4. TEMA: NEYDE AÇIŞ VE TAKSİM UYGULAMALARI 8
SAB12. Müziksel Yaratıcılık
E3.2. Odaklanma
SDB2.1. İletişim
D4. Dostluk
OB2. Dijital Okuryazarlık
NEY.8.4.1.Ney ile açış ve taksim yapabilme
a) Ney ile açış ve taksim yapabilme amacını belirler.
b) Ney ile yapacağı makam dizilerini seçer.
c) Seçtiği makamlar ile açış ve taksim çalışmaları yapar.
Öğrendiği Makamlarda Açış ve Taksim Yapabilme
açış, makam, ney, taksim
Temadaki öğrenme çıktıları; akran değerlendirme formu, gözlem formu, analitik dereceli puanlama anahtarı, kontrol listesi ve performans görevi kullanılarak değerlendirilebilir. Performans görevi olarak seçeceği makamlarda açış yaptıktan sonra yaptığı açış veya taksimin ardından bir Türk müziği eseri belirleyip çalmaları istenebilir. Performans görevi, gözlem formu veya kontrol listesi ile değerlendirilebilir.
Öğrencilerin önceki temalarda yer alan neyde makam uygulamaları ve nüans uygulamaları ile ilgili öğrenme çıktılarına sahip oldukları kabul edilir.
Öğrencilerin taksim yapabilmeleri için daha önce çalıştıkları makamların karar sesinden başlayıp biten kısa ezgiler üretmeleri sağlanabilir. Öğrencilerin neyde öğrendiği makamlarda açış ve taksim uygulamaları ile ilgili öğrenme çıktılarına yönelik öğrendikleri makam dizilerinin seyirlerini neyde icra etmeleri istenebilir.
Öğrencilerin günlük yaşantılarında yaşadıkları olaylar karşısında verdiği doğaçlama tepkilerden bahsetmeleri istenebilir. Örnek olarak sevinçli bir haber karşısında gülebildikleri veya hüzünlü bir olay karşısında ağlayabildikleri anları hatırlamaları sağlanabilir. Yaşantılarında verdiği doğaçlama tepkileri çalgılarına yansıtıp açış ve taksim yapabilmek için duygularını doğaçlama bir şekilde çalgılarına aktarmaları gerektiği konusuyla ilişki kurmaları sağlanabilir.
NEY.8.4.1
Açış ve taksim kavramlarının genel özellikleri anlatılarak, öğrencilerin dijital ortamda usta icracılar tarafından yapılan açış ve taksim çalışmalarını araştırıp, gözlemleyerek odaklanmaları değerlendirmeleri sağlanır (OB2, KB2.2, E3.2). Ardından açış ve taksimin temel amaçlarından, nefes ve ton kontrolü, parmak ve teknik beceri, duygusal aktarım gibi unsurları belirlemeleri istenir. Daha sonra açış ve taksim yapmak üzere öğrendiği makamlardan birini seçmeleri sağlanır. Öğrencileri küçük gruplara ayırarak seçtikleri makamlarda açış ve taksim çalışmalarını birbirleriyle etkileşim içinde yapmaları ve ardından sunmaları sağlanır (SDB2.1, E3.3, D4.2). Çalışmalar akran değerlendirme formu, gözlem formu, analitik dereceli puanlama anahtarı veya kontrol listesi ile değerlendirilebilir. Süreç sonunda performans görevi olarak seçeceği makamlarda açış yaptıktan sonra yaptığı açış veya taksimin ardından bir Türk müziği eseri belirleyip çalmaları istenebilir. Performans görevi, gözlem formu veya kontrol listesi ile değerlendirilebilir.
Öğrencilere kısa film veya kısa hikâyeler izlettirilerek, izledikleri duruma yönelik bir makam seçip seçtikleri makamda açış ve taksim yapmaları istenebilir.
Her öğrencinin gelişimi takip edilerek bireysel geri bildirimler verilebilir. Usta icracılar tarafından yapılan açış ve taksimler sık sık tekrarlanarak dinlettirilebilir. Açış ve taksime hazırlık için, öğrendiği makamların dizilerini usulsüz (serbest) olarak çalmaları istenebilir.


