıf ortamında paylaşılırken öğrencilerin birbirlerini dikkatle dinlemeleri, farklı görüşlere açık olmaları ve iletişim kurmaları desteklenir (E1.4, D3.3, D13.4, OB7).

"Yiyecek ve İçecekler" temasına uygun dinleme / izleme metni kesintisiz olarak sunulur. Bu metinde sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız yer alır. Bu aşamada içeriğin genel anlamının kavranılması, konusunun algılanılması; temel unsurların, yönergelerin ve ayrıntıların tanınması beklenir. Böylece bütüncül içerikteki temel bileşenlerin fark edilmesi sağlanır (KB2.10).

Dinleme sonrasında tema; içerikte geçen sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız ile ilgili görseller, kartlar ve dijital materyaller aracılığıyla yeniden ele alınır (E3.4). Bu unsurlar eşleştirme, işaretleme ve basit sınıflandırma etkinlikleriyle ayırt edilir; benzerlik ve farklılıklar belirlenir. Başlangıçta yapılan tahminler tekrar gözden geçirilir ve dinlenen içerikle karşılaştırılır; tahminlerin doğruluğu kontrol edilir ve gerekçelendirilir. İçerikte yer alan unsurların bütün içinde konumlandırılması ve temel sınıflandırmaların yapılması sağlanır. İçerikteki bilgiler tablo veya şemalar üzerinde yapılandırılarak yatay ve dikey ilişkiler görünür hâle getirilir (OB3, KB2.9, KB2.14)

Sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız ile ilgili görseller ve içerikler kategorilere ayrılır; sebze-yemek, meyve-içecek, beslenme-sağlık üzerinden anlamlı bağlantılar kurulur. Dinlenen bilgiler öğrencilerin kendi yaşantılarıyla ilişkilendirilerek içerik içselleştirilir. Bu süreçte dikkatlerini içerik üzerinde yoğunlaştırmaları, öğrenmeye istekli katılım göstermeleri ve yeni duruma uyum sağlamaları desteklenir (E1.6, E3.10).

Sürecin sonunda dinleme etkinliğine ilişkin gözlemlenen, anlaşılan ve düşünülen bilgiler bireysel olarak değerlendirilir ve sınıfla paylaşılır. Gönüllü öğrenciler söz alarak anladıklarını ifade ederken diğer öğrenciler onları dikkatle dinler. Ardından ikili ve küçük grup çalışmalarıyla karşılıklı olarak bilgi, düşünce ve deneyimler paylaşılır; sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız hakkında bilgi verilir, yiyecek ve içecekler ile ilgili basit ifadeler kullanılır (E1.5, KB2.11).

ZAZ.6.2.O

"Yiyecek ve İçecekler" temasına yönelik okuma–anlamlandırma süreci; öğrencilerin önceki bilgi ve deneyimlerini harekete geçirmek amacıyla sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız ile ilgili kısa metinler ve görseller üzerinden başlatılır. Görseller ve metin parçaları incelenerek "Bu metin ne hakkında olabilir?", "Burada hangi sebze ve meyvelerden bahsediliyor?", "Hangi içecekler sağlıklıdır?", "Mutfağımızda hangi yemekleri yaparız?" gibi sorulara yönelik tahminlerde bulunulması sağlanır (OB5, KB2.6, KB2.12). Önceki bilgi ve deneyimlerin harekete geçirilmesi, sebze ve meyvelerin adlandırılması, yiyecek ve içeceklerin bilinmesi, mutfağımız ve sağlıklı beslenmenin önemine yönelik mevcut içerikle önceki bilgiler arasında temel ilişkilerin kurulması desteklenir. Bu süreçte öğrencilerden merak duygularını desteklemeleri, kendilerini ifade etmelerine yönelik farkındalık geliştirmeleri beklenir. Sunulan yazılı ve görsel ipuçları aracılığıyla içerik ile önceki bilgi ve deneyimler arasında bağ kurulması sağlanır ve metnin konusu hakkında basit tahminlerde bulunulur.

Okuma içeriğine ait başlık, görsel ve anahtar ifadeler incelenir (OB7). Bu ipuçlarına dayanarak metnin konusu, metinde yer alabilecek sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız hakkında tahminlerde bulunulması sağlanır. Öğrencilerin görsel ve yazılı ipuçlarından yararlanarak içeriği genel olarak algılamaları desteklenir. (KB2.5).

8Metin sessiz olarak okunur. Okuma sürecinde içeriğin genel anlamının bütüncül olarak kavranması; metinde geçen sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız ile ilgili ifadelerin fark edilmesi beklenir (E3.9, D16.3). Ayrıca metin içerisindeki basit ve temel ayrıntıların belirlenmesi sağlanır. Böylece içeriğin konusu genel olarak algılanır ve temel bileşenler tanınır.

Okuma sonrasında tema; metinde yer alan sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız ile ilgili görseller ve bilgi kartlarıyla yeniden ele alınır. Bu unsurlar eşleştirme ve işaretleme etkinlikleriyle tanınır ve ayırt edilir; "Hangi sebze ve meyveler vardır?", "Hangi içecekleri içersiniz?", "Nasıl sağlıklı beslenilir?" gibi sorular üzerinden içerik somutlaştırılır (OB1, KB2.17, KB2.20). Başlangıçta yapılan tahminler tekrar gözden geçirilir ve metinle karşılaştırılarak doğruluğu kontrol edilir; doğru ve yanlış tahminler gerekçeleriyle ifade edilir (E1.3, SDB3.3).

Metinde yer alan ögeler tablo, şema veya görsel düzenleyiciler aracılığıyla yapılandırılır. Sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız belirli bir düzen içinde yerleştirilerek bu unsurlar arasındaki bağlantılar açık biçimde ortaya konur (E3.7). Bu unsurlar basit kategoriler altında sınıflandırılır ve benzerlik–farklılıklar üzerinden karşılaştırmalar yapılır. Ayrıca ögeler arasındaki yatay ve dikey ilişkilerin fark edilmesi sağlanır (KB2.5, KB2.7).

Sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız arasındaki bağlantılar ele alınır. "Manavdan ne alırsınız?", "Şehrinizde hangi sebze ve meyveler yetişir?", "Sağlığınız için nasıl beslenmelisiniz?" gibi sorular üzerinden ilişkiler kurulması sağlanır (SDB2.1, KB2.3). Bu süreçte anlamlı bağlantılar kurulması ve metnin derinlemesine incelenmesi desteklenir (E3.4, E3.5). Metinden hareketle basit çıkarımlar yapılır ve elde edilen bilgiler öğrencilerin kendi sınıf ortamlarıyla ilişkilendirilerek ifade edilir; böylece içerik bireysel olarak içselleştirilir (KB2.17). Sürecin sonunda okuma ve anlamlandırma sürecine ilişkin gözden geçirilen bilgi, deneyim, düşünce ve duygular bireysel olarak ifade edilir. Gönüllü öğrenciler söz alarak metinden anladıklarını paylaşırken diğer öğrenciler dikkatle dinler (SDB2.1). Ardından ikili ve küçük grup çalışmalarıyla karşılıklı paylaşımlar gerçekleştirilir; hangi sebze ve meyveler, hangi yiyecek ve içeceklerin tüketildiği, mutfakta neler yapıldığı ve sağlıklı beslenmenin nasıl olduğu ifade edilir. Bu süreçte iletişim kurulması, iş birliği yapılması ve karşılıklı etkileşim içinde bulunulması beklenir (SDB2.2, SDB3.2, D20.2).

