4. Tema: Çevre Ve Sürdürülebilir Yaşam

LAZ.8.4.D.

"Çevre ve Sürdürülebilir Yaşam" temasına yönelik dinleme / izleme-anlama süreci, öğrencilerin doğal çevre, günlük yaşam alışkanlıkları, çevreyi koruma davranışları, geri dönüşüm uygulamaları ve sürdürülebilir yaşamla ilgili önceki bilgi ve deneyimlerini harekete geçirmek amacıyla başlatılır (E1.1, SDB1.1, OB1). Öğrencilere "Çevrende hangi doğal unsurlar var?", "Evde ya da okulda çevreyi korumak için neler yapıyorsun?", "Geri dönüşüm hakkında neler biliyorsun?", "Su ve enerji tasarrufu nasıl yapılır?" gibi sorular yöneltilir (E3.8, SDB2.1). Öğrenciler bu sorular üzerinden kendi yaşantılarından örnekler verir, çevreyle ilgili gözlemlerini paylaşır ve tema içeriğiyle ilgili tahminlerde bulunur (KB2.8).

Öğrencilerin doğal çevre, çevreyi koruma alışkanlıkları, geri dönüşüm uygulamaları ve ortak sorumluluklarla ilgili hedef sözcük ve ifadelerle karşılaşmaları sağlanır (E1.1, OB1). Öğrencilere doğal çevreyi, günlük çevre alışkanlıklarını, temizlik çalışmalarını, geri dönüşüm uygulamalarını ve çevre dostu yaşamı konu alan kısa diyaloglar, görseller, videolar ve dinleme metinleri sunulur. Öğrenciler içeriklerde geçen çevre, doğa, orman, deniz, su, enerji, geri dönüşüm, plastik, cam, kâğıt, temizlik, tasarruf gibi sözcükleri dinlerken ve izlerken genel anlamı yakalamaya çalışır; tekrar eden sözcükleri, görsel ipuçlarını ve temel bilgileri fark eder (OB4, KB2.2).

"Dinle-Tahmin Et" etkinliği ile öğrenciler dinleyecekleri ya da izleyecekleri içeriğe ilişkin başlık, görsel, anahtar sözcük ya da kısa ifadelerden hareketle içeriğin ne hakkında olabileceğine yönelik tahminlerde bulunur. Öğrenciler tahminlerini arkadaşlarıyla paylaşır, farklı görüşleri dinler ve kendi tahminlerini yeniden gözden geçirir (E3.5, SDB2.1, SDB2.3, KB2.11).

Dinleme / izleme sırasında öğrenciler hedef içerikte geçen çevreyle ilgili temel bilgileri, günlük yaşam alışkanlıklarını, çevreyi koruma davranışlarını ve geri dönüşüm uygulamalarını anlamaya odaklanır. "Dinle-Bul-İşaretle" etkinliğinde öğrenciler içerikte geçen belirli sözcükleri, ifadeleri ya da bilgileri işaretler; örneğin hangi doğal çevre unsurlarından bahsedildiğini, hangi çevre dostu davranışların yapıldığını, hangi atıkların geri dönüştürüldüğünü ya da hangi tasarruf uygulamalarının anlatıldığını belirler (KB2.2, KB2.6, OB1).

Öğrenciler dinledikleri içeriklerde yer alan bilgileri sınıflandırır, karşılaştırır ve ilişkilendirir. "Grupla-Karşılaştır" etkinliğinde öğrenciler doğal çevre unsurlarını, çevreyi koruma davranışlarını, geri dönüşüm materyallerini ve sürdürülebilir yaşam alışkanlıklarını benzerlik ve farklılıklarına göre gruplandırır (KB2.5, KB2.6, KB2.7). Öğrenciler elde ettikleri bilgileri tablo ve şema üzerinde düzenler, doğru ve güvenilir bilgiler seçmeye özen gösterir, elde ettikleri bilgiler doğrultusunda gerekçeli kararlar verir ve bilgilerin doğruluğunu ve uygunluğunu değerlendirir (KB2.17, SDB3.3, E3.1, OB7).

Öğrenciler dinledikleri ya da izledikleri içeriklerin ana mesajını belirlemeye yönlendirilir. "Ana Mesaj Nedir?" etkinliğinde öğrenciler çevreyi koruma, tasarruf yapma, geri dönüşüm uygulama ve ortak yaşam alanlarını temiz tutma gibi ana fikirleri belirler; verilen bilgiler arasındaki ilişkileri tanır, bütün içinde anlamlandırır ve çevreyle ilgili temel mesajları kendi ifadeleriyle özetler (KB2.3, KB2.14, OB1, E3.1).

Öğrenciler dinledikleri ya da izledikleri içerikleri kendi yaşamlarıyla ilişkilendirir. "Ben Ne Yapıyorum?" etkinliğinde öğrenciler kendi günlük yaşamlarında çevreyi korumaya yönelik yaptıkları davranışları, ailelerinde uygulanan tasarruf alışkanlıklarını, okulda yapılan çevre etkinliklerini ya da yaşadıkları çevredeki doğal unsurları paylaşır (E1.6, E2.2, SDB1.1, OB8). Öğrenciler kendi çevre alışkanlıklarıyla bu bilgileri ilişkilendirir, kendileri için uygun olan çevre dostu davranışları seçer, arkadaşlarının çevre alışkanlıkları hakkında bilgi toplar ve ortak yaşam alanlarını koruma konusunda sorumluluk geliştirir (SDB2.3, D5.2, D16.2).

Sürecin sonunda öğrenciler dinledikleri ve izledikleri içeriklere yönelik kısa sözlü paylaşımlar yapar. "Dinledim-Anladım-Paylaşıyorum" etkinliği ile öğrenciler içerikte geçen temel bilgileri, dikkatlerini çeken çevre dostu davranışları, sürdürülebilir yaşam önerilerini ve kendi deneyimlerini sınıfla paylaşır (SDB2.1, E3.5, KB2.3). Öğrenciler birbirlerini dikkatle dinler, gönüllü olarak söz alır, farklı görüşlere açık olur ve çevreyle ilgili farkındalıklarını ifade eder (D4.2, D14.1, KB2.15).

LAZ.8.4.O.

"Çevre ve Sürdürülebilir Yaşam" temasına yönelik okuma-anlamlandırma süreci, öğrencilerin doğal çevre, günlük yaşam alışkanlıkları, çevreyi koruma davranışları, geri dönüşüm uygulamaları ve ortak yaşam alanlarına ilişkin önceki bilgi ve deneyimlerini harekete geçirmek amacıyla doğal çevre unsurları, çevre temizliği, geri dönüşüm, enerji tasarrufu, toplu taşıma, bisiklet kullanımı, çevre dostu yaşam uygulamaları ve Laz coğrafyasındaki doğal yaşamı içeren başlıklar, anahtar kelimeler ve destekleyici görseller üzerinden başlatılır (E1.1, SDB1.1, KB2.2). Öğrencilere "Doğayı Koruyalım", "Temiz Bir Çevre", "Geri Dönüşüm Kutusu", "Tasarruflu Yaşam" gibi başlıklar ile bu başlıkları yansıtan görseller birlikte sunulur ve öğrencilerden bu görseller ile başlıklar arasında ilişki kurmaları istenir (E3.8, SDB1.2, OB4). Öğrenciler görsellerde yer alan ipuçlarını inceleyerek metnin konusu ve içeriği hakkında tahminlerde bulunur ve bu tahminlerini sınıfla paylaşır (SDB2.1, OB1, KB2.8). Öğrenciler destekleyici görselleri ve başlıkları yeniden inceleyerek metnin içeriğine yönelik tahminlerini detaylandırır ve metinde hangi doğal çevre unsurlarının yer alabileceğini, çevreyi korumaya yönelik hangi davranışlardan söz edilebileceğini, geri dönüşümün nasıl yapılabileceğini, tasarruf uygulamalarının ve ortak sorumlulukların nasıl ifade edilebileceğini öngörür. Öğrenciler bu tahminlerini gerekçeleriyle birlikte ifade eder (E3.5, SDB2.1). Ardından doğal çevreyi tanıtma, çevreyle ilgili gözlem ve betimleme yapma, günlük çevre alışkanlıklarını anlatma, geri dönüşüm uygulamalarını tanıtma ve çevreyi korumaya yönelik davranışları ifade etmeye yönelik kısa ve basit bir metin öğrencilere sunulur. Öğrenciler metni önce sessiz olarak bireysel şekilde okur ve ilk okumada metnin genel konusunu anlamaya odaklanır (E2.2, OB1). Bu süreçte öğrencilerin kendilerine güvenerek metni anlamlandırmaya çalışmaları teşvik edilir ve gerekli durumlarda akranlarıyla kısa paylaşımlar yapmaları sağlanır. Sonrasında öğrenciler metni ikinci kez okuyarak metinde geçen doğal çevre unsurlarını, çevre koruma davranışlarını, geri dönüşüm ifadelerini, tasarruf uygulamalarını ve ortak yaşam alanlarına ilişkin ifadeleri işaretler veya altını çizer, metindeki bilgileri doğru ve güvenilir biçimde belirlemeye özen gösterir (D4.2, D6.2, KB2.2).

Okuma sürecinin devamında öğrenciler başlangıçta yaptıkları tahminleri metinle karşılaştırarak doğruluğunu kontrol eder. Metinde yer alan ifadeleri kullanım amaçlarına göre sınıflandırır; doğal çevre unsurlarını adlandıran ifadeler, çevreyle ilgili gözlem ve betimleme ifadeleri, günlük çevre alışkanlıklarını bildiren ifadeler, geri dönüşüm ve atıklarla ilgili ifadeler, tavsiye ve öneri bildiren ifadeler ile çevreyle ilgili soru-cevap ifadelerini uygun başlıklar altında toplar (KB2.5, OB1, D16.3). Öğrenciler metindeki ifadeleri karşılaştırarak benzer ve farklı yönleri ortaya koyar; aynı anlamı taşıyan ya da farklı çevresel durumlarda kullanılan ifadeleri belirler ve bu ifadeler üzerinden karşılaştırmalar gerçekleştirir (KB2.7, OB4, E3.7).

Öğrenciler metni daha ayrıntılı inceleyerek çevreyi koruma sürecinin sıralı yapısını belirler; doğal çevreyi tanıma, atıkları ayırma, geri dönüşüm yapma, enerji ve su tasarrufu sağlama, ortak yaşam alanlarını temiz tutma aşamaları arasındaki ilişkileri açıkça ortaya koyar (KB2.6, KB2.7, E3.1). Öğrenciler metindeki bilgileri tablo veya şema hâline getirerek düzenler; "çevre unsuru – çevre sorunu – çözüm önerisi – çevre dostu davranış" ilişkisini gösteren basit tablolar oluşturur ve bu yapı üzerinden metindeki ilişkileri görselleştirir (OB1, OB4). Ayrıca metinde verilen bilgilerden hareketle basit çıkarımlar yapar; örneğin bir çevre davranışının neden önemli olduğu, hangi alışkanlıkların çevreye zarar verdiği, hangi davranışların sürdürülebilir yaşamı desteklediği yorumlanır ve metinde açıkça verilmeyen bazı bilgiler tahmin edilir (KB2.14). Bununla birlikte öğrenciler sınıf içinde yapılan basit bilgi toplama çalışmalarıyla metindeki bilgileri kendi yaşamlarıyla karşılaştırır; "Kim bez çanta kullanıyor?", "Kim su tasarrufu yapıyor?", "Kim bisiklet kullanıyor?", "Kim çöpleri geri dönüşüm kutusuna atıyor?" gibi sorulara cevap bulmak için bilgi toplar, bu bilgileri tablo hâline getirir, basit yorumlar yapar, elde ettikleri bilgilerden hareketle gerekçeli kararlar verir ve sürdürülebilir yaşamı destekleyen davranışları belirler (OB7, OB8, SDB2.2, SDB3.3).

Öğrenciler okudukları metni kendi yaşamlarıyla ilişkilendirerek bireysel olarak anlamlandırır. Öğrenciler metinden seçtikleri ifadeleri kendileri için uygun olan çevre dostu davranışları belirleyerek kendi yaşamlarına uyarlayarak yeniden ifade eder; "Ben su tasarrufu yapıyorum.", "Ben bez çanta kullanıyorum.", "Ben çöpleri geri dönüşüm kutusuna atıyorum.", "Ben çevreyi temiz tutuyorum.", "Ben bisiklet kullanıyorum." gibi cümlelerle kendi çevre alışkanlıklarını, günlük yaşam uygulamalarını ve çevreyle ilgili sorumluluklarını metinle ilişkilendirir (E1.6, SDB3.1, SDB1.3, KB2.15).

Sürecin son aşamasında öğrenciler okudukları metin hakkında bireysel düşüncelerini ifade eder ve sınıfla paylaşır (E2.2, D16.3). Gönüllü öğrenciler metnin içeriğini kendi cümleleriyle anlatırken diğer öğrenciler onları dikkatle dinler (D4.2). Ardından öğrenciler grup çalışmaları yaparak metinle ilgili sorular oluşturur, birbirlerine doğal çevre unsurları, çevre koruma alışkanlıkları, geri dönüşüm uygulamaları, tasarruf davranışları ve ortak sorumluluklara ilişkin sorular sorar ve cevap verir (SDB2.1, SDB2.2, SDB2.3, D20.2).

LAZ.8.4.K.

"Çevre ve Sürdürülebilir Yaşam" temasına yönelik konuşma-anlatma süreci, öğrencilerin doğal çevreyi tanıtma, çevreyle ilgili gözlem ve betimleme yapma, günlük çevre alışkanlıklarını anlatma, geri dönüşüm uygulamalarını ifade etme, çevreyi korumaya yönelik davranışlar hakkında konuşma ve sürdürülebilir yaşamla ilgili temel bilgileri paylaşabildikleri deneyimlerini harekete geçirmek amacıyla sınıf içinde gerçekleştirilen kısa diyalog örnekleri ve canlandırmalar üzerinden başlatılır (E1.1, SDB1.1, KB2.8). Öğrencilere "Çevrende hangi doğal unsurları görüyorsun?", "Çevreyi korumak için neler yapıyorsun?", "Geri dönüşümü nasıl yapıyorsun?", "Su ve enerji tasarrufunu nasıl sağlıyorsun?", "Ortak yaşam alanlarını nasıl temiz tutuyorsun?" gibi sorular yöneltilir (E2.2, E3.8, D5.2). Öğrenciler bu sorular üzerinden kendi deneyimlerini paylaşır, günlük yaşamlarında çevreyle ilgili nasıl davranışlar sergilediklerini hatırlar ve bu süreçte doğal çevre unsurları, geri dönüşüm uygulamaları, tasarruf alışkanlıkları ve çevresel sorumlulukların nasıl ifade edilebildiğini söyleyerek mevcut içerikle ilişkilendirir (SDB2.1, SDB2.3, D14.3). Doğal çevreyi tanıtma tanıtma, çevreyle ilgili gözlem ve betimleme yapma, günlük çevre alışkanlıklarını ifade etme, geri dönüşüm uygulamalarını anlatma ve çevreyi korumaya yönelik davranışlar hakkında konuşma ifadelerini içeren kısa diyaloglar model olarak sunulur. Öğrenciler bu diyalogları tekrar eder, birlikte söyler ve taklit ederek kullanılmaya başlanılan yapıları fark eder (SDB1.2, KB2.2). Öğrenciler ifadeleri bireysel olarak ve grup hâlinde seslendirir, Lazcaya özgü sesleri fark ederek doğru telaffuzla söylemeye çalışır (OB1, D16.3). Öğrenciler model diyaloglardan hareketle doğal çevre unsurlarını tanıtma, çevreyle ilgili gözlem yapma, günlük çevre alışkanlıklarını anlatma, geri dönüşüm uygulamalarını ifade etme ve çevreyi korumaya yönelik temel bilgiler paylaşma ifadelerini kullanarak kendi konuşmalarını oluşturur. Öğrenciler "Ormanda çok ağaç var.", "Deniz temiz görünüyor.", "Ben çöpleri geri dönüşüme atıyorum.", "Ben su tasarrufu yapıyorum.", "Biz çevreyi temiz tutuyoruz.", "Hepimiz doğayı korumalıyız." gibi yapıları kullanarak kendi çevre alışkanlıklarını tanıtan kısa konuşmalar hazırlar; hazırladıkları konuşmaları tekrar eder, geliştirir ve daha akıcı hâle getirir (KB2.14, SDB1.2). Öğrenciler oluşturdukları konuşmaları sınıf içinde sözlü olarak ifade eder, konuşmalarını kendi yaşam deneyimlerine göre zenginleştirir ve doğru ve güvenilir bilgiler kullanmaya özen gösterir (SDB3.1, E2.2, D17.2, D6.2).

Konuşma sürecinde öğrenciler hazırlıklı ve hazırlıksız konuşma durumlarında öğrendikleri ifadeler kullanılarak iletişim kurulabildiğini deneyimler. Hazırlıklı konuşmalarda doğal çevreyi tanıtır, çevreyi koruma alışkanlıklarından bahseder, geri dönüşüm, su ve enerji tasarrufu, toplu taşıma, yürüyüş ve bisiklet kullanımı gibi günlük yaşam uygulamalarına ilişkin bilgiler paylaşır (E1.6, E2.2, OB6). Hazırlıksız konuşmalarda ise arkadaşlar tarafından yöneltilen sorulara anlık ve bağlama uygun cevaplar verir; soru sorar, cevap verir ve konuşmayı sürdürür (SDB2.1, SDB2.2, SDB2.3). Öğrenciler konuşmalarında uygun sözcükleri seçer, cümlelerini açık ve anlaşılır şekilde kurar ve mesajlarını net biçimde ifade eder. Öğrenciler birbirlerini dinleyerek iletişimi sürdürür, konuşma sırasına uyar ve sosyal etkileşim içinde öğrenir (SDB2.1, D4.2, D16.2).

Öğrenciler öğrendikleri ifadeleri farklı durumlara uyarlayarak yeniden kullanır; bir arkadaşına yaşadığı çevreyi tanıtma, geri dönüşüm alışkanlıklarını anlatma, ailesinde uygulanan tasarruf davranışlarını paylaşma, sınıfta çevreyi korumaya yönelik önerilerde bulunma veya Laz coğrafyasındaki doğal yaşamı tanıtma gibi farklı durumları canlandırır ve bu durumlara uygun ifadeler kullanılarak konuşur (KB2.14, SDB3.1, E3.1, OB8). Öğrenciler konuşmalarını bağlama uygun şekilde yeniden düzenler, farklı kişilerle iletişim kurarken kullanılabilecek ifadeleri karşılaştırır, uygun iletişim biçimlerini seçer ve gerekçeli kararlar vererek iletişimlerini sürdürür (KB2.7, SDB3.3, D14.1).

Sürecin sonunda öğrenciler gerçekleştirdikleri konuşma etkinliklerini değerlendirir; kendilerinin veya ailelerinin çevreyi korumaya yönelik günlük alışkanlıklarını tanıtan kısa konuşmalar yapar, arkadaşlarının konuşmalarını dikkatle dinler ve birbirlerinin konuşmalarına yönelik görüşlerini ifade eder (SDB2.1, SDB2.2, SDB2.3, D16.3). Öğrenciler birbirlerine geri bildirim verir, karşılıklı konuşmalar gerçekleştirir, düşüncelerini paylaşır ve konuşmaların anlaşılır, uygun ve etkili olup olmadığını değerlendirir (D4.2, D20.2, KB2.17).

Öğrencilerden günlük yaşamlarında çevreyi korumaya yönelik gerçekleştirdikleri alışkanlıkları tanıttıkları görsel destekli bir "Çevremi Koruyorum" çalışması hazırlamaları istenebilir. Bu kapsamda öğrencilerin geri dönüşüm, temizlik, enerji ve su tasarrufu, çevreyi temiz tutma ve günlük çevre alışkanlıklarıyla ilgili temel sözcük ve ifadeleri kullanmaları beklenebilir. Öğrenciler hazırlayacakları çalışmalarda çevreyi korumaya yönelik bireysel uygulamalarını kısa ve basit ifadelerle anlatabilir. Ayrıca öğrencilerden hazırladıkları çalışmalarda günlük yaşamlarında çevreyi korumak için neler yaptıklarını, hangi alışkanlıkları düzenli olarak uyguladıklarını ve çevreyi korumaya yönelik hangi davranışları önemli bulduklarını ifade etmeleri beklenebilir. Öğrencilerin öğrendikleri temel kalıpları kendi yaşam deneyimleriyle ilişkilendirmeleri ve çevreyle ilgili temel görüşlerini günlük yaşam bağlamında paylaşmaları desteklenebilir. Performans görevi sonunda öğrenciler hazırladıkları çalışmaları sınıf ortamında sözlü olarak sunabilir. Bu süreçte öğrencilerin çevreyle ilgili temel ifadeleri anlaşılır biçimde kullanmaları, doğru ve anlaşılır telaffuzla konuşmaları, arkadaşlarının çevre alışkanlıklarıyla ilgili kısa sorular sormaları ve uygun cevaplar vermeleri beklenebilir. Bu performans görevi kontrol listeleri, gözlem formları, dereceli puanlama anahtarları, öz / akran / grup değerlendirme formları ile değerlendirilebilir.

Öğrencilerden çevreyi koruma alışkanlıkları, geri dönüşüm uygulamaları ve günlük yaşamda sürdürülebilir davranışlarla ilgili kısa bir röportaj çalışması hazırlamaları istenebilir. Bu kapsamda öğrencilerin çevreyi koruma, tasarruf, geri dönüşüm ve ortak sorumluluklara ilişkin temel sözcük ve ifadeleri kullanmaları; soru sormaları, görüş bildirmeleri ve kısa açıklamalar yapmaları beklenebilir. Öğrencilerin hazırlayacakları çalışmalarda günlük yaşamlarında uyguladıkları çevre alışkanlıklarını, çevreyi korumak için neler yaptıklarını ve hangi davranışları önemli bulduklarını basit ifadelerle anlatmaları desteklenebilir. Ayrıca öğrencilerden hazırladıkları röportaj çalışmasında arkadaşlarına çevreyle ilgili kısa sorular yöneltmeleri ve verilen cevapları temel düzeyde ifade etmeleri beklenebilir. Öğrencilerin soru-cevap yapıları aracılığıyla çevreyi koruma alışkanlıkları, geri dönüşüm uygulamaları ve günlük yaşam davranışları hakkında iletişim kurmaları desteklenebilir. Röportaj sürecinin öğrencilerin dili doğal iletişim bağlamlarında kullanmalarına, telaffuzlarını geliştirmelerine ve çevreyle ilgili temel görüşlerini ifade etmelerine katkı sağlaması hedeflenebilir. Performans görevi sonunda öğrenciler hazırladıkları röportajları sınıf ortamında sözlü olarak sunabilir veya canlandırabilir. Bu süreçte öğrencilerin hedef sözcük ve ifadeleri doğru ve bağlama uygun kullanmaları, anlaşılır ve doğru telaffuzla konuşmaları, soru sorma ve cevap verme süreçlerine aktif katılım göstermeleri beklenebilir. Bu performans görevi; öğrencilerin çevre ve sürdürülebilir yaşamla ilgili temel sözcük ve ifadeleri doğru kullanmaları, günlük yaşam alışkanlıklarını ifade edebilmeleri, iletişim kurabilmeleri, soru- cevap yapılarını işlevsel biçimde kullanabilmeleri ve etkinliklere aktif katılım göstermeleri ölçütlerine göre analitik / bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

LAZ.8.4.Y.

"Çevre ve Sürdürülebilir Yaşam" temasına yönelik yazma süreci, öğrencilerin doğal çevreyi tanıtma, çevreyle ilgili gözlem ve betimleme yapma, günlük çevre alışkanlıklarını ifade etme, geri dönüşüm uygulamalarını anlatma ve çevreyi korumaya yönelik davranışlara ilişkin önceki bilgi ve deneyimlerini harekete geçirmek amacıyla başlatılır (E1.1, SDB1.1, OB1). Öğrencilere doğal çevre unsurları, çevre koruma davranışları, geri dönüşüm uygulamaları, enerji ve su tasarrufu, ortak yaşam alanları ve günlük çevreci tercihlere ilişkin daha önce öğrenilen yapılar hatırlatılır ve "Benim Çevre Dostu Yaşamım" yazma görevi tanıtılır. Öğrencilerden yazma görevinde ne yapılacağının anlaşılması istenebilir ve "Çevrende neler var?", "Çevreyi nasıl koruyorsun?", "Geri dönüşümü nasıl yapıyorsun?", "Su tasarrufu yapıyor musun?", "Hangi çevre dostu alışkanlıkların var?", "Ortak yaşam alanlarını nasıl temiz tutuyorsun?" gibi örnek sorular üzerinden konuya hazırlık yaptırılır (KB2.8).

Öğrencilere doğal çevreyi tanıtma, çevreyle ilgili gözlem ve betimleme yapma, günlük çevre alışkanlıklarını ifade etme, geri dönüşüm uygulamalarını anlatma ve çevreyi korumaya yönelik davranışları sıralı şekilde ifade etmeye yönelik kısa ve basit yazılı model metinler sunulur. Öğrenciler bu metinleri inceleyerek yapı ve içerik hakkında farkındalık kazanır (OB1). "Ormanda çok ağaç var.", "Deniz temiz görünüyor.", "Ben çöpleri geri dönüşüme atıyorum.", "Ben su tasarrufu yapıyorum.", "Ben bez çanta kullanıyorum.", "Önce atıkları ayırıyorum, sonra geri dönüşüm kutusuna atıyorum." gibi model metinler öğrenciler tarafından okunarak incelenir, ardından kopyalanarak yeniden yazılır (SDB1.2, KB2.2, D16.3).

Öğrenciler model metinlerden hareketle kendi yazılarını oluşturmaya yönlendirilebilir. "Cümlemi Tamamlıyorum" etkinliği kapsamında öğrencilere eksik bırakılmış ifadeler verilebilir ("Ben … tasarrufu yapıyorum.", "Ben … kullanıyorum.", "Ben çöpleri … atıyorum.", "Biz çevreyi … tutuyoruz.", "Ben … ile okula gidiyorum.") ve bu cümlelerin kendilerine göre tamamlanması istenir (KB2.8). Daha sonra öğrenciler bu cümleleri bir araya getirerek kendi çevre alışkanlıklarını anlatan kısa bir metin oluşturur. Bu süreçte öğrenciler modeli kullanarak yeni içerik düzenler, kişisel çevre davranışlarını yapılandırır ve yazılı üretim gerçekleştirir (E2.2, SDB1.2, D17.2).

