2. TEMA: PİYANODA TONALİTE 2

SAB11. Müziksel Çalma

KB1. Temel Beceriler

E1.1. Merak, E2.5. Oyunseverlik

SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık)

OB9. Sanat Okuryazarlığı

PYN.6.2.1. Re majör ve si minör tonalitesine uygun eser çalabilme

a) Re majör ve si minör tonalitesine uygun eseri çözümler.

b) Re majör ve si minör tonalitesine uygun eseri çalmada duruş ve tutuş pozisyonu alır.

c) Re majör ve si minör tonalitesine uygun eseri çalmada çalgıya özgü teknikleri kullanır.

ç) Re majör ve si minör tonalitesine uygun eserin müziksel bileşenlerini uygular.

 PYN.6.2.2. Mi ve re minör tonalitesine uygun eseri çalabilme

a) Mi ve re minör tonalitesine uygun eseri çözümler.

b) Mi ve re minör tonalitesine uygun eser çalmada duruş ve tutuş pozisyonu alır.

c) Mi ve re minör tonalitesine uygun eseri çalmada çalgıya özgü teknikleri kullanır.

ç) Mi ve re minör tonalitesine uygun eserin müziksel bileşenlerini uygular.

Majör ve Minör Eserler

majör, minör

Öğrenme çıktılarının değerlendirilmesinde gözlem formu, öz değerlendirme, dereceli puanlama anahtarı ile ölçülebilir. Performans görevi kapsamında öğrencilerden mi ve re minör tonlarında yazılmış kısa iki farklı eseri ya da pasajı çözümleyerek her birini teknik doğrulukla ve tonal karakterlerine uygun müzikal ifadeyle çalmaları istenebilir. Performans görevi, dereceli puanlama anahtarı ve gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir.

Öğrencilerin temel piyano teknikleri, nota bilgisi, akor yapıları ve temel müzikal ifadeleri hakkında yeterli bilgiye sahip oldukları kabul edilmektedir.

Öğrencilere bu dört tonaliteye ait dizilerin işitsel örnekleri dinletilerek majör ve minör dizilerin birbirinden nasıl ayrıldığını fark etmeleri istenebilir. “Sizce bu duyum daha neşeli mi yoksa daha hüzünlü mü?“, “Majör mü, minör mü?“ gibi yönlendirici sorularla öğrencilerin tonaliteye ilişkin işitsel algıları gözlemlenir. Ardından re majör, si minör, mi minör ve re minördizilerinin görselleri veya nota örnekleri sunularak öğrencilerden bu dizilerde yer alan diyez ve bemolleri belirlemeleri istenebilir.

Tonalite, öğrencilerin günlük hayatta birden fazla görevi aynı anda yapmalarına ve karmaşık durumları aşmalarına benzetilerek örnekler verilebilir.

PYN.6.2.1

Re majör ve si minör tonlarının genel özellikleri tanıtılır. Re majörün parlak ve neşeli yapısı ile si minörün daha derin ve duygusal havası üzerinde durulur. Öğrenciler, bu tonların eserlerde nasıl farklı duygular yaratabileceğini merak eder ve keşfetmeye yönlendirilir (SDB1.1, E1.1). Öğrencilerle birlikte re majör ve si minör tonlarının temel akorları ve dizileri üzerinde çalışılır. Öğrenciler re majör ve si minör tonalitesine uygun eseri çözümler. Çözümleme tamamlandıktan sonra öğrenciden duruş ve tutuş pozisyonu alması ve çalgıya özgü tekniklerini kullanması istenir. Eser içerisinde kullanılan majör ve minör etkiler öğrenciye gösterilir. Öğrenci re majör ve si minör tonalitesine uygun eserleri müziksel bileşenlere uygun çalar (OB9). Öğrenciler, bu eserleri çalarken tonların duygusal özelliklerini ve atmosferini hissetmeye yönlendirilir. Performans görevi kapsamında öğrencilerden re majör ve si minör tonlarında yazılmış kısa iki farklı eseri ya da pasajı çözümleyerek her birini teknik doğrulukla ve tonal karakterlerine uygun müzikal ifadeyle çalması istenir. Öğrenci, her tonun yarattığı duygusal atmosferi sözlü ya da yazılı olarak açıklar; bu farkı ifade eden kısa bir afiş, karşılaştırmalı tablo veya sunum da hazırlayabilir. Performans görevi, dereceli puanlama anahtarı ve gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir.

PYN.6.2.2

 Mi minör ve re minör tonlarının temel özellikleri öğrencilere tanıtılır. Akorların duygu üzerinde bıraktığı etki üzerine konuşmalar yapılır. Öğrenciler ile öğretmen çaldığı minör tonalitede eserin hangisinin re ya da mi olduğu üzerine oyunlaştırılmış bir model ile ders zevkli hâle getirilir (E2.5). Öğrenci mi ve re minör tonalitesine uygun eseri çözümler. Çözümleme tamamlandıktan sonra öğrenciden duruş ve tutuş pozisyonu alması ve çalgıya özgü tekniklerini kullanması istenir (SDB1.1). Mi minör ve re minör tonlarının dizileri, akor yapıları ve modları üzerinde durulur. Öğrencilerden mi minör ve re minör tonlarında kısa etütler çalarak parmak tekniklerini geliştirmeleri istenir. Öğrenci eseri müziksel bileşenlere uygun çalar (OB9). Performans görevi kapsamında öğrencilerden mi ve re minör tonlarında yazılmış kısa iki farklı eseri ya da pasajı çözümleyerek her birini teknik doğrulukla ve tonal karakterlerine uygun müzikal ifadeyle çalması istenir. Öğrenci, her tonun yarattığı duygusal atmosferi sözlü ya da yazılı olarak açıklar; bu farkı ifade eden kısa bir afiş, karşılaştırmalı tablo veya sunum da hazırlayabilir. Performans, öğretmen tarafından hazırlanan dereceli puanlama anahtarı ya da gözlem formu ile değerlendirilir.

Öğrencilerin hazır bulunuşluk, ilgi ve öğrenme stilleri dikkate alınarak bunlara ilişkin etkinlik/ materyal hazırlanabilir. Re majör, si minör, mi minör ve re minör tonalitelerinde eser çalarken tonalitelerin içindeki modülasyonlar, gelişmiş armonik analiz ve dinamik değişiklikleri uygulayarak eserin müzikal anlatımını derinleştirip ifade gücü artırılabilir.

Oyun, canlandırma yapma gibi etkinliklerden ve görsel eşleştirme kartlarından yararlanılabilir. Gösterip yaptırma tekniğinden sık sık yararlanılabilir.