ZAZ.6.2.K

"Yiyecek ve İçecekler" temasına yönelik konuşma–anlatma süreci; öğrencilerin önceki bilgi ve deneyimlerini harekete geçirmek amacıyla sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımıza ilişkin görseller ve kısa ifadeler üzerinden başlatılır (E1.1, OB1). Öğrencilerin sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımıza ilişkin yaşantılarını hatırlamaları, nesneleri adlandırmaları, bulundukları yerleri ifade etmeleri ve basit yönergeleri fark etmeleri sağlanır (KB1). Bu süreçte önceki bilgi ve deneyimlerin etkin hâle getirilmesi ve mevcut içerikle ilişkilendirilmesi hedeflenir (SDB3.2).

Sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımıza dair beğeni ifadeleri içeren kısa konuşma örnekleri ("Kahvaltı yapmayı çok severim.", "Her akşam meyve yerim.", "Sağlıklı yaşam için yürüyüş yaparım.") (SDB1.3, OB2). Öğrencilerin bu örnekleri dinlemeleri, tekrar etmeleri ve doğru sesletimle taklit etmeleri sağlanır. Böylece model ifadelere aşinalık kazanmaları ve sözlü üretime hazırlık yapmaları desteklenir (SDB3.1).

Öğrencilerin model konuşmaları taklit ederek benzer ifadeler üretmeleri sağlanır. Öğrenciler "Akşam yemeğini ailece yeriz.", "Meyveleri çok tüketirim." gibi ifadeleri tekrar ederken "Annemin yemekleri çok lezzetlidir.", "Sağlığıma dikkat ederim." gibi yönergeleri de kullanır ve bu ifadeleri kendi sınıf ortamlarına göre değiştirerek yeniden kurar. Böylece taklit yoluyla yeni içerik oluşturulması ve bu içeriklerin bağlama uygun biçimde düzenlenmesi sağlanır (D2.2, D13.4, D14.1, D20.2).

Öğrencilerin öğrendikleri dil yapılarını kullanarak yeni ve özgün ifadeler oluşturmaları sağlanır. Öğrencilerden sebze ve meyveler, yiyecek ve içecekler, mutfağımız ve sağlıklı beslenmeye dair beğenilerini ifade eden cümleler kurmaları beklenir. Kurulan ifadelerin açık, anlaşılır ve doğru biçimde iletilmesi teşvik edilir (SDB1.1). Bu süreçte uygun sözcüklerin seçilmesi, ifadelerin geliştirilmesi ve farklı örneklerle karşılaştırılması desteklenir. Ayrıca öğrencilerin birbirlerine sorular yönelterek ifadelerini genişletmeleri ve sözlü etkileşim içinde kullanmaları sağlanır. Öğrencilerin hazırlıksız konuşma durumlarında bağlama uygun ifadeleri hızlı ve doğru biçimde seçerek kullanmaları ve hazırlıklı konuşma durumlarında belirledikleri içerikleri düzenleyerek doğal ve anlaşılır biçimde sunmaları desteklenir (SDB1.2, D9.1).

İkili çalışmalar gerçekleştirilir. Öğrencilerden biri hangi öğünde ne tür yiyecek ve içecekleri tükettiğini söyler veya sağlıklı yaşam ve spor hakkında basit cümleler kurar, diğeri dinler, sorular sorar ve gerektiğinde karşılaştırmalar yapar. Roller değiştirilerek sürecin sürdürülmesi sağlanır. Bu süreçte öğrenilen yapıların farklı bağlamlarda kullanılması, yeniden düzenlenmesi ve sözlü iletişim yoluyla paylaşılması desteklenir.

Küçük grup çalışmaları yapılır. Öğrenciler grup içinde sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız ifadelerini birlikte belirler, bu unsurları sınıflandırır ve ortak bir sözlü sunum hazırlar. Böylece sınıflandırma ve yapılandırma becerilerinin geliştirilmesi sağlanır (D18.2).

Sürecin sonunda öğrencilerin konuşma etkinliklerine ilişkin düşünce, duygu ve deneyimlerini değerlendirmeleri sağlanır. Öğrencilerden hangi ifadeleri doğru kullandıklarını, hangi noktalarda zorlandıklarını ve kendilerini nasıl geliştirebileceklerini ifade etmeleri beklenir. Bu süreçte yapılan çalışmaların yorumlanması ve anlamlandırılması desteklenir (SDB2.1).

Öğrenciler bu değerlendirmelerini sınıf ortamında paylaşır ve arkadaşlarının görüşlerini dinler. İkili ve grup içi paylaşımlar yoluyla karşılıklı geri bildirim verilmesi ve öğrenmenin pekiştirilmesi sağlanır. Bu süreçte öğrencilerin sorumluluk almaları, duyarlı davranmaları ve iletişim kurmaları desteklenir (D6.2, D14.1).

ZAZ.6.2.Y

"Yiyecek ve İçecekler" temasına yönelik yazma–anlatma süreci; öğrencilerin önceki bilgi ve deneyimlerini harekete geçirmek amacıyla sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımıza ilişkin görseller ve kısa ifadeler üzerinden başlatılır (E1.1, SDB2.2). Öğrencilerin bu görselleri incelemeleri; sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımıza ilişkin bildikleri sözcükleri hatırlamaları; sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız ile ilgili yönergeleri fark etmeleri ve bu bilgileri basit ifadelerle yazılı olarak ifade etmeleri sağlanır. Ayrıca verilen yazma görevinin ne olduğu, ne yazılacağı ve nasıl yazılacağının genel olarak anlaşılması desteklenir (KB2.11, KB2.12).

Sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımıza dair beğeni bildiren ifadeler içeren kısa yazılı model metinler sunulur. Bu metinlerin incelenmesi, yapı ve ifade biçimlerinin fark edilmesi ve model alınarak bunlara benzer ifadelerin yeniden yazılması sağlanır. Böylece modelden yararlanarak yazılı üretime geçiş desteklenir.

Model metinler temel alınarak yazılı içerik oluşturulması sağlanır. "Okula gitmeden önce kahvaltı yaparım.", "Yemek öğünlerine dikkat ederim.", "Sağlıklı içecekler tüketirim.", "Akşamları babamla yürüyüş yaparım." gibi ifadelerin yanı sıra "Sağlıksız içecekler tüketmem.", "Sağlıklı beslenmeye dikkat ederim." gibi ifadeler de kullanılarak cümleler yazılır ve bu ifadeler uygun biçimde düzenlenir. Böylece yazma içeriğinin oluşturulması ve geliştirilmesi sağlanır (E3.8, SDB2.3, D16,1, KB2.8).

Yazma görevinin yapılandırılması sağlanır. Sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız ile ilgili ifadeleri içeren kısa metinlerin yazılması beklenir. Yazma sürecinde uygun materyallerin seçilmesi (defter, çalışma kâğıdı vb.), uygun sözcüklerin ve dil yapılarının kullanılması, noktalama işaretlerine dikkat edilmesi ve basit mesajların açık ve anlaşılır biçimde ifade edilmesi desteklenir (E1.6, E3.7, SDB3.1). Ayrıca öğrencilerin hazırlıklı yazma durumlarında içeriklerini planlayarak düzenlemeleri ve hazırlıksız yazma durumlarında bağlama uygun ifadeleri hızlı ve doğru biçimde seçerek kullanmaları sağlanır.

Yazılan metinlerin geliştirilmesi sağlanır. Yazılar yeniden okunur, benzer ve farklı yönler karşılaştırılır, sınıf eşyaları ve ifadeler kategorilere ayrılır ve gerekli düzenlemeler yapılır (D17.3).

Ardından yazılı içeriklerin farklı bağlamlarda yeniden düzenlenmesi sağlanır. Yazılan ifadeler değiştirilerek metinler genişletilir. Bu süreçte yazılı bilgilerin yeniden yapılandırılması ve paylaşılması desteklenir. Öğrencilerin yazdıkları metinleri arkadaşlarıyla paylaşmaları ve yazılı iletişim kurmaları sağlanır (SDB3.3).

Küçük grup çalışmaları yapılır. Grup içinde yazılan metinler paylaşılır, birlikte gözden geçirilir ve ortak metinler oluşturulur.

Sürecin sonunda yazma süreci ve ürünlerine ilişkin değerlendirme yapılır. Yazılan metinler gözden geçirilerek güçlü yönler ve geliştirilmesi gereken noktalar belirlenir. Ardından bu değerlendirmeler sınıf ortamında paylaşılır ve karşılıklı geri bildirimlerde bulunulur (D3.2, OB2).

Öğrenci bu tema kapsamında hazırlayacağı performans görevi ile ilgili; kahvaltıda, öğle ve akşam yemeğinde yenilenlerden bir menü hazırlayabilir. Çalışmasını bir postere dönüştürebilir ve tahtaya çıkıp sunabilir. Bu performans görevi; hedef sözcüklerin doğru ve bağlama uygun kullanımı, temel dil bilgisi yapılarını işlevsel biçimde kullanabilme, yazılı ve / veya sözlü anlatımın anlaşılırlığı, iletişim amacına uygun ifade kullanımı ile göreve katılım, çaba ve süreç içindeki ilerleme gibi ölçütleri içeren analitik / bütüncül dereceli puanlama anahtarı veya gözlem formu ile değerlendirilebilir. Performans görevi sürecinde öğrencilerin sürece daha aktif katılım göstermelerini desteklemek amacıyla öz değerlendirme veya akran değerlendirme formlarına da yer verilebilir.

ZAZ.6.2.DBS

"Yiyecek ve İçecekler" temasına yönelik dil bilgisi seçme–kullanma süreci; sebze ve meyveler, beslenme, mutfağımız ile ilgili görsellerin ve kısa diyalogların sunulmasıyla başlatılır. Öğrenciler görselleri inceler, duydukları ifadeleri takip eder ve sınıfça tekrar eder. "Muz sarıdır.", "Domates kırmızıdır.", "Sağlıklı beslenmek çok önemlidir." gibi cümleler birlikte söylenerek içerikle ilk aşinalık oluşturulur. Bu süreçte dil yapılarının kuralları açıklanmadan doğal ve bağlam içinde fark edilmesi sağlanır (OB4, KB2.2. KB2.5). Sebze ve meyveler, beslenme ve mutfağımız içeren görseller üzerinden eşleştirme etkinliği yapılır. Öğrenciler dinledikleri cümleleri doğru görsellerle eşleştirir, her bir içerikle uyumlu olan görseli işaretler ve hangi ifadenin hangi görsele ait olduğunu sözlü olarak belirtir. Bu etkinlik sayesinde hedef dil parçaları kuralları bilinmeden fark edilerek ayırt edilir (E3.4, E3.7).

Kısa canlandırmalar veya video kesitleri izlenir. Öğrenciler izledikleri içerikte sebze ve meyveler, beslenme ve mutfağımızI ifade eden cümleleri ve basit ifadeleri ("Kırmızı elma masanın üzerindedir.", "Annem güzel yemek yapar.") belirler ve bu ifadeleri tekrar eder. Sınıf içine getirilen gerçek nesnelerle ilişki kurularak anlam güçlendirilir (E3.7). Aynı yapıya sahip cümleler grup hâlinde tekrar edilir. Öğrenciler sırayla cümleleri sesli olarak söyler, arkadaşlarının tekrarlarını dinler ve birlikte tekrar ederek işitsel farkındalık geliştirir. Bu süreçte benzer dil yapılarının fark edilmesi sağlanır (KB2.8). Farklı sebze ve meyveler, yiyecek ve içecekler, mutfağımız ve sağlıklı beslenme ile ilgili yeni örnekler oluşturulur. "Evde meyve ve sebze sepetimiz var.", "Güzel yemekleri severim.", "Hızlı koşmaya çalışırım." gibi cümlelerin yanı sıra "Sebze yemekleri çok lezzetlidir.", "Taze portakal suyu çok sağlıklıdır." gibi ifadeler de kullanılarak aynı dil yapıları farklı bağlamlarda tekrar edilir. Böylece hedef dil parçaları kuralları düşünülmeden otomatik biçimde pekiştirilir (SDB3.1, KB2.20). Sınıf içinde hareketli bir etkinlik yapılır. Öğrenciler dolaşarak görsellerini gördükleri sebze ve meyvelere, yiyecek ve içeceklere, mutfağımız ve sağlıklı beslenmeye dair cümleler kurar. "Bu elma büyüktür.", "Sebzeli yemekleri severim.", "Sağlıklı yaşam için her gün spor yaparım." gibi ifadeler gerçek ortamla ilişkilendirilerek kısa, doğal ve anlamlı biçimde tekrar edilir (SDB2.1). Beden diliyle canlandırma etkinliği uygulanır. Öğrenciler sebze ve meyveler, yiyecek ve içecekler, mutfağımız ve sağlıklı beslenme ile ilgili düşüncelerini hareketlerle destekler. Böylece dil yapıları kuralları bilinmeden fiziksel olarak da içselleştirilir (KB2.17).

Konuşma ve hareketin birlikte kullanıldığı oyunlaştırılmış etkinlikler yapılır. Öğrenciler hem cümle kurar hem de aynı anda nesneleri gösterir. Bu süreçte hedef dil parçaları eş zamanlı olarak tekrar edilir ve canlandırılır (KB2.20). İkili ve grup çalışmalarıyla süreç tamamlanır. Öğrenciler birbirlerine sebze ve meyveleri, yiyecek ve içecekleri, mutfağımız ve sağlıklı beslenmeyi anlatır; sebze ve meyvelerin isimlerini, yiyecek ve içeceklerin tatlarını, mutfaktaki araç ve gereçleri, sağlıklı beslenmenin önemini anlatır ve karşılıklı sorular sorarak iletişim kurar. Kullanılan ifadeler doğal ve akıcı hâle gelir. Bu süreçte öğrenciler öğrendikleri dil yapılarını, kuralları düşünmeden seçerek farklı durumlarda kullanır ve iletişim kurarken tabii biçimde kullanıma sokar (D13.1).

ZAZ.6.2.SÖS

"Yiyecek ve İçecekler" temasına yönelik sözcük seçme–kullanma süreci; sebze ve meyveler, beslenme ve mutfağımıza ilişkin hedef sözcüklerin yer aldığı görsellerin ve kısa diyalogların sunulmasıyla başlatılır. Öğrenciler bu içerikleri dinler ve izler, hedef sözcükleri bütünsel olarak duyar ve görür (E1.1, E3.4). Sınıfça tekrar etkinliği yapılır. Hedef sözcükler sesli olarak tekrar edilir; "elma", "domates", "portakal suyu", "ayran", "yumurta", "patates", "kaşık" gibi sözcükler doğru sesletimle söylenir. Bu süreçte sözcüklerin doğal kullanımına aşinalık kazandırılır.

Görseller üzerinden sözcüklerin kullanımı üzerine çalışmalar yapılır. "Bu nedir?", "Hangi yemekleri seversin?" gibi sorulara hedef sözcüklerle cevap verilmesi sağlanır. Böylece sözcüklerin kullanım bağlamı algılanır (E1.3). Sözcüklerin anlamlarını zihinde yapılandırmaya yönelik eşleştirme ve sınıflandırma etkinlikleri uygulanır. Sebze ve meyveler, yiyecek ve içecekler, mutfağımız ve sağlıklı beslenme ile ilgili doğru sözcükler eşleştirilir, benzer özelliklerine göre gruplandırılır ve sözcükler arasında kavramsal ilişkiler kurulur (SDB2.1). Hedef sözcüklerin anlamlarını pekiştirmek amacıyla tekrar ve kullanım çalışmaları yapılır. Aynı sözcükler farklı örnekler içinde kullanılır; mahalledeki mekânlar gösterilerek adlandırılır ve "yemek", "içecek", "beslenme" gibi sözcükler çeşitli durumlarda tekrar edilir. Böylece sözcüklerin anlamları bağlam içinde algılanır (SDB3.3). Sınıf içinde hareketli etkinlikler uygulanır. Öğrenciler sınıfta bulunan sebze ve meyveler, beslenme ve mutfağımıza ait görselleri görür ve bunları ifade eden sözcükleri kullanarak cümleler kurar. Sözcüklerin gerçek yaşamla ilişkilendirilmesi ve kendiliğinden, doğal ve tabii bir biçimde kullanılması sağlanır. İkili ve grup çalışmalarıyla süreç tamamlanır. Öğrenciler birbirlerine sorular sorar, sebze ve meyveler, yiyecek ve içecekler, mutfağımız ve sağlıklı beslenme ile ilgili hedef sözcükleri iletişim kurarken kendiliğinden, gerçek ve doğal biçimde kullanır. Bu süreçte sözcüklerin farklı bağlamlarda etkili biçimde kullanıma sokulması desteklenir (E3.2, E3.5).

ZAZ.6.2.SES

"Yiyecek ve İçecekler" temasına yönelik sesletim seçme–kullanma süreci; sınıfa sebze ve meyveleri, beslenmeyi ve mutfağımızı yansıtan görsellerin getirilmesiyle başlatılır. Görseller incelenirken kısa diyaloglar dinletilir (KB2.8). Dinleme sırasında duyulan sözcüklere dikkat edilmesi ve özellikle tekrar eden seslerin fark edilmesi sağlanır. Dinleme sonrasında duyulan sözcükler sınıfça tekrar edilir ve hangi seslerin duyulduğu belirlenir (SDB1.1). Sınıfça tekrar etkinliği yapılır. Sözcükler önce toplu olarak, ardından bireysel olarak tekrar edilir. "Sarı mandalina", "domates", "patates", "kırmızı elma" gibi sözcükler doğru sesletimle ifade edilir ve işitsel doğruluk pekiştirilir (E1.6, E3.4). Farklı cümlelerin yer aldığı dinleme etkinliği uygulanır. Aynı sesleri içeren sözcükler farklı cümleler içinde dinlenir. Dinleme sonrasında duyulan sözcükler ve tekrar eden sesler belirlenir. Benzer sesler karşılaştırılır ve aralarındaki farklar ortaya konur (SDB2.2).

Sınıf içinde uygulama etkinliği yapılır. Sınıfa getirilen sebze ve meyveler, beslenme ve mutfağımız kartları gösterilerek doğru sesletimle adlandırılır. Öğrenciler gördükleri nesneleri kendiliğinden seçerek doğru ve doğal biçimde ifade eder; yanlış sesletimler fark edilerek onların doğru biçimi tekrar edilir. Bu süreçte öğrencilerin sesleri gerçek ve tabii bir biçimde kullanmaları desteklenir (E3.10).

Ses gruplama etkinliği uygulanır. Benzer sesleri içeren sözcükler bir araya getirilir ve farklı sesler ayırt edilerek gruplandırılır. Bu süreçte öğrencilerin ses farkındalıkları güçlendirilir (SDB2.1, ). İkili ve grup çalışmaları yapılır. Öğrenciler birbirlerine sebze ve meyveler, beslenme ve mutfağımız ile ilgili kullanabilecekleri ifadeleri (tüketilme zamanı, yetişme zamanları vb.) doğru sesletimle ifade eder (E1.6, E3.10, SDB2.3). Öğrencilerin hedef sesleri iletişim sırasında kendiliğinden, doğru, gerçek ve tabii bir biçimde kullanmaları sağlanır. Etkinlik sonunda yapılan konuşmalar değerlendirilir ve sesletim doğruluğu üzerine geri bildirim verilir (KB2.9, KB2.10, KB2.17).

