T.C. MİLLÎ EĞİTİM
BAKANLIĞI

Okul Temelli Sosyal Sorumluluk Çalışmaları Dersi Ortaokul Seçmeli Dersler

5. Öğrenme Alanı: Toplumsal Sağlık

Bu öğrenme alanında öğrencilerin hem bireysel hem de toplumsal düzeyde sağlık sorumluluğu bilinci taşıyan, bilinçli kararlar alabilen ve zararlı alışkanlıklardan uzak durma konusunda donanımlı bireyler olmaları amaçlanmaktadır.
Ders Saati
10
Kavramsal Beceriler

KB2.6. Bilgi Toplama, KB2.3. Özetleme

Eğilimler

E3.4. Gerçeği Arama, E3.6. Analitiklik, E3.10. Eleştirel Bakma

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri

SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme), SDB2.1. İletişim

Değerler

D13. Sağlıklı Yaşam

Okuryazarlık Becerileri

OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB2. Dijital Okuryazarlık, OB4. Görsel Okuryazarlık

Disiplinler Arası İlişkiler
Türkçe
Beceriler Arası İlişkiler
KB2.5. Sınıflandırma
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri

OTSSÇ.1.5.1.Toplumsal sağlık sorunlarının nedenleri hakkında bilgi toplayabilme

a) Toplumsal sağlık sorunlarının nedenlerini araştıracağı kaynakları belirler.

b) Toplumsal sağlık sorunlarının nedenlerini belirlediği kaynaklardan bulur.

c) Toplumsal sağlık sorunlarının nedenleri ile ilgili belirlediği kaynaklardan edindiği bilgileri doğrular.

ç) Toplumsal sağlık sorunlarının nedenleri ile ilgili belirlediği kaynaklardan edindiği bilgileri kaydeder.

 

OTSSÇ.1.5.2. Bağımlılık türlerini ve uzak durma yollarını özetleyebilme

a) Bağımlılık türlerini ve uzak durma yollarını çözümler.

b) Bağımlılık türlerini ve uzak durma yollarını sınıflandırır.

c) Bağımlılık türlerini ve uzak durma yollarını yorumlar.

İçerik Çerçevesi

Toplumsal Sağlık Sorunları

Bağımlılıklarla Mücadele

Anahtar Kavramlar

bağımlılık, toplumsal sağlık

Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme)

Bu öğrenme alanındaki öğrenme çıktıları; sınıflama tabloları, akran değerlendirme ölçekleri ve bütüncül dereceli puanlama anahtarları ile değerlendirilebilir. Performans Görevi: Öğrencilerden bağımlılık türlerinin toplum sağlığı üzerindeki etkilerini ve bunların sonuçlarını örneklendirdikleri bir hikâye yazmaları istenebilir. Öğrenci çalışmaları, bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

Temel Kabuller

Öğrencilerin günlük yaşamlarında sağlıkla ilgili temel bilgileri (sağlıklı yaşam alışkanlıkları, hijyen, dengeli beslenme vb.) gözlemledikleri, bağımlılık kavramını duydukları, bağımlılık türleriyle (teknoloji, alışveriş vb.) çevrelerinde karşılaştıkları kabul edilmektedir.

Ön Değerlendirme Süreci

Öğrencilerin günlük yaşamlarında sağlıkla ilgili temel bilgileri (sağlıklı yaşam alışkanlıkları, hijyen, dengeli beslenme vb.) gözlemledikleri, bağımlılık kavramını duydukları, bağımlılık türleriyle (teknoloji, alışveriş vb.) çevrelerinde karşılaştıkları kabul edilmektedir.

Köprü Kurma

T.C  Sağlık Bakanlığı, belediyeler ve STK’lerin yürüttüğü toplum sağlığı projeleri incelenerek toplum sağlığı kavramı üzerine sorular sorulabilir.

Öğrencilerden bağımlılığın birey ve topluma verdiği zararları ele alan örnek gazete haberlerini incelemeleri istenir. Ardından öğrencilere “Bağımlılık bir tercih midir, ihtiyaç mıdır?” sorusu yöneltilerek öğrencilerin görüşlerini gerekçeleriyle açıklamaları sağlanır.

Öğrenme-Öğretme Uygulamaları

OTSSÇ.1.5.1

Öğrenciler üçer kişilik gruplar oluşturur. Gruplara toplumsal sağlık sorunlarının nedenlerini araştıracakları yazılı, görsel veya dijital kaynak seçenekleri sunulur. Gruplardan araştırma yapacakları kaynakları belirlemeleri istenir. Belirlenen yazılı, görsel veya dijital kaynaklar grup üyeleri arasında paylaştırılır. Toplumsal sağlık sorunlarının nedenlerini araştırmaları ve bilgi toplamaları istenir. Dijital kaynak araştırmalarında güvenilir genel ağ adreslerinden (org, edu, gov gibi) bilgi toplamaları beklenir (E3.4, E3.10, OB1, OB2, OB4). Grup içindeki öğrenciler toplumsal sağlık sorunlarının nedenleri ile ilgili ulaştıkları bilgileri birbirleri ile değiştirir (SDB2.1). Öğrenciler diğer grup üyesi öğrencinin ulaşmış olduğu bilgileri güvenilir kaynaklardan doğrular (E3.10, SDB1.2, OB1, OB2). Yazılı, görsel veya dijital kaynaklardan doğrulanmış olan bilgiler birleştirilir ve bir rapor hâline getirilerek kaydedilir. Öğrenci çalışmaları, akran değerlendirme ölçeği ile değerlendirilebilir.

 

OTSSÇ.1.5.2

Öğrencilere “Bağımlılık denince aklınıza neler geliyor, neleri örnek verebilirsiniz?” sorusu yöneltilir. Düşüncelerini ifade etmeleri istenir (SDB2.1). Sonrasında “İnsan nasıl bağımlı hâle gelir?”, ”Bağımlılıktan kendimizi korumak için neler yapabiliriz?”, ”Hayır diyebilme becerisinin bağımlılıkla mücadeleye etkisi nedir?” soruları ile bir tartışma başlatılır (E3.10, SDB1.2). Öğrencilere bağımlılık türlerini ve bağımlılıktan uzak durma yollarını anlatan pedagojiye uygun kısa bir video izletilir. Sağlıklı yaşam değerinin önemi vurgulanır (D13.3, OB2,OB4). Bağımlılık türleri ve uzak durma yollarını listelemeleri istenerek çözümleme yapmaları sağlanır (E3.4). Öğrenciler üç gruba ayrılır. Her grup teknoloji, tütün, oyun, kumar, alışveriş ve yeme bağımlılıklarını verilen yazılı, görsel veya dijital kaynaklardan inceler. Dijital kaynak araştırmalarında güvenilir genel ağ adreslerinden (org, edu, gov gibi) bilgi toplamaları beklenir (OB1, OB2, OB4). Ulaşılan bilgilerden hareketle her grup, bağımlılık türlerini ve bu bağımlılıklardan uzak durma yollarını içeren bir sınıflandırma tablosu hazırlar. Sınıflandırma tablosunda bağımlılıkların belirtileri ve risklerine de yer verilir (E3.6, KB2.5 ). Her grup tablosunu sınıfla paylaşır, diğer gruplar paylaşımları değerlendirir ve eksik veya eklenmesi gereken noktaları yorumlar (E3.10). Ortak sonuçlar tahtaya yazılır. Performans görevi olarak öğrenciler bağımlılık türlerinin toplum sağlığı üzerindeki etkilerini ve bunların sonuçlarını örneklendirdikleri bir hikâye yazmaları istenebilir. Performans görevi sürecinde Türkçe dersinin "yaratıcı yazı yazabilme" öğrenme çıktısı ile ilişkilendirilir. Öğrenci çalışmaları, bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

 

Zenginleştirme

Öğrencilerden toplumsal sağlık sorunlarının nedenleri ile ilgili karşılaştırmalı bir grafik, bilgi görseli veya dijital rapor hazırlamaları istenebilir. Gruplar, bağımlılıkların toplumsal sonuçlarını analiz ederek senaryo veya kısa tiyatro gösterimi yapabilir.

Destekleme

Toplumsal sağlık sorunları; hazır görseller, kısa haber kupürleri, resimli kartlarla incelenebilir. Çalışma yaprağı veya tablo doldurma etkinliği yapılabilir. Bağımlılık türleri resimlerle tanıtılabilir, öğrencilerden her bağımlılık türü için örnekler yazmaları istenebilir.

Güncelleme tarihi: 07.10.2026