5. Tema: Nesnelerin Geometrisi (2)

MAT.2.3.6

Öğrencilerin akran öğrenmelerinden yararlanarak yer, yön ve konum kavramlarına ait bilgilerini tekrar edeceği eğitsel oyunlarla derse başlanır (SDB2.1). Derse başlangıç etkinliği, hedefe ulaştıracak yönergelerin bulunduğu görev listesi çalışma kâğıdı şeklinde sunulabilir. Uygulamada oryantiring, harita kullanımı ve kodlama gibi etkileşimli etkinliklerden veya yazılımlardan (3 boyutlu) faydalanılır. Dersin işlenişinde öğrencilere yönelik, hedefe ulaşma gerektiren bir problem durumu tasarlanır (MAB2). Öğrencilerden hedefe ulaşırken kullanacakları yer, yön, konum ve mesafeyi belirlemeleri ve süreci planlamaları istenir (D3.2). Öğrencilere, hedefe ulaşmak için en uygun yol, en kısa mesafe, uğranması gereken yerler gibi ölçütler belirlemeleri söylenir (OB1, SDB1.2, SDB3.2). Öğrencilerin dijital araçlarla iş görme becerilerini geliştirmek için belirlediği ölçüte uygun bilgileri toplanmasında dijital yazılım, teknolojik araç gereç ve harita gibi kaynaklardan yararlanabileceği söylenir (E3.2, OB1, OB2). Toplanan bilgilerin özetlenmesi ve varsa görsellerin yorumlanması ile ölçüte yönelik seçeneklerin oluşturulması istenir (OB1, OB4). Oluşturulan seçenekler üzerinden bilgilerin karşılaştırılması, sentezlenmesi ve görseller arasında eleştirel düşünme gibi mantıksal denetlemelerin yapılması beklenir (OB4, KB2.7, SDB1.2, E1.3). Seçenekler arasından ölçüte uygun bir seçim yapılır ve bu seçim hedefe ulaşmak için uygulanır. Beklenmedik durumların gerçekleşmesi durumunda ise ölçüt değişikliği yapılır ve gerekirse yön, konum ve mesafe değişikliği ile süreç tekrardan ele alınır (SDB1.2). Bu öğrenme çıktısının değerlendirilmesi amacıyla açık uçlu sorulardan yararlanılabilir. Bu soruların değerlendirilmesinde kontrol listeleri kullanılabilir. Belirlenen bir hedefe ulaşmak için gerekli aşamaları içeren kodlama ve harita çizimleri gibi çalışmaların bulunduğu performans görevleri verilebilir. Verilen performans görevleri analitik dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

MAT.2.3.7

Öğrencilerin hazır bulunuşluk düzeylerinden ve gözlem becerilerinden hareketle doğada ve çevrelerinde gördükleri birbirine eş görüntülerle (aynı figürün ya da desenin karşı tarafta aynı şekilde yinelendiği) ilgili yaşantılarını paylaşmaları istenir (KB2.2). Varlıkların suya yansıma görüntülerinden ve kelebeğin her iki kanadı gibi bilgilerden hareket edilir (KB2.2). Ders öncesinde öğrencilerden ip, sulu boya, resim kâğıdı ve aynı görsel özelliklere sahip şekil modellerinden ikişer adet olmak üzere merak uyandıran malzemelerle derse gelmeleri istenir (E1.1). Kâğıt iki eş parça olacak şekilde katlanır ve ip baskısı etkinlikleri yapılır. Öğrencilerin katlama sonucu oluşan çizgiye odaklanması sağlanır ve bu çizginin her iki yanındaki görsellerin birbirinin yansıması olduğuna dikkat çekilir. Simetri çizgisinin, bir şeklin simetrisini oluşturan doğru olduğunun fark edilmesi sağlanır.

Bu süreçte öğrencilerden eşli gruplar oluşturulur (SDB2.2). Simetri doğrusuna eşit uzaklıkta ve görsel özellikleri yönünden benzer şekil modellerinin kullanılarak simetrik modeller oluşturdukları oyunlar tasarlanır (E2.5). Bu süreçte öğrencilerin simetrik düzen ve görsel uyumu fark etmeleri, doğadaki ve çevrelerindeki simetrik yapılara ilişkin estetik özellikleri ayırt etmeleri sağlanır (D7.1).

Her iki çalışmada da görseller üzerinde oluşan simetrininfark edilmesi sağlanır. Simetri teriminin tanımı verilmeden öğrencilerin ön bilgileri harekete geçirilerek açıklanır. Eş parçaların birbirlerinin simetrisi olduğu modellenerek pekiştirilir. Geometrik şekiller ve harfler içerisinde katlandığında simetri oluşturacak şekillerin incelenmesi gibi etkinlikler ile genelden özele bir yol izlenir. Katlama ve eşleme etkinliklerinin yer aldığı çalışma kâğıtları verilebilir. Bu çalışmayla günlük yaşamdaki gözlemlerine bağlı olarak yaprak, elma, deniz yıldızı gibi örneklerden iki eş parçaya ayrıldığında veya katlandığında simetri oluşturan nesneleri sunması sağlanır. Tüm çalışmalar ürün dosyasında (portfolyo) toplanabilir. Ürün dosyasının değerlendirilmesi analitik dereceli puanlama anahtarı ile yapılabilir.

Doğada oryantiring etkinliği yapılabilir veya günlük yaşam senaryolarından faydalanılarak proje görevleri verilebilir. Örneğin ormanda veya okyanusta mahsur kalma durumlarında kendisini güvenli bir konuma ulaştıracak alternatif çözüm haritaları ve ailesiyle birlikte gidebileceği hafta sonu gezi etkinliğinin yol haritasını planlama gibi özgün çalışmalara yer verilebilir.

Öğrencilerden ailesiyle birlikte gittiği göl kenarı gezisinde çevreyi gözlemleyerek ve simetri oluşturan unsurları belirleyerek bir etkinlik gerçekleştirmesi istenebilir.

Öğrencinin kendi konumunu referans almasında yardımcı olabilecek araç gereç ile desteklenen etkinlikler yapılabilir. Görsel ve işitsel materyallerle konu desteklenebilir ve oyunlaştırılabilir. Öğrenciye yer, yön ve konum bildiren alternatif ifadeleri kendi sözcükleriyle oluşturmaları ve bunları kullanarak kaybolma gibi günlük yaşam durumlarına çözüm bulmaları beklenebilir. Modeller üzerinde deneyimlerin ve etkileşimin çokça yer aldığı birden çok duyuya hitap eden materyallere yer verilebilir.

Günlük yaşamda öğrencinin sıklıkla karşılaştığı nesneler arasından simetrik olanları ayırt edebilmelerini sağlamaya yönelik düşün-eşleş-paylaş gibi aktif öğrenme tekniklerinin kullanıldığı etkinlikler yapılabilir.

Bu etkinlik sırasında öğrencilerin simetrik olan nesneleri düşünmeleri, simetrik olan nesneleri eşleştirmeleri ve sınıf içinde paylaşmaları sağlanabilir.