3. Öğrenme Alanı: Toplumsal Yardımlaşma
SBAB2. Kanıta Dayalı Sorgulama ve Araştırma (SBAB2.2. Kaynaklardan Bilgi Toplama), SBAB5. Sosyal Katılım (SBAB5.5. Fikri Eyleme Dönüştürme
KB2.18. Tartışma
E3.3. Yaratıcılık, E3.4. Gerçeği Arama, E3.5. Açık Fikirlilik, E3.6. Analitiklik, E3.9. Şüphe Duyma, E3.10. Eleştirel Bakma
SDB1.2. Kendini Düzenleme, SDB2.1. İletişim, SDB2.3. Sosyal Farkındalık, SDB3.3. Sorumlu Karar Verme
D20. Yardımseverlik
OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB2. Dijital Okuryazarlık, OB4. Görsel Okuryazarlık, OB6. Vatandaşlık Okuryazarlığı
OTSSÇ.2.3.1. Toplumsal sorunların çözümünde STK ve kamu kurumlarının çalışmaları hakkında kaynaklardan bilgi toplayabilme
a) Toplumsal sorunların çözümünde STK ve kamu kurumlarının çalışmaları ile ilgili kaynakları belirler.
b) Toplumsal sorunların çözümünde STK ve kamu kurumlarının çalışmaları ile ilgili belirlediği kaynaklardan bilgileri bulur.
c) Toplumsal sorunların çözümünde STK ve kamu kurumlarının çalışmaları ile ilgili belirlediği kaynakların uygunluğunu açıklar.
ç) Toplumsal sorunların çözümünde STK ve kamu kurumlarının çalışmaları ile ilgili belirlediği kaynaklardan ulaştığı bilgileri kaydeder.
OTSSÇ.2.3.2. Gönüllülüğün bireysel gelişim ve topluma katkısını tartışabilme
a) Gönüllülüğün bireysel gelişim ve topluma katkılarını gerekçeleriyle sunar.
b) Gönüllülüğün bireysel gelişim ve topluma katkıda bulunması hakkında çelişkileri tespit eder.
c) Gönüllülüğün bireysel gelişim ve topluma katkısı hakkındaki görüşleri kabul eder veya çürütür.
OTSSÇ.2.3.3. Sosyal yardımlaşma için sınıf içinde küçük bir kampanya fikrini eyleme dönüştürebilme
a) Sosyal yardımlaşma için bir kampanya planı yapar.
b) Sosyal yardımlaşma için yaptığı kampanya planını uygular.
c) Sosyal yardımlaşma için yaptığı kampanya planını değerlendirir.
Sorunların Çözümünde Kimler Var?
Gönüllülüğün Rolü ve Önemi
Küçük Kampanya, Büyük Destek
çelişki, çürütme, görüş, kampanya, savunma
Bu öğrenme alanındaki öğrenme çıktıları; derecelendirme ölçeği, öz değerlendirme formu, kontrol listeleri ve performans görevi kullanılarak değerlendirilebilir.
Performans Görevi: STK ve kamu kurumlarının toplumsal sorunların çözümündeki çalışmalarını araştırarak rapor hazırlamaları ve sunmaları istenebilir. Hazırlanan raporlar derecelendirme ölçeği ile sunumlar ise kontrol listesi ile değerlendirilebilir.
Öğrencilerin aile veya çevrelerinde yardımlaşma örnekleriyle karşılaştıkları, STK ve kamu kurumlarının toplumsal sorunların çözümünde rol oynadığını bildikleri, gönüllülük faaliyetleri konusunda temel farkındalığa sahip oldukları kabul edilmektedir.
Öğrencilerden bir yardım kampanyası, afet çalışması veya çevre etkinliği düzenleyen STK veya kamu kurumlarına örnekler vermeleri istenebilir.
Gönüllülerin yardım dağıttığı veya çevre temizliği yaptığı bir fotoğraf gösterilir. “Bu resimdeki insanlar ne yapıyor olabilir?", "Bunun topluma katkısı nedir?” gibi açık uçlu sorular sorulabilir.
Yardım kolileri hazırlayan öğrencilerin görseli gösterilir. “Bu görseldeki öğrenciler ne yapıyor?", "Sizce bu çalışma hangi değeri yansıtıyor?" gibi açık uçlu sorular sorulabilir.
Öğrencilerin yaşadıkları çevredeki bir toplumsal sorunun çözümüne katkıda bulunan STK (Sivil Toplum Kuruluşu) veya kuruma örnek vermeleri istenebilir.
Öğrencilerin tanıdıkları veya haberlerde gördükleri gönüllü bir kişiyi anlatmaları istenebilir.
Öğrencilerin yaşadıkları çevrede gördükleri bir yardım kampanyasına örnek vermeleri istenebilir.
OTSSÇ.2.3.1
Öğrencilere toplumsal sorunların (çevre temizlik sorunları, trafik yoğunluğu, oyun alanlarının yetersizliği, gıda israfı) çözümünde STK ve kamu kurumlarının çalışmaları ile ilgili bilgilere ulaşmak için kullanılacak pedagojiye uygun yazılı ve görsel kaynaklar sunulur. Bu amaçla dijital kaynaklardan da yararlanılabilir (OB2). Öğrenciler sunulan kaynaklar üzerinden toplumsal sorunların çözümünde STK ve kamu kurumlarının çalışmaları hakkında bilgi toplar. Dijital kaynak araştırmalarında güvenilir genel ağ adreslerinden (org, edu, gov gibi) bilgi toplamaları beklenir (OB1, OB4). Toplanan bilgiler maddeler hâlinde tahtaya listelenir. Toplanan bilgilerde çelişki olup olmadığı incelenir ve bunlar öğrenciler tarafından karşılaştırılarak doğrulanır. Bu aşamada kaynakların güncelliği, güvenilirliği ve sunulan bilgilerin tutarlılığı sınıf ortamında tartışılır (E3.10, SDB2.3). Performans görevi olarak öğrencilerden araştırdıkları STK ve kamu kurumuna ilişkin bilgileri rapor hâline getirmeleri ve sunmaları istenebilir (E3.3, OB4, OB6). Hazırlanan raporlar derecelendirme ölçeği ile sunumlar ise kontrol listesi ile değerlendirilebilir.
OTSSÇ.2.3.2
Öğrencilere "Gönüllülük nedir? Nerelerde ve nasıl gönüllü olunur?” soruları yöneltilir. Öğrencilerden daha önce katıldıkları gönüllülük etkinlikleri varsa bunları paylaşmaları istenir. Gönüllü olmanın yardımseverlik değerinin en önemli parçalarından biri olduğu vurgulanır (E3.3, SDB2.3, SDB3.3, D20.4). Gönüllülükle ilgili görsel ve yazılı kaynaklar sunulur (OB1, OB4). Gönüllülüğün bireye ve topluma katkılarına yönelik örnekler üzerine konuşulur (OB6). “Gönüllülüğün bireysel gelişime ve topluma katkısı var mıdır?” sorusu üzerinden tartışma başlatılır. Tartışma sırasında öğrencilerin görüşlerini gerekçelendirerek ifade etmeleri sağlanır. Türkçe dersinin "gerekçeli konuşma becerisi" ile ilişkilendirme yapılır (E3.4, E3.6, SDB2.1). Tartışma sırasında dile getirilen farklı görüşler ve çelişkiler tahtaya yazılarak tespit edilir (KB2.1). Tespit edilen çelişkileri savunmaya veya çürütmeye yönelik öğrenci fikirleri alınır (E3.9, E3.10, SDB3.3). Bu süreçte mantıklı gerekçeler ve kişisel örnekler sunmaları noktasında öğrenciler teşvik edilir (SDB1.2, OB1). Öğrencilerden gönüllülüğün bireysel ve toplumsal faydalarıyla ilgili kısa cevaplı üç soru hazırlamaları istenir. Öğrenci ürünleri öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirilebilir.
OTSSÇ.2.3.3
Öğrencilere “Sizce sınıf olarak yardıma ihtiyacı olan bir kişi veya bir grup için ne yapabiliriz?” sorusu yöneltilir ve cevaplar tahtaya yazılır. Seçenekler arasından uygulanabilir bir alan seçilir (E3.9, E3.10, SDB3.3). Yardım kampanyasının amacı, hedef kitlesi, izin belgeleri, toplanacak malzemeler, süre, sorumlular ve duyuru yöntemlerini içeren bir kampanya plan formu hazırlanır. Kampanya planı sınıf içinde hazırlanır. Kampanyanın uygulanabilmesi için duyurular yapılır, yardım toplama süreci yürütülür. Yardım yapılan kişilerin mahremiyetine önem verilmesi gerektiği vurgulanarak yardımseverlik değeri üzerinde durulur (SDB2.1, D20.3, OB4, OB6). Süreç sırasında insanları rencide etmeden fotoğraf, afiş, video, günlük gibi belgeler oluşturulur (E3.5, OB2, OB4). Kampanya sürecinin bitiminde hedefe ulaşılıp ulaşılmadığına dair değerlendirme yapılır. “Neleri doğru yaptık, neleri geliştirmeliyiz?” sorularına cevaplar aranır (E3.6, E3.9, SDB1.2). Öğrencilerden süreci kendi bakış açıları ile anlattıkları bir metin oluşturmaları istenir. Öğrencilerin çalışmaları, öz değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.
Öğrenciler toplumsal sorunların çözümünde faaliyet gösteren bir STK veya kamu kurumunu seçerek bu kurumun çalışmalarını bilgi görseli şeklinde sunabilirler. “Gönüllülük bireye ve topluma ne katar?” sorusuna yönelik panel veya münazara düzenleyebilirler. Sosyal yardımlaşma kampanyasını tanıtmak için çizim, slogan, grafik ve bilgi notlarıyla görsel bir sergi oluşturabilirler.
Karışık şekilde verilen STK ve kurum adlarını “STK” ve “Kamu Kurumu” başlıkları altında sınıflandırabilir. “Gönüllülük bireye ve topluma ne gibi katkılarda bulunur?” sorusuna tek cümlelik bilgi kartı hâlinde cevap yazmaları istenebilir. Sosyal yardımlaşma kampanyasını tanıtmak için küçük afiş yapılabilir.
Güncelleme tarihi: 07.10.2026