T.C. MİLLÎ EĞİTİM
BAKANLIĞI
Temada öğrencilerin klavyedeki notaların yerlerini öğrenmeleri amaçlanmaktadır.
Ders Saati
9
Kavramsal Beceriler

KB1. Temel Beceriler

Eğilimler

E2.5. Oyunseverlik

Programlar Arası Bileşenler
Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri

SDB2.1. İletişim

Değerler

D3. Çalışkanlık

Okuryazarlık Becerileri

OB4. Görsel Okuryazarlık

Disiplinler Arası İlişkiler
Beden Eğitimi, Türkçe
Beceriler Arası İlişkiler
KB2.11. Gözleme Dayalı Tahmin Etme, KB2.13. Yapılandırma
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri

GTR.2.2.1. Gitar klavyesindeki ilk 5 perdenin notalarını belirleyebilme

 GTR.2.2.2. Gitar klavyesindeki 5’ten 12’ye kadar olan perdelerin notalarını belirleyebilme

İçerik Çerçevesi

Gitar Tellerinin İsimleri Klavyedeki

İlk 5 Perdedeki Notaların İsimleri

 Klavyedeki 5’ten 12’ye Kadar Olan Notaların İsimleri

Anahtar Kavramlar

gitar, klavye, nota, tel

Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme)

Temadaki öğrenme çıktıları; gözlem formu, kontrol listesi, dereceli puanlama anahtarı, doğru-yanlış ve eşleştirme soruları ile ölçülebilir. Performans görevi olarak öğrencilerin en alt teldeki notaların isimlerini bulmaları istenebilir. Performans görevi, dereceli puanlama anahtarı veya gözlem formu ile değerlendirilebilir. Gitar tellerinin isimleri ve tellerdeki notaların sıralanması ile ilgili eşleştirme ve doğru yanlış soruları öğrenme sürecinde kullanılabilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları
Temel Kabuller

Öğrencilerin ince ve kalın telleri ayırt edebildikleri, sayı sayabildikleri kabul edilir

Ön Değerlendirme Süreci

Tellerin gösterildiği ama isimlerinin yazılmadığı boş bir gitar şeması verilebilir. Öğrencilerden boş tellerin adlarını tahmin ederek şemayı doldurmaları istenebilir. Öğrenciler gitar tellerine yazılmış rastgele nota kartlarını eşleştirmeye çalışılan bir oyun hazırlanabilir.

Köprü Kurma

Öğrencilere gitarda önce notaları, akorları ve ritmi öğreniriz; sonra parçalar çalmaya başlarız. Hayatta da önce okuma yazma öğreniriz, sonra kitaplar okur ve yazarız. "Her büyük şey, küçük adımlarla başlar." sözüyle öğrencilerin öğrenmeyle köprü kurmaları sağlanabilir.

Öğrenme-Öğretme Uygulamaları

GTR.2.2.1

Öğrencilerin gitarın boş tellerinin isimlerini öğrenmeleri için eğlenceli bir etkinlik uygulanır (E2.5). Öncelikle öğretmen, projeksiyon veya akıllı tahta kullanarak gitarın tellerini gösteren bir görsel yansıtıp öğrencilerin konuyu algılamasını sağlar (OB4). En alt telden (ince mi - e) başlayarak her teli tek tek çalar ve öğrencilere ”Bu telin notası ne olabilir?” şeklinde sorular yöneltilir (SDB2.1). Öğrenciler tahminde bulunur ve öğretmen doğru cevabı açıklar. Bu aşamada her telin adını akılda tutmayı kolaylaştıran eğlenceli bir hikâye veya şarkı anlatılır. Örneğin E - En sevdiğim yemek, A - Anneannemin çayı, D - Dinlediğim şarkılar, G - Güneş gibi parlayan tel, B - Bal gibi tatlı nota, e - En ince tel. Öğrencilerin konuyu pekiştirmesi için ”Nota Dedektifleri” adlı oyun oynanır (E2.5). Gitar tellerinin isimlerinin yazılı olduğu renkli kartlar hazırlanır ve öğrencilerden bu kartları gitarın doğru telleriyle eşleştirmeleri istenir (KB2.13). Öğrencilerden çalışmalarda etkin rol almaları beklenir.

Öğretmen boş telleri rastgele çalar ve öğrenciler en hızlı şekilde ilgili kartı kaldırarak doğru notayı söyler (D3.4). Bu sayede öğrenme süreci hem eğlenceli hem de kalıcı hâle gelir. Boş teller öğrenildikten sonra gitarın ilk 5 perdesindeki notalara geçilir. Öğretmen en alt telden başlayarak ilk 5 perdedeki notaları çalar ve öğrencilerden hangi notalar olduğunu tahmin etmelerini ister (KB2.11). Renk kodlu çıkartmalar veya tahtada interaktif görseller kullanılarak öğrencilerin notaları daha iyi görselleştirmesi sağlanır. Her tel için eğlenceli bir tekerleme veya hafıza tekniği kullanılabilir. Bu uygulamalar sayesinde öğrenciler gitarın klavyesindeki notaları öğrenirken hem eğlenir hem de çalgıya hâkimiyetlerini geliştirirler. Gitar tellerinin isimleri ve tellerdeki notaların sıralanması ile ilgili eşleştirme ve doğru yanlış soruları öğrenme sürecinde kullanılabilir.

GTR.2.2.2

Öğrencilere akıllı tahtadan gitar klavyesi görselleri izletilerek gitarın 5. perdesinden 12. perdesine kadar olan notalar gösterilir (OB4). Gitarın en kalın teli olan 6. telde, 5. perdede A, 7. perdede B, 9. perdede C# ve 12. perdede tekrar E notasının bulunduğu açıklanır (SDB2.1). 5. telde 5. perdede D, 7. perdede E, 9. perdede F# ve 12. perdede tekrar A notasının yer aldığı; 4. telde 5. perde G, 7. perde A, 9. perde B ve 12. perdenin tekrar D notası olduğu belirtilir. 3. tel (Sol-G) üzerinde 5. perde C, 7. perde D, 9. perde E ve 12. perdenin tekrar G notasını verdiği; 2. tel (Si-B) üzerinde 5. perde E, 7. perde F#, 9. perde G# ve 12. perdenin tekrar B notası olduğunu anlamaları sağlanır. Öğrencilere en alt teldeki notaları bulmaları için performans görevi verilebilir. En alt telin en üst telin oktavı olduğu bilgisi verilip notaların aynı olduğu açıklanır. Öğrencilerin en ince tel olan 1. tel (Mi-e) üzerinde 5. perdede A, 7. perdede B, 9. perdede C# ve 12. perdede tekrar e notasının bulunduğunu söylemeleri sağlanır. Performans görevi, dereceli puanlama anahtarı veya gözlem formu ile değerlendirilebilir.

Farklılaştırma
Zenginleştirme

Notaların yerlerini öğretmek amacıyla kısa bir melodi ya da şarkı yazılabilir. Her notanın sırası bir şarkı sözüne dönüştürülerek öğrenciler bir müzik parçası şeklinde öğrenebilir. Bu yöntem, öğrencilerin hem işitsel hem de görsel hafızalarını kullanarak öğrenmelerini destekler.

Destekleme

Öğrencilerle birlikte sık sık parmak egzersizleri yapılabilir. Örneğin 6. telden başlayarak sırasıyla 1. perdeye kadar doğru notayı çalmaları sağlanabilir.