Sebze ve Meyveler alt temasında öğrencilerle "Renkli Pazar Tezgâhı" etkinliği yapılabilir. Sınıfa domates, biber, patates, salatalık, elma, armut, muz, üzüm, portakal gibi sebze ve meyve görselleri getirilebilir. Öğrenciler önce bu ürünleri sebze ve meyve olarak ayırabilir. Daha sonra ürünleri renklerine göre gruplandırabilir: kırmızı olanlar, yeşil olanlar, sarı olanlar gibi. Öğrenci "Bu domatestir, sebzedir, rengi kırmızıdır, salatada kullanılır." veya "Bu elmadır, meyvedir, tatlı veya ekşidir." gibi kısa tanıtımlar yapılabilir.

Beslenme alt temasında öğrencilerle "Benim Günlük Menüm" etkinliği yapılabilir. Öğrencilere kahvaltı, öğle yemeği ve akşam yemeği için yiyecek ve içecek görselleri verilebilir. Öğrenci ekmek, peynir, zeytin, yumurta, çorba, pilav, salata, yoğurt, su, süt, ayran gibi görseller arasından seçim yaparak kendi günlük menüsünü oluşturabilir.

Mutfağımız alt temasında öğrencilerle "Sağlıklı Sofra Hazırlıyorum" etkinliği yapılabilir. Öğrencilere boş bir sofra veya tabak şablonu verilebilir. Öğrenciler bu şablona tabak, kaşık, çatal, bardak, ekmek, çorba, salata, yoğurt, meyve, su gibi görseller yerleştirebilir. Öğrenciler sofradaki nesneleri adlandırabilir, hazırladığı sofrayı tanıtabilir. "Sofrada tabak, kaşık, çatal ve bardak var.", "Tabağımda çorba, salata ve ekmek var.", "İçecek olarak su seçtim." gibi cümleler kurabilir.

Sebze ve Meyveler alt temasında öğrenciler için elma, armut, üzüm, domates, biber, salatalık gibi kelimeler görsel kartlarla tanıtılabilir. Öğretmen kartı gösterir, kelimeyi söyler; öğrenciler önce tekrar edebilir, sonra doğru görseli gösterebilir. Daha sonra öğrencilere karışık sebze ve meyve kartları verilebilir. Öğrenciler kartları iki gruba ayırabilir: sebzeler ve meyveler. "Elmayı bul.", "Domatesi göster.", "Meyveleri bir sepete koy.", "Sebzeleri tezgâha yerleştir." gibi kısa yönergeler kullanılabilir. Beslenme alt temasında öğrencilerin yiyecek ve içecekleri ayırt edebilmesi için masa üzerine ekmek, peynir, yumurta, süt, su, ayran, çorba gibi görsel modeller yerleştirilebilir. Öğretmen önce "Bu yiyecek.", "Bu içecek." ayrımını somut olarak gösterebilir. Öğrenciler verilen kartları yiyecekler ve içecekler başlıkları altına yerleştirebilir. Öğretmen "Bu süt mü, ekmek mi?", "Su içecek mi, yiyecek mi?", "Peynir yenir mi, içilir mi?" gibi sorularla doğru anlam kurulmasını sağlanabilir. Mutfağımız alt temasında, sofra ve mutfak nesnelerini somutlaştırarak anlatılabilir. Öğretmen sınıfa tabak, kaşık, çatal, bardak gibi gerçek nesneler getirir veya bunların görsellerini kullanabilir. Öğrenciler önce nesneleri adlandırabilir, sonra nesne ile onların kullanımını eşleştirebilir. Örneğin "Çorba kaşıkla içilir.", "Su bardakta içilir.", "Yemek tabakta yenir." gibi kısa model cümleler tekrar edilebilir. Öğrenciye boş bir sofra şablonu verilebilir. Öğrenci tabağı, bardağı, kaşığı ve çatalı doğru yere yerleştirebilir. Ardından "Sofrada tabak var.", "Bardakta su var.", "Kaşıkla çorba içerim." gibi kısa cümleler kurabilir.