3. TEMA: ÇALGIMI TANIYORUM (KAVAL)

SAB9. Müziksel Dinleme

KB1. Temel Beceriler, KB2.4. Çözümleme KB2.14. Yorumlama

E1.1. Merak, E1.2. Bağımsızlık

SDB2.1. İletişim

D3. Çalışkanlık, D4. Dostluk, D19. Vatanseverlik, D11. Özgürlük

OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB2 Dijital Okuryazarlık, OB4.Görsel Okuryazarlık.

KVL.1.3.1. Kaval sesini dinleyebilme

 a) Kaval sesini tanır.

b) Kaval sesini diğer çalgıların sesinden ayırt eder.

c) Kaval sesini kendi cümleleriyle açıklar.

 KVL.1.3.2. Kavalı tanıyabilme 

KVL.1.3.3. Farklı boyutlarda yapılan kavalları tanıyabilme

KVL.1.3.4. Farklı materyallerden yapılan kavalları çözümleyebilme

a) Farklı materyallerden yapılan kavala ilişkin özellikleri belirler.

b) Farklı materyallerden yapılan kavalların özellikleri arasındaki ilişkileri belirler.

 KVL.1.3.5. Kavalın tarihini ve gelişim sürecini yorumlayabilme

f) Kavalın tarihsel dönemlerdeki görsellerini inceler.

g) Kavalın tarihsel dönemlerdeki görsellerini yorumlar.

h) Kavalın tarihsel dönemlerdeki görsellerin içeriğini yeniden ifade eder.

Kavalı Tanıma, Kavalın Tanımı, Kavalın Tarihi

kaval

Öğrenme çıktıları; çalışma kâğıdı, kontrol listesi, gözlem formu, dereceli puanlama anahtarı ve performans görevi kullanılarak değerlendirilebilir. Performans görevi olarak öğrencileri küçük gruplara ayırarak kaval çalgısının, tarihsel dönemlerdeki görüntüleri ve farklı materyallerden yapılan kavalların resimlerinden oluşan görseller hazırlamaları istenebilir. Performans görevi; dereceli puanlama anahtarı/ öz değerlendirme formu/ grup değerlendirme formuyla değerlendirilebilir.

Öğrencilerin bir önceki temada yer alan müzik dinleyebilme, dinlediği eserler içerisinde nefesli çalgıları seçebilme becerisine sahip oldukları kabul edilir.

Öğrencilere öğrenme çıktılarına yönelik aşağıdaki sorular sorulabilir:

 • Hiç nefes ile çalınan bir çalgı duydunuz mu?

• Kavalın sesiyle tanıştınız mı? Sesini nasıl tanımlarsınız?

• Bundan önce hiç kaval çalan birini izlediniz mi? Nasıl çaldığını hatırlıyor musunuz?

Öğrencilerden aileleriyle gittikleri etkinliklerde (düğün, halk oyunları gösterileri, konser vb.) gördükleri çalgılardan bahsetmeleri istenebilir. Bu çalgılardan nefes ile icra edilen çalgıları ifade etmeleri beklenebilir. Öğrencilerin kaval ile köprü kurabilmesi için tahmin ettikleri çalgılar ile kaval arasında ilişki kurması istenebilir.

KVL.1.3.1

Farklı kaval kayıtları dinlettirilerek kaval sesinin tonunu fark etmesi sağlanır. Akıllı tahta üzerinde kavala benzer çalgıların (ney, zurna, mey vb.) sesleri dinlettirilip, kaval sesini diğer çalgılarla kıyaslama yaparak tanıması ve ayırt etmesi sağlanarak oyun oynanır (OB2) Ardından öğrencilerden kaval sesinin tonunu kendi cümleleriyle ifade etmesi beklenir (SDB2.1). Bu süreçte, akıllı tahta üzerinde kaval sesini içeren bir müzik parçası dinlettirilerek, belirli bir süre içerisinde kaval sesinin geçtiği anları arkadaşlarıyla birlikte işaretleyerek oyun oynanması sağlanır (OB2, D4.1). Süreç kontrol listesi ile değerlendirebilir.

KVL.1.3.2

Kavalla ilgili belirlenen video, sunu, gibi materyal veya etkinliklerle çalgının merak edilmesi sağlanır (E1.1). Çeşitli görseller aracılığıyla kaval çalgısını tanıması sağlanır (OB4). Çalgı üzerinde bölümler gösterildikten sonra eşleşme kartları ile çalgının bölümlerinin tanınması sağlanır (OB4). Bu süreç çalışma kâğıdı ile değerlendirilebilir. 

KVL.1.3.3

 Kavalların boyutlarını gösteren grafikler veya resimler hazırlanır. Farklı boyutlardaki kavallar sınıf ortamına getirilerek boyut farklarını anlamaları sağlanır (OB4). Farklı boyutlardaki kavalların çalındığı örnekler dinlettirilir; ardından öğrencilerin her boyutun ses özellikleri ve tonları hakkında çıkarım yapabilmeleri için akıllı tahta üzerinde dinledikleri kaval seslerini kalın ve tiz olarak; boyutlarını ise büyük kaval, orta büyüklükteki kaval ve küçük kaval şeklinde ifade etmeleri beklenerek bir oyun oynanır (OB2). Bu oyun temelli değerlendirme ile değerlendirilebilir.

KVL.1.3.4

Farklı materyallerden yapılan kavallar (plastik, alüminyum, pirinç, kamış vb.) sınıf ortamına getirilerek öğrencilerin kavala ilişkin parçaları belirlemeleri sağlanır. Bu aşamadan sonra kavala ilişkin parçalar arasında ilişki kurulması amacıyla öğrencilerin çalgıya dokunması ve çalgıyı incelemesi sağlanır. (D3.1). Bu süreç gözlem formu değerlendirebilir.

 KVL.1.3.5

Kavalın tarihsel dönemlerdeki görüntüleri ve farklı türlerinin resimleri gösterilerek kavalın evriminin anlaşılması ve incelenmesi sağlanır. İncelediği görselleri, bağlamdan kopmadan kavalın evrim sürecini yansıtacak şekilde, kendi çizimlerini oluşturmaları istenir. Kavalın tarihi ve gelişim süreci hikâyeleştirilerek anlatılıp öğrencilerin anlatılan hikâyeyi, bağlamdan kopmadan kendi cümleleriyle yeniden ifade etmeleri sağlanır. Bu bağlamda öğrencilerden kavalın Türk kültüründeki yerini bilmeleri beklenir (D19.2). Bu süreç dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirebilir. Öğrencilerin gözlemlerine, araştırmalarına ve önceki öğrenme çıktılarına bağlı bir şekilde akıl yürütüp görsellerle veya sözlü sunum şeklinde, kendi duygu düşüncelerini bağımsız olarak ifade edip kaval için tanım oluşturmaları istenir (E1.2, D11.2, OB1). Oluşturdukları tanımı sınıf ortamında paylaşmaları sağlanır. Performans görevi olarak öğrencilerin küçük gruplara ayrılıp kaval çalgısının, tarihsel dönemlerdeki görüntüleri ve farklı materyallerden yapılan kavalların resimlerinden oluşan görseller hazırlamaları istenebilir. Performans görevi; dereceli puanlama anahtarı/ öz değerlendirme formu/ grup değerlendirme formuyla değerlendirilebilir.

Kaval sesini dinleyip tanıma yarışmaları yapılabilir. Kavalın tarihini ve kültürel bağlamını anlatan hikâyeleri canlandırmaları istenebilir.

Bu süreçte, kavalın resimleriyle birlikte kısa video gösterimleri yapılabilir. Kavalın olduğu müzikler dinletilerek ritme uygun basit hareketler yaptırılabilir.