T.C. MİLLÎ EĞİTİM
BAKANLIĞI
Temada öğrencilere la majör, fa diyez minör, mi bemol majör ve do minör tonalitelerinde yazılmış eser veya etüt çalınmasına yönelik beceri kazandırılması amaçlanmaktadır.
Ders Saati
26
Alan Becerileri

SAB11. Müziksel Çalma

Eğilimler

E1.1. Merak

Programlar Arası Bileşenler
Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri

SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık)

Değerler

D7. Estetik

Okuryazarlık Becerileri

OB9. Sanat Okuryazarlığı

Disiplinler Arası İlişkiler
Beden Eğitimi, Oyun ve Müzik
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri

PYN.8.2.1. La majör tonalitesinde eser veya etüt çalabilme

a) La majör tonalitesinde eser veya etüdü çözümler.

b) La majör tonalitesinde çalmada duruş ve tutuş pozisyonu alır.

c) La majör tonalitesinde çalmada çalgıya özgü teknikleri kullanır.

ç) La majör tonalitesinde müziksel bileşenlerini uygular.

PYN.8.2.2. Fa diyez minör tonalitesinde eser veya etüt çalabilme

a) Fa diyez minör tonalitesinde eser veya etüdü çözümler.

 b) Fa diyez minör tonalitesinde çalmada duruş ve tutuş pozisyonu alır.

c) Fa diyez minör tonalitesinde çalmada çalgıya özgü teknikleri kullanır.

ç) Fa diyez minör tonalitesinde müziksel bileşenlerini uygular.

PYN.8.2.3. Mi bemol majör tonalitesinde eser veya etüt çalabilme

a) Mi bemol majör tonalitesinde eser veya etüdü çözümler.

b) Mi bemol majör tonalitesinde çalmada duruş ve tutuş pozisyonu alır.

c) Mi bemol majör tonalitesinde çalmada çalgıya özgü teknikleri kullanır.

ç) Mi bemol majör tonalitesinde müziksel bileşenlerini uygular.

PYN.8.2.4. Do minör tonalitesinde eser veya etüt çalabilme

a) Do minör tonalitesinde eser veya etüdü çözümler.

b) Do minör tonalitesinde çalmada duruş ve tutuş pozisyonu alır.

c) Do minör tonalitesinde çalmada çalgıya özgü teknikleri kullanır.

ç) Do minör tonalitesinde müziksel bileşenlerini uygular.

İçerik Çerçevesi

Piyanoda Majör ve Minör

Anahtar Kavramlar

majör, minör

Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme)

Öğrenme çıktıları; gözlem formu, öz değerlendirme ve dereceli puanlama anahtarı ile ölçülebilir. Performans görevi kapsamında öğrenciden la majör tonalitesine ait bir eseri teknik doğrulukla ve çalgıya özgü tekniklerle icra etmesi istenebilir. Performans görevi; öz değerlendirme formu, dereceli puanlama anahtarı ve gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları
Temel Kabuller

Temel piyano teknikleri, nota bilgisi, akor yapıları ve temel müzikal ifadeleri hakkında yeterli bilgiye sahip olduğu kabul edilmektedir.

Ön Değerlendirme Süreci

Öğrencilere dört tonaliteye ilişkin görsel gam örnekleri sunularak bu dizilerin kaç adet diyez veya bemol içerdiğini belirlemeleri istenebilir. Böylece öğrencilerin anahtar bilgisi ve değiştirici işaret farkındalıkları ölçülebilir. Ayrıca öğrencilere “La majör ile fa diyez minör arasında nasıl bir ilişki olabilir?“, “Mi bemol majör dizisi hangi notalardan oluşur?“ gibi yönlendirici sorular sorularak teorik bilgilerinin derinliği ve tonal yapılar arasındaki bağlantıları kurma becerileri gözlemlenebilir. Öğrencilerin bu tonalitelerde daha önce herhangi bir eser dinleyip dinlemediklerine ya da çalışıp çalışmadıklarına dair kısa paylaşımlar yapılması da ön bilgi düzeylerinin anlaşılmasına katkıda bulunabilir.

Köprü Kurma

Tonalite, öğrencilerin günlük hayatta birden fazla görevi aynı anda yapmalarına ve karmaşık durumları aşmalarına benzetilerek öğretilir.

Öğrenme-Öğretme Uygulamaları

PYN.8.2.1

La majör tonalitesinin genel özellikleri tanıtılır. Öğrenciler, la majörün eserlerde nasıl farklı duygular yaratabileceğini merak eder ve keşfetmeye yönlendirilir (E1.1). Öğrencilerle birlikte la majör tonun temel akorları ve dizileri üzerinde çalışılır. Öğrenciler la majör tonalitesine uygun eseri çalmada çözümleme yapar. Çözümleme öğretmen rehberliğinde yapılabilir. Çözümleme anlaşıldıktan sonra öğrenciden la majör eser veya etüd için duruş ve tutuş pozisyonu alması ve çalgıya özgü teknikleri kullanması istenir (SDB1.1). Eser içerisinde kullanılan majör etkiler öğrenciye gösterilir. Öğrenciler eserdeki ifadelerle bireysel yaratıcılıklarını birleştirerek özgün bir çalım stili oluştururlar (D7.2). Öğrenci la majör tonalitesine uygun eserleri müziksel bileşenlere uygun çalar (OB9). Performans görevi kapsamında öğrenciden la majör tonalitesine ait bir eseri teknik doğrulukla ve çalgıya özgü tekniklerle icra etmesi istenir. Öğrenci, eserdeki minör özellikleri ve duygusal etkileri tanımlayarak nasıl bir yorum geliştirdiğini sözlü ya da yazılı olarak açıklar. Öğrenci, çalıştığı esere kendi müzikal yorumunu ve ifadelerini katmaya teşvik edilir. Performans görevi, öz değerlendirme formu ve dereceli puanlama anahtarı kullanılarak değerlendirilebilir.

PYN.8.2.2

Fa diyez minör tonalitesinin genel özellikleri tanıtılır. Öğrenciler, fa diyez minörün eserlerde nasıl farklı duygular yaratabileceğini merak eder ve keşfetmeye yönlendirilir (E1.1). Öğrencilerle birlikte fa diyez minör tonun temel akorları ve dizileri üzerinde çalışılır. Öğrenciler fa diyez minör tonalitesine uygun eseri çözümler. Çözümleme yapıldıktan sonra öğrenciden duruş ve tutuş pozisyonu alması ve çalgıya özgü teknikleri kullanması istenir (SDB1.1). Eser içerisinde kullanılan minör etkiler öğrenciye gösterilir. Öğrenciler eserdeki ifadelerle bireysel yaratıcılıklarını birleştirerek özgün bir çalım stili oluştururlar (D7.2). Öğrenci fa diyez minör tonalitesine uygun eserleri müziksel bileşenlere uygun çalar (OB9). Performans görevi kapsamında öğrenciden fa diyez minör tonalitesine ait bir eseri teknik doğrulukla ve çalgıya özgü tekniklerle icra etmesi istenir. Öğrenci, eserdeki minör özellikleri ve duygusal etkileri tanımlayarak nasıl bir yorum geliştirdiğini sözlü ya da yazılı olarak açıklar. Öğrenci, çalıştığı esere kendi müzikal yorumunu ve ifadelerini katmaya teşvik edilir. Performans, öğretmen tarafından hazırlanan dereceli puanlama anahtarı ve/veya öz değerlendirme formu ile değerlendirilir.

PYN.8.2.3

Mi bemol majör tonalitesinin genel özellikleri tanıtılır. Öğrenciler mi bemol majörün eserlerde nasıl farklı duygular yaratabileceğini merak eder ve keşfetmeye yönlendirilir (E1.1). Öğrencilerle birlikte mi bemol majör tonunun temel akorları ve dizileri üzerinde çalışılır. Öğrenciler mi bemol majör tonalitesine uygun eseri çözümler. Çözümleme yapıldıktan sonra öğrenciden duruş ve tutuş pozisyonu alması ve çalgıya özgü teknikleri kullanması istenir (SDB1.1). Eser içerisinde kullanılan majör etkiler öğrenciye gösterilir. Öğrenciler eserdeki ifadelerle bireysel yaratıcılıklarını birleştirerek özgün bir çalım stili oluştururlar (D7.2). Öğrenciler mi bemol majör tonalitesine uygun eserleri müziksel bileşenlere uygun çalar (OB9). Performans görevi kapsamında öğrenciden mi bemol majör tonalitesine ait bir eseri teknik doğrulukla ve çalgıya özgü tekniklerle icra etmesi istenir. Öğrenci, eserdeki minör özellikleri ve duygusal etkileri tanımlayarak nasıl bir yorum geliştirdiğini sözlü ya da yazılı olarak açıklar. Öğrenci, çalıştığı esere kendi müzikal yorumunu ve ifadelerini katmaya teşvik edilir. Performans görevi, öz değerlendirme formu ve dereceli puanlama anahtarı kullanılarak değerlendirilebilir.

PYN.8.2.4

Do minör tonalitesinin genel özellikleri tanıtılır. Öğrenciler do minörün eserlerde nasıl farklı duygular yaratabileceğini merak eder ve keşfetmeye yönlendirilir (E1.1). Öğrencilerle birlikte do minör tonunun temel akorları ve dizileri üzerinde çalışılır. Öğrenciler do minör tonalitesinin uygun eseri çözümler. Çözümleme yapıldıktan sonra öğrenciden duruş ve tutuş pozisyonu alması ve çalgıya özgü teknikleri kullanması istenir (SDB1.1). Eser içerisinde kullanılan minör etkiler öğrenciye gösterilir. Öğrenciler eserdeki ifadelerle bireysel yaratıcılıklarını birleştirerek özgün bir çalım stili oluştururlar (D7.2). Öğrenci do minör tonalitesinin uygun eserleri müziksel bileşenlere uygun çalar (OB9). Do minör tonalitesinin genel özellikleri tanıtılır. Öğrenciler do minörün eserlerde nasıl farklı duygular yaratabileceğini merak eder ve keşfetmeye yönlendirilir (E1.1). Öğrencilerle birlikte do minör tonunun temel akorları ve dizileri üzerinde çalışılır. Öğrenciler do minör tonalitesinin uygun eseri çözümler. Çözümleme yapıldıktan sonra öğrenciden duruş ve tutuş pozisyonu alması ve çalgıya özgü teknikleri kullanması istenir (SDB1.1). Eser içerisinde kullanılan minör etkiler öğrenciye gösterilir. Öğrenciler eserdeki ifadelerle bireysel yaratıcılıklarını birleştirerek özgün bir çalım stili oluştururlar (D7.2). Öğrenci do minör tonalitesinin uygun eserleri müziksel bileşenlere uygun çalar (OB9).

Farklılaştırma
Zenginleştirme

Öğrencilerin hazır bulunuşluk, ilgi ve öğrenme stilleri dikkate alınarak bunlara ilişkin etkinlik/ materyal hazırlanabilir. Çeşitlendirilmiş etkinlikler ve farklı öğretim stratejileri sunulabilir. Tonalitelerdeki eserler hızlandırılmış tempolarda çalınabilir. Teknik zorluklar ve ileri düzey uygulamalar yer alabilir.

Destekleme

La majör, fa diyez minör, mi bemol majör ve do minör tonlarının müzik bileşenlerini adım adım ayırt etmelerini sağlayacak şekilde önceki derslerde öğrendikleri bilgileri tekrar etmeleri sağlanabilir. Öğrenciler, başlangıçta basitleştirilmiş ve yavaş tempolu etütlerle çalışılabilir. Ders süresince görsel ve işitsel destek materyalleri (renkli şemalar veya sesli örnekler) kullanılarak öğrencilerin öğrenme süreçleri desteklenebilir. Oyun, canlandırma yapma gibi etkinliklerden ve görsel eşleştirme kartlarından yararlanılabilir. Gösterip yaptırma tekniğinden sık sık yararlanılabilir.