Öğrenciler "Benim Çevre Dostu Yaşamım" etkinliği kapsamında doğal çevre, günlük çevre alışkanlıkları, geri dönüşüm uygulamaları, tasarruf davranışları ve ortak sorumlulukları içeren kısa bir çevre metni yazar. Öğrenciler yazarken uygun kelimeleri seçmeye, basit cümle yapıları kurmaya, bilgileri anlamlı bir sırayla düzenlemeye ve mesajlarını açık ve anlaşılır şekilde ifade etmeye, doğru ve güvenilir bilgiler kullanmaya dikkat eder (E1.6, E3.7, OB1, D6.2). Yazılarında hangi bilgiyi önce, hangisinin sonra verilebileceğini planlar; benzer ve farklı çevre davranışları karşılaştırılarak anlamlı bir bütün oluşturur (KB2.7, KB2.14).

Öğrenciler yazdıkları metinler üzerinde yeniden düzenleme çalışmaları yapar. "Metnimi Geliştiriyorum" etkinliği kapsamında öğrenciler yazdıkları metni gözden geçirir, eksik ya da hatalı kısımları düzeltir, ifadelerini daha açık ve anlaşılır hâle getirir (SDB2.1, SDB2.2, D4.2). Ardından öğrenciler yazılarını sınıf içinde paylaşır ve "Çevre Dostu Yaşam Panosu" etkinliği ile yazılar görsellerle birlikte sergiler (SDB2.3, D20.2, OB4, OB8).

Sürecin son aşamasında öğrenciler yazma süreçlerini değerlendirir. "Kendimi Değerlendiriyorum" etkinliği kapsamında öğrenciler yazarken nelerin doğru yapılabildiğini, hangi çevre davranışlarının açık şekilde ifade edilebildiğini, hangi alanlarda gelişilmesi gerektiğini belirler ve gelişimlerine yönelik gerekçeli kararlar verir (SDB3.3, KB2.17). Ayrıca "Arkadaşımın Yazısını Okuyorum" etkinliği ile öğrenciler birbirlerinin yazılarını inceleyerek basit geri bildirimlerde bulunur, düşüncelerini paylaşır ve birbirlerine yapıcı öneriler sunar (SDB2.1, SDB2.2, D4.2).

LAZ.8.4.DBS.

"Çevre ve Sürdürülebilir Yaşam" temasına yönelik dil bilgisi seçme ve kullanma süreci, öğrencilerin doğal çevreyi tanıtma, çevreyle ilgili gözlem ve betimleme yapma, günlük çevre alışkanlıklarını ifade etme, geri dönüşüm uygulamalarını anlatma, çevreyi korumaya yönelik önerilerde bulunma ve sürdürülebilir yaşam davranışlarına ilişkin dil parçalarına doğal ve bağlam içinde aşinalık kazanmalarıyla başlatılır (E1.1, OB1). Öğrencilere doğal çevre unsurlarını, çevre temizliğini, geri dönüşüm uygulamalarını, enerji ve su tasarrufunu, toplu taşıma kullanımını ve çevre dostu yaşam davranışlarını yansıtan kısa diyaloglar, videolar ve görseller sunulur. Bu içeriklerde "Ormanda çok ağaç var.", "Deniz çok temiz.", "Ben çöpleri geri dönüşüme atıyorum.", "Ben su tasarrufu yapıyorum.", "Biz çevreyi temiz tutuyoruz.", "Camları ayırıyorum.", "Çevreyi korumalıyız.", "Sen çevreyi nasıl koruyorsun?" gibi ifadeler yer alır (OB4). Öğrenciler bu içerikleri dinleyerek, izleyerek ve inceleyerek hedef dil yapılarına genel bir aşinalık kazanır, görsel ve işitsel ipuçlarından hareketle çevreyle ilgili temel anlam ilişkilerini yorumlar (OB8, KB2.14).

Öğrencilerin içerikte geçen çevreyle ilgili ifadeleri, soru kalıplarını, gereklilik ve öneri yapılarını, alışkanlık bildiren yapıları ve tekrar eden dil parçalarını fark etmeleri sağlanır (KB2.2, OB1). "Duy ve Bul" etkinliğinde öğrencilere dinledikleri ya da izledikleri içerikte geçen dil parçaları belirletilir; "Ben … tasarrufu yapıyorum.", "Sen çevreyi nasıl koruyorsun?", "Geri dönüşüm yapıyor musun?", "Çöpleri nereye atıyorsun?", "Çevreyi korumalıyız." gibi soru ve cevap kalıplarını işaretlemeleri, tekrar eden yapıları seçmeleri, yapılar arasındaki ilişkileri sorgulamaları ve sınıfla paylaşmaları istenir (KB2.8, E3.1, E3.8).

Hedef dil yapılarını içeren ifadeler beden dili, görseller ve sözlü tekrarlarla sunulur. Öğrenciler bu ifadeleri tekrar eder, taklit eder ve işitsel-görsel desteklerle dil yapılarını bütüncül olarak algılar (SDB2.1, OB4). "Ormanda çok ağaç var.", "Ben su tasarrufu yapıyorum.", "Ben bez çanta kullanıyorum.", "Biz çevreyi temiz tutuyoruz." gibi ifadeler hem sözel hem fiziksel olarak öğrenciler tarafından canlandırılır. Öğrenciler kendilerini işaret ederek günlük çevre alışkanlıklarını söyler, doğal çevre unsurlarını görsellerle gösterir, geri dönüşüm ve tasarruf davranışlarını beden dili ya da görseller üzerinden anlamlandırarak ifade eder (KB2.14, D16.3).

Öğrenciler hedef dil parçalarını bağlam içinde tekrar eder. "Tekrar Zinciri" etkinliği ile öğrenciler sırayla aynı kalıbı farklı içeriklerle kullanır ("Ben su tasarrufu yapıyorum.", "Ben su tasarrufu yapıyorum, ben bez çanta kullanıyorum.", "Ben çöpleri geri dönüşüme atıyorum.", "Biz çevreyi temiz tutuyoruz.", "Önce atıkları ayırıyorum, sonra geri dönüşüm kutusuna atıyorum.", "Çevreyi korumalıyız."). Bu etkinlikte öğrenciler dil yapılarını otomatik olarak ve akıcı biçimde kullanır; öğrenilen ifadeleri sistemli biçimde genişleterek kullanır, farklı kullanımları karşılaştırır, öğrenme sürecine aktif katılım gösterir ve doğru ve güvenilir dil kullanmaya özen gösterir (KB2.7, E2.2, E3.7). Ayrıca "Canlandır ve Söyle" etkinliği ile öğrenciler duydukları ifadeleri fiziksel olarak canlandırır ve eş zamanlı olarak tekrar eder. Öğrenciler doğal çevreyi tanıtma, geri dönüşüm yapma, tasarruf davranışlarını gösterme, ortak yaşam alanlarını temiz tutma ya da çevreyi korumaya yönelik günlük davranışları canlandırma gibi durumlarda gönüllü olarak görev alır, arkadaşlarıyla yapıcı iletişim kurar ve farklı önerilere açık biçimde etkinliğe katılır (SDB2.2, E2.2, E3.5, D18.3).

Öğrenciler öğrenilen dil yapılarını iletişim içinde kullanmaya başlar. Grup çalışmalarıyla öğrenciler birbirlerine doğal çevre, çevre koruma alışkanlıkları, geri dönüşüm uygulamaları, tasarruf davranışları ve ortak sorumluluklar hakkında sorular sorar ve cevap verir (SDB2.1, SDB2.2, SDB3.3, OB1). Öğrenciler "Çevrende neler var?", "Sen çevreyi nasıl koruyorsun?", "Geri dönüşüm yapıyor musun?", "Su tasarrufu yapıyor musun?", "Çöpleri nereye atıyorsun?" gibi sorulara cevap verirken birbirlerini dikkatle dinler, söz sırasına uyar, nezaketli iletişim kurar ve bağlama uygun ifadeleri seçerek kullanır (SDB2.3, D14.1).

Sürecin sonunda öğrenciler edinilen dil yapılarını farklı bağlamlarda kullanır. Öğrenciler kendi çevre alışkanlıklarını anlatırken, arkadaşlarıyla iletişim kurarken, Laz coğrafyasındaki doğal yaşamı tanıtırken, sınıf içinde sözlü ve yazılı ifadeler oluştururken öğrenilen dil parçalarını doğal biçimde kullanır (E1.6, SDB1.1, SDB3.1, OB8). Ayrıca farklı iletişim durumlarına göre ifadelerini yeniden düzenler, uygun dil kalıplarını bilinçli biçimde seçer, kendi yaşamlarına uyarlayarak kullanır ve çevreye yönelik bireysel sorumluluklarını yansıtan ifadeler oluşturur (SDB1.3, KB2.17, KB2.8, D17.2).

LAZ.8.4.SÖS.

"Çevre ve Sürdürülebilir Yaşam" temasına yönelik sözcük seçme ve kullanma süreci, öğrencilerin doğal çevreyi tanıtma, çevreyle ilgili gözlem ve betimleme yapma, günlük çevre alışkanlıklarını ifade etme, geri dönüşüm uygulamalarını anlatma ve çevreyi korumaya yönelik iletişim durumlarında kullanılan "doğa", "çevre", "orman", "deniz", "nehir", "göl", "hava", "ağaç", "çiçek", "park", "hayvan", "çöp", "geri dönüşüm", "plastik", "cam", "kâğıt", "enerji", "su", "tasarruf", "temizlik" gibi hedef sözcüklerle karşılaşmaları üzerinden başlatılır (E1.1, SDB1.1, OB1). Öğrenciler bu sözcüklerin yer aldığı içerikleri dinler ve izler; sözcükleri bütünsel olarak duyar ve görerek bu sözcüklere aşinalık kazanır. Öğrenciler tekrar eden sözcüklere dikkat ederek bu sözcükleri ayırt etmeye başlar (E3.8, KB2.2).

Öğrencilerin doğal çevreyi tanıtma, çevreyi koruma alışkanlıklarını ifade etme, geri dönüşüm uygulamalarını anlatma, tasarruf davranışlarını paylaşma ve ortak sorumluluklara ilişkin hedef sözcükleri bağlam içinde duymaları ve görmeleri sağlanır (E1.1, OB1). Öğrencilere doğal çevreyi, çevre temizliğini, geri dönüşüm uygulamalarını, enerji ve su tasarrufunu, toplu taşıma kullanımını ve çevre dostu yaşamı yansıtan kısa diyaloglar, metinler, görseller ve videolar sunulur. Bu içeriklerde "doğa", "çevre", "orman", "deniz", "nehir", "göl", "hava", "yağmur", "güneş", "ağaç", "çiçek", "park", "hayvan", "çöp", "geri dönüşüm", "plastik", "cam", "kâğıt", "pil", "enerji", "elektrik", "su", "tasarruf", "temizlik", "bez çanta", "geri dönüşüm kutusu", "toplu taşıma", "bisiklet", "yürüyüş", "temiz", "kirli", "doğal", "çevreci", "önemli", "zararlı" gibi hedef sözcükler doğal bir bağlam içinde yer alır (OB4). Öğrenciler bu sözcükleri bütüncül olarak algılayarak ilk aşinalıklarını kazanır, görsel ve işitsel ipuçlarından hareketle sözcüklerin çevresel bağlamlarını yorumlar (OB8, KB2.14).

Öğrencilerin içerikte tekrar eden sözcükleri fark etmeleri sağlanır (KB2.2). "Duy-Gör-İşaretle" etkinliğinde öğrenciler dinledikleri, izledikleri ya da okudukları içerikte geçen hedef sözcükleri belirler, işaretler ve sınıfla paylaşır. Ardından bu sözcükler öğrenciler tarafından sesli olarak tekrar edilir (OB1, SDB1.2). Öğrenciler doğal çevre unsurlarını, atık türlerini, geri dönüşüm materyallerini, tasarruf davranışlarını ve çevreyle ilgili temel kavramları gözlemleyerek benzer özelliklerine göre gruplandırır, sözcükler arasındaki ilişkileri sorgular (KB2.5, E3.1).

Öğrencilerin hedef sözcüklerin kullanımını anlamaları desteklenir. "Nerede Kullanılır?" etkinliğinde öğrenciler verilen sözcüklerin hangi iletişim durumlarında kullanıldığını belirler; örneğin "orman", "deniz", "nehir" sözcüklerinin doğal çevreyi tanıtırken, "plastik", "cam", "kâğıt", "geri dönüşüm" sözcüklerinin atıkları ayırırken, "su", "enerji", "tasarruf" sözcüklerinin sürdürülebilir yaşam alışkanlıklarını anlatırken, "bez çanta", "bisiklet", "toplu taşıma" sözcüklerinin çevre dostu tercihlerden bahsederken kullanıldığını fark eder ve bunu görseller ya da örnek cümleler üzerinden açıklar (KB2.7, OB4, E1.6, D4.2).

Öğrenciler hedef sözcüklerin anlamlarını kendi zihinsel kavramlarıyla ilişkilendirir. Öğrenciler "Ben su tasarrufu yapıyorum.", "Ben bez çanta kullanıyorum.", "Ben çöpleri geri dönüşüm kutusuna atıyorum.", "Biz çevreyi temiz tutuyoruz." gibi ifadeler üzerinden sözcükleri kendi yaşamlarıyla bağlantılandırır (SDB1.1, KB2.8). "Kendimle İlişkilendiriyorum" etkinliği ile öğrenciler öğrendikleri sözcükleri kendi günlük yaşamları, aile alışkanlıkları, yaşadıkları çevre ve çevreye yönelik sorumluluklarıyla ilişkilendirerek anlamlarını pekiştirir ve kendi yaşamlarına uyarlar (SDB1.3, KB2.15, D17.2).

Öğrenciler hedef sözcüklerin anlamlarını daha açık biçimde ortaya koyar. "Anlamını Açıkla" etkinliğinde öğrenciler seçtikleri sözcükleri basit ifadelerle açıklar, örnek cümle içinde kullanır ve gerektiğinde görsellerle destekler (KB2.14, E2.2, OB1). Öğrenciler "geri dönüşüm", "tasarruf", "çevre", "doğa", "temizlik", "çevreci" gibi sözcükleri kendi ifadeleriyle açıklarken doğru ve güvenilir açıklamalar yapmaya özen gösterir, benzer sözcüklerle ilişkiler kurar, anlamlarını yorumlar, arkadaşlarının farklı açıklamalarını dikkatle dinler ve arkadaşlarıyla yapıcı biçimde paylaşır (E3.5, SDB2.1, D6.2, D10.3).

Öğrenciler hedef sözcükleri farklı bağlamlarda tekrar ederek anlamlarını güçlendirir. "Cümle Kur-Paylaş" etkinliği kapsamında öğrenciler verilen sözcüklerle kısa cümleler oluşturur ve sınıfla paylaşır. Öğrenciler "orman", "ağaç", "çöp", "geri dönüşüm", "enerji", "su", "bisiklet", "temizlik" gibi sözcükleri kullanarak anlamlı ifadeler üretir, sistemli biçimde tekrar eder ve öğrenme sürecine aktif katılım gösterir (E2.2, E3.7, D3.4).

Öğrenciler hedef sözcükleri doğal iletişim içinde kullanmaya yönlendirilir. "Sor-Cevapla" etkinliği ile öğrenciler birbirlerine "Çevrende neler var?", "Sen çevreyi nasıl koruyorsun?", "Geri dönüşüm yapıyor musun?", "Su tasarrufu yapıyor musun?", "Çöpleri nereye atıyorsun?", "Hangi çevre dostu alışkanlıkların var?" gibi sorular sorup cevap verir (SDB2.1, SDB2.3). Bu süreçte öğrenciler öğrenilen sözcükleri kendiliğinden ve bağlama uygun biçimde kullanır, birbirlerini dikkatle dinler, söz sırasına uyar ve nezaketli iletişim kurar (SDB2.1, SDB2.2, SDB2.3, D14.1).

Sürecin son aşamasında öğrenciler hedef sözcükleri farklı bağlamlarda kullanarak kalıcı hâle getirir. Öğrenciler konuşma ve yazma etkinliklerinde öğrenilen sözcükleri doğal bir şekilde kullanır; kendi çevre alışkanlıklarını anlatır, arkadaşlarıyla iletişim kurar, kısa çevre metinleri oluşturur, Laz coğrafyasındaki doğal yaşamı tanıtır ve farklı sosyal durumlarda uygun sözcükleri bilinçli biçimde seçer, kullanımlarının uygunluğunu değerlendirerek kullanır, kendi yaşamlarına uyarlayarak çevreye yönelik bireysel sorumluluklarını yansıtır (E1.6, KB2.15, KB2.17, OB8).

LAZ.8.4.SES.

"Çevre ve Sürdürülebilir Yaşam" temasına yönelik sesletim seçme ve kullanma süreci, öğrencilerin doğal çevreyi tanıtma, çevreyle ilgili gözlem ve betimleme yapma, günlük çevre alışkanlıklarını ifade etme, geri dönüşüm uygulamalarını anlatma ve çevreyi korumaya yönelik hedef sesletim unsurlarına dikkat ederek dinlemeleriyle başlatılır (OB1, E1.1). Öğrencilere doğal çevreyi, çevre temizliğini, geri dönüşüm uygulamalarını, enerji ve su tasarrufunu, toplu taşıma kullanımını ve çevre dostu yaşamı yansıtan kısa diyaloglar, ses kayıtları ve videolar sunulabilir. Bu içeriklerde "Ormanda çok ağaç var.", "Deniz çok temiz.", "Ben su tasarrufu yapıyorum.", "Ben çöpleri geri dönüşüme atıyorum.", "Biz çevreyi temiz tutuyoruz.", "Çevreyi korumalıyız." gibi ifadeler doğal bir akış içinde yer alabilir (OB4). Öğrenciler bu ifadeleri dinlerken Lazcaya özgü seslerin doğru sesletimi, çevreyle ilgili sözcüklerdeki vurgu, soru cümlelerindeki tonlama, öneri ve gereklilik bildiren ifadelerdeki duraklama ve konuşma akıcılığına dikkat eder, işitsel ipuçlarından hareketle sesletim özelliklerini fark etmeye başlar (KB2.2).

Öğrencilerin hedef sesletim unsurlarını fark etmeleri sağlanır (KB2.2, OB1). "Dinle-Fark Et" etkinliğinde öğrenciler belirli sözcüklerin ve ifadelerin nasıl söylendiğine dikkat eder; özellikle doğal çevre unsurlarını, geri dönüşüm uygulamalarını, tasarruf davranışlarını ve çevreyi korumaya yönelik ifadeleri söylerken kullanılan vurgu ve tonlamayı ayırt eder. Öğrenciler duydukları sesletim özelliklerini işaretler, benzer ses özelliklerini belirler, sesler arasındaki ilişkileri sorgular ve sınıfla paylaşır (SDB1.2, E3.1).

Öğrenciler hedef sesletim unsurlarını tekrar ederek pekiştirir. "Tekrar ve Taklit" etkinliği kapsamında öğretmen seslendirmesinin ya da ses kaydının ardından ifadeler doğru telaffuzla tekrar ettirilebilir. Öğrenciler doğal çevreyi tanıtma, çevre koruma alışkanlıklarını ifade etme, geri dönüşüm uygulamalarını anlatma ve tasarruf davranışlarını paylaşmaya ilişkin ifadeleri vurgu, tonlama ve akıcılığa dikkat ederek bireysel ve grup hâlinde seslendirir (SDB2.1, E3.7). Öğrenciler sesleri sistemli biçimde tekrar ederek doğru sesletimi geliştirmeye çalışır (D3.4).

Öğrenciler hedef sesletim unsurlarını farklı bağlamlarda tanımaya yönlendirilir. "Nerede Duydun?" etkinliğinde öğrencilere aynı ifadeler farklı iletişim durumları içinde dinletilir ve öğrenciler hangi sözcük ya da ifadenin nasıl söylendiğini tanır. Örneğin "Ben su tasarrufu yapıyorum." ifadesi günlük yaşam alışkanlığını anlatma, çevreyi koruma önerisinde bulunma ya da sınıf içinde çevre dostu davranışları paylaşma bağlamlarında dinletilir ve öğrenciler ortak sesletim özelliklerini fark eder, görsel ipuçlarıyla ilişkilendirerek yorumlar (KB2.7, KB2.14, OB1, OB4).

Öğrencilerin doğru sesletimi kendiliğinden seçerek kullanmaları sağlanır. "Hangisi Doğru?" etkinliğinde öğrencilere aynı ifadenin farklı sesletimlerle söylendiği örnekler sunulur ve öğrencilerden doğru olanı seçmeleri istenir (KB2.8). Ardından "Seç ve Söyle" etkinliği ile öğrenciler doğru sesletimi seçtikleri ifadeleri kendi cümleleri içinde kullanarak yeniden üretir, uygun sesletimi bilinçli biçimde seçer, kendi kullanımına uyarlar ve doğru ve güvenilir dil kullanımına özen gösterir (E1.6, SDB1.3, D6.2).

Öğrenciler sesletim unsurlarını iletişim içinde kullanır. Grup çalışmalarıyla öğrenciler birbirlerine doğal çevre, çevre koruma alışkanlıkları, geri dönüşüm uygulamaları, tasarruf davranışları ve ortak sorumluluklar hakkında sorular sorar ve cevap verirken öğrendikleri ifadeleri doğru sesletimle kullanır (SDB2.1, SDB2.2, E2.2). "Sor-Cevapla" etkinliğinde öğrenciler konuşurken doğru vurguya, tonlamaya ve akıcılığa dikkat eder; birbirlerini dikkatle dinler, söz sırasına uyar, nezaketli iletişim kurar, sorular oluşturarak iletişimi sürdürür (SDB2.3, E3.8, D14.1).

Sürecin sonunda öğrenciler öğrendikleri sesletim unsurlarını farklı bağlamlarda kullanarak kalıcı hâle getirir. Öğrenciler hem konuşma hem de çevreyle ilgili anlatım etkinliklerinde doğru telaffuz, vurgu ve tonlamayı doğal bir şekilde kullanır; farklı kişilerle iletişim kurarken, kendi çevre alışkanlıklarını anlatırken ve yaşadıkları çevreyi tanıtırken sesletim özelliklerini bağlama uygun biçimde düzenler, kendi yaşamlarına uyarlayarak kullanır ve sesletim tercihlerini bilinçli biçimde değerlendirir (SDB3.1, KB2.15, KB2.17).

1. Etkinlik: Çevre Alışkanlıklarını Karşılaştır ve Genişlet

Öğrencilere çevreyi koruma alışkanlıkları, geri dönüşüm uygulamaları ve günlük yaşam davranışlarıyla ilgili kısa ifadeler verilebilir. İfadelerde çevreyi koruma, tasarruf yapma, geri dönüşüm kullanma, doğal çevreyi temiz tutma gibi günlük yaşam durumları yer alabilir. Öğrenciler verilen ifadeleri inceleyerek benzer ve farklı çevre alışkanlıklarını belirleyebilir. Ardından öğrencilerden aynı çevre davranışını farklı biçimlerde ifade etmeleri ve kendi günlük yaşam alışkanlıklarıyla ilişkilendirerek yeni cümleler oluşturmaları istenebilir.

 Öğrencilerden çevreyle ilgili kısa ifadeleri genişleterek neden-sonuç, öneri veya alışkanlık bildiren yapılarla yeniden düzenlemeleri beklenebilir. Öğrenciler oluşturdukları yeni ifadeleri arkadaşlarının ifadeleriyle karşılaştırabilir ve hangi çevre alışkanlıklarının günlük yaşam için daha uygun olduğunu temel düzeyde ifade edebilir. Böylece öğrencilerin çevreyi koruma alışkanlıkları, günlük yaşam davranışları ve ortak sorumluluklarla ilgili dili farklı bağlamlarda esnek biçimde kullanmaları desteklenebilir.

2. Etkinlik: Çevre Diyaloğunu Düzenle ve Dönüştür 

Öğrencilere doğal çevre, geri dönüşüm ve çevreyi koruma alışkanlıklarıyla ilgili kısa ancak eksik veya karışık hazırlanmış diyaloglar verilebilir. Diyaloglarda çevre alışkanlıkları, tasarruf uygulamaları, öneri yapıları veya soru-cevap ifadeleri eksik bırakılmış olabilir. Öğrenciler diyalogları inceleyerek eksik veya yanlış kullanılan ifadeleri belirleyip uygun yapılarla yeniden düzenleyebilir.

Ardından öğrencilerden aynı diyaloğu farklı günlük yaşam durumlarına göre yeniden oluşturmaları beklenebilir. Öğrenciler bir diyaloğu arkadaş konuşması biçiminde, diğerini ise çevre temizliği veya geri dönüşüm etkinliğiyle ilgili bir paylaşım şeklinde yeniden düzenleyebilir. Diyaloglara yeni soru, görüş ve öneri ifadeleri ekleyerek konuşmaları genişletmeleri teşvik edilebilir. Böylece öğrencilerin çevre ve sürdürülebilir yaşamla ilgili iletişim durumlarında dili bağlama uygun ve işlevsel biçimde yeniden yapılandırmaları desteklenebilir.

1. Etkinlik: Eksik Çevre İfadelerini Tamamla
Öğrencilere çevreyi koruma alışkanlıkları, geri dönüşüm uygulamaları ve günlük yaşam davranışlarıyla ilgili eksik bırakılmış temel ifadelerin yer aldığı kartlar verilebilir. Kartlarda "Su tasarrufu …", "Çevreyi temiz …", "Geri dönüşüm kutusuna …" gibi temel yapılar bulunabilir. Öğrenciler uygun sözcük ve ifadeleri seçerek eksik cümleleri tamamlayabilir. Ardından öğrenciler tamamladıkları ifadeleri sesli olarak tekrar eder ve kısa soru-cevap çalışmaları yapabilir. Böylece öğrencilerin çevreyle ilgili temel sözcük ve yapıları doğru biçimde kullanmaları desteklenebilir.
2. Etkinlik: Görsele Bak, Eşleştir ve Söyle
Öğrencilere doğal çevre, geri dönüşüm uygulamaları, çevre temizliği ve günlük çevre alışkanlıklarını yansıtan görseller ile bu görsellere ait kısa ifadeler verilebilir. Öğrenciler doğru ifadeyi uygun görselle eşleştirebilir. Eşleştirme sonrasında öğrenciler görseller hakkında temel cümleler kurabilir ve günlük yaşamlarında çevreyi korumak için yaptıkları davranışları ifade edebilir. Böylece öğrencilerin çevreyi koruma alışkanlıkları, doğal çevre ve geri dönüşümle ilgili temel sözcük ve yapıları tanımaları ve kullanmaları desteklenebilir.