5. Öğrenme Alanı: Doğa Ve Çevre

HB.3.5.1

Uygun koşullarda öğrencilerle doğa yürüyüşü yapılır. Öğrencilere meşe palamudu, kozalak,  yaprak gibi doğadan örnekler toplama görevi verilir. Toplanan örneklerle koleksiyon  yapmaları istenebilir. Öğrencilerden gözlemlerine ilişkin merak ettikleri konular hakkında  sorular sormaları istenir (E1.1). Bu süreçte öğrencilerden doğayı ve canlıları korumanın  önemini tartışmaları istenir (D14.3). Doğadaki varlıklarla ilgili belgesel, kısa film, animasyon,  video gibi eğitici içerikler sunulur (OB4). Doğadaki varlıkların insan yaşamındaki rolünü  anlatan hikâye, örnek olay gibi içerikler paylaşılarak öğrencilerin doğayı sevmeye yönelik  çıkarımda bulunmaları sağlanır (D9.3). Ülkemizin doğal unsurlarını korumanın kendi  görev ve sorumlulukları arasında olduğunu açıklamaları istenir. Öğrencilerden doğadaki  varlıkların insan yaşamındaki etkisini anlatan bir senaryo hazırlayıp canlandırmaları istenir  (SDB2.2). Doğadaki varlıkların çeşitliliğini korumanın ekosistem açısından önemini ifade  etme becerilerini geliştiren etkinliklere yer verilir. Öğrencilerden sınıf içi performans görevi  olarak doğadaki varlıkların insan yaşamı için önemi ile ilgili afiş, poster, resim gibi bir ürün  hazırlamaları istenebilir. Ürünler, dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

HB.3.5.2

Öğrencilere ana ve ara yönleri işaret eden okların olduğu tabelalar gösterilir. Sınıftaki çeşitli  nesneler (kalem, silgi, kalem kutusu vb.) kullanılarak ara yönlerin pekiştirilmesini sağlayan  etkinlikler yapılır. Öğrencilerden dijital oyunlar gibi çevrim içi araçlar kullanarak nesnelerin  konumlarını işaretlemeleri istenir (D3.4, E1.4). Öğrencilere ev, market, kütüphane, hastane  gibi mekânların olduğu örnek bir kroki sunularak bu krokiyi incelemeleri istenir. Öğrenci lerden krokide yer alan binaların konumları, gösteriliş şekilleri, yönleri, kroki özellikleri gibi  hususlar üzerinde küçük grup tartışmaları yapmaları istenir (SDB2.2). Gruplardan yön bil gilerini kullanarak okulun yakın çevresinin krokisini çizmeleri istenir (OB4). Öğrencilerden  krokideki yerleri; renkli kâğıtlar yapıştırarak ya da renkli kalemlerle boyayarak göstermeleri  beklenir. Çizdikleri krokide bir nesnenin ana ve ara yönlere göre konumunu belirten özet  bilgiler yazmaları ve hazırladıkları krokileri sunmaları istenir. Sürecin değerlendirilmesinde  ürün değerlendirme formu kullanılabilir.

HB.3.5.3 

Öğrencilerin afetlere yönelik yapılması gerekenlerle ilgili fikirlerini paylaşmaları için onlara  konuşma halkası, fikir taraması gibi tekniklerle etkinlikler yaptırılır. Deprem, yangın, sel,  heyelan, çığ gibi afet durumlarına yönelik soru sormaları teşvik edilir (E3.8). Öğrencilerden  afetlere yönelik yapılması gerekenleri afet öncesi, afet anı ve afet sonrası olarak  belirlemeleri beklenir. Öğrencilere afet öncesi yapılması gereken hazırlıklarla ilgili kısa film,  animasyon gibi eğitici içerikler izletilir. Ormanlık alanlarda ateş yakmamak, yıkılabilecek  eşyaları duvara sabitlemek gibi afet durumlarından önce alınabilecek önlemlere örnekler  verilir. Öğrencilerden olası afet durumları için ailesi ile birlikte afet eylem planı ve acil durum  bilgi kartları hazırlamaları beklenir. Sınıfta ve evlerinde tehlike avı gibi etkinlikler ile olası  riskli alanları belirlemeleri istenir. Afet ve acil durum çantasının önemi vurgulanır, çantanın  içinde bulunması gerekenlerle ilgili öğrencilerin fikirlerini paylaşmaları sağlanır (D5.3).  Öğrencilerden afet ve acil durum çantası hazırlamaları istenir. Afet simülasyonları, deprem  ve yangın tatbikatları gibi uygulamalarla öğrencilere afet anında yapılması gerekenlerle  ilgili bilgiler sunulur. Çök-kapan-tutun gibi uygulamalar yaptırılarak afet anında doğru  davranışların sergilenmesi desteklenir. Afet eylem planını uygulama, afet ve acil durum  toplanma alanına ulaşma, yetkililere bilgi verme gibi önemli konulara yönelik kısa film,  animasyon, video gibi eğitici içerikler izletilir (E1.4, OB4). Öğrencilerden  "Afet öncesi, afet anı  ve afet sonrası” şeklinde başlıkların ve bu durumlarda neler yapılması gerektiği ile ilgili kısa  bilgilerin olduğu afiş, poster gibi ürünler hazırlamaları istenir. Süreç, tanılayıcı dallanmış  ağaç tekniği ile değerlendirilebilir.

HB.3.5.4

Öğrencilere güneş panelleri, çevre dostu araçlar, yeşil çatılar hakkında kısa film, belgesel,  görsel, video gibi içerikler sunulur (OB4). Görüş geliştirme, beyin fırtınası gibi tekniklerle  öğrencilerin çevresel sorunlara ve bu sorunların çözümüne (D5.2), kaynakların doğru  kullanımı ve tasarruf konularına (D17.2, D18.3, D19.3) yönelik fikirlerini ifade etmeleri  sağlanır (OB8). Öğrencilerden konu ile ilgili hangi kaynaklardan bilgi toplayabileceklerini  tartışmaları istenir. Gözlem, görüşme, genel ağ araştırması gibi kaynak önerileri sunulabilir.  Öğrencilerden küçük gruplar oluşturmaları ve belirledikleri kaynaklardan bilgi toplamaları  istenir (SDB2.1). Topladıkları bilgileri diğer gruplarla paylaşarak elde edilen bilgilerin  kaynaklarının doğru olup olmadığını değerlendirmeleri beklenir. Bunun için gruplardan  elde ettikleri bilgilerle sunum hazırlamaları ve sunmaları istenir. Grupların sunumlarından  hareketle doğru olduğu kabul edilen bilgileri tablo, afiş, broşür, kavram haritası gibi  ürünlere dönüştürmeleri beklenir (KB2.20). Sürecin değerlendirilmesinde çevresel  sürdürülebilirlikle ilgili bilgi ve görsellerin yer aldığı eşleştirmeli maddelerden oluşan  çalışma yaprakları kullanılabilir. 

Öğrencilerden yaşadıