Dijital Sanatlar Dersi Ortaokul Seçmeli Dersler 5. Tema: Yapay Zekâ İle Dijital Sanat Teması

Bu temada öğrencilerin dijital içerik üretiminde kullanılan yapay zekâ araçlarını tanıyarak işlevlerine göre sınıflandırabilmesi, bu araçları sanatın farklı alanlarıyla ilişkilendirip anlamlı biçimde kullanabilmesi, yapay zekâ ile oluşturulmuş dijital içeriklerdeki nesnel ve öznel mesajları çözümleyebilmesi, üretim biçimi ile iletilen mesajlar arasındaki ilişkiyi kavrayabilmesi ve sanatsal yaratıcılığını yapay zekâ destekli dijital araçlarla geliştirip değerlendirebilmesi amaçlanmaktadır.

Ders Saati

Alan Becerileri

BTYAB1. Bilişim Teknolojisini Kullanma (BTYAB1.1. Bilişim Teknolojilerini Sınıflandırma), BTYAB4. Dijital Ürün Geliştirme (BTYAB4.1. Tasarım Araç, Teknoloji ve Yöntemlerinden Yararlanma), SAB2. Görsel Mesajı Okuma (SAB2.2. Görsel Mesajı Anlamlandırma)

Eğilimler

E1.1. Merak, E3.3. Yaratıcılık, E3.6. Analitik Düşünme, E3.7. Sistematiklik, E3.10. Eleştirel Bakma

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri

SDB1.2. Öz Düzenleme, SDB3.3. Sorumlu Karar Verme

Değerler

D7. Estetik, D8. Mahremiyet, D9. Merhamet, D16. Sorumluluk, D19. Vatanseverlik

Okuryazarlık Becerileri

OB2. Dijital Okuryazarlık, OB4. Görsel Okuryazarlık

Beceriler Arası İlişkiler

KB2.7.Karşılaştırma Becerisi, KB2.18.Tartışma Becerisi

Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri

DS.1.5.1. Dijital içerik oluşturmada kullanılan yapay zekâ araçlarını sınıflandırabilme
a) Dijital içerik oluşturmada kullanılan yapay zekâ araçlarını belirler.
b) Dijital içerik oluşturmada kullanılan yapay zekâ araçlarını sanat alanları ile ilişkilendirir.
c) Dijital içerik oluşturmada kullanılan yapay zekâ araçlarını işlevlerine göre gruplandırır.

DS.1.5.2. Yapay zekâ ile oluşturulmuş dijital içeriklerdeki mesajı anlamlandırabilme
a) Yapay zekâ ile oluşturulmuş dijital içeriklerdeki nesnel ve öznel mesajlarını belirler.
b) Dijital içeriklerin üretim biçimi ile ilettiği mesajlar arasındaki ilişkileri tespit eder.

DS.1.5.3. Dijital içerik oluşturmada sanatsal yapay zekâ araçlarından yararlanabilme
a) Dijital içerik oluşturma ve düzenlemede kullanılan yapay zekâ araçlarını tanır.
b) Dijital içerik oluşturma ve düzenlemede kullanılan uygun araç ve yöntemleri belirler.
c) Dijital içerik oluşturma ve düzenlemede belirlediği yapay zekâ araç ve yöntemlerini etik ve güvenli kullanım ilkelerini gözeterek kullanır.
ç) Dijital içerik oluşturmada kullandığı yapay zekâ araç ve yöntemleri değerlendirir.

İçerik Çerçevesi

Yapay Zekâ Araçlarının Sınıflandırılması ve Dijital İçerikte Kullanımı
Dijital İçeriklerde Mesaj ve Anlam
Sanatsal Dijital İçerik Üretiminde Yapay Zekâ Araçları

Anahtar Kavramlar

dijital estetik, dijital mahremiyet, etik üretim, içerik oluşturma, insan katkısı, mesaj, özgünlük, teknoloji-sanat etkileşimi, yapay zekâ, yapay zekâ araçları

Programlar Arası Bileşenlere Yönelik Uygulamalar

DS.1.5.1
Öğrencilerin yapay zekâ uygulamalarını tanımaları ve farklı yapay zekâ araçlarını etik, güvenlik ve veri mahremiyeti açısından karşılaştırmaları sağlanır. Öğrenciler kullanacakları yapay zekâ aracının yaş uygunluğu, veri toplama biçimi, içerik güvenliği, kullanım hakları ve mahremiyet koşullarını üretim öncesinde inceleyerek gerekli önlemleri belirler (D8.2, D16.3). Öğrenciler farklı yapay zekâ araçlarıyla oluşturulmuş örnek içerikleri inceleyerek bu içeriklerin etik açıdan uygunluğunu tartışır ve karşılaştıkları durumlara yönelik bilinçli ve sorumlu kararlar alır (SDB3.3, KB2.18). Bu bağlamda içeriklerin ahlaki ilke ve değerlere uygun olması beklenir (D9.1). Öğrenciler, yapay zekâ uygulamaları dersinde edindikleri veri, algoritma, model, istem oluşturma, çıktı doğrulama ve etik kullanım bilgilerini sanatsal dijital içerik üretim sürecine aktarır.

DS.1.5.2
Öğrenciler dijital içeriklerde yer alan görsel ve metinsel ögeleri birlikte inceleyerek bu ögeler arasındaki ilişkiyi çözümler ve içeriklerin anlamı üzerindeki etkisini yorumlar (OB4). Öğrenciler yapay zekâ ile oluşturulmuş görsel ve metin örneklerini inceleyerek içeriklerdeki güzellik, uyum ve duygusal denge unsurlarını belirler (D7.1).

DS.1.5.3
Öğrenciler farklı yapay zekâ araçlarını deneyerek belirledikleri bir içerik için uygun aracı seçer ve üretim sürecini bu araç üzerinden planlayarak yönetir (OB2, KB2.7). Bu süreçte ülkemizde geliştirilen yapay zekâ modellerini araştırır ve bu modellerden uygun olanları kullanır. Böylece öğrencilerin yerli ve millî yapay zekâ modeli geliştirmenin önemini kavramaları sağlanır (D19.4). Öğrenciler üretim sürecinde kullandıkları istemleri, kaynakları ve gerçekleştirdikleri düzenlemeleri açıklar; yapay zekâ tarafından oluşturulan içerik ile kendi sanatsal katkısını ayırt eder ve ürünün özgünlüğünü güçlendirecek düzenlemeler yapar.

Güncelleme tarihi: 27.08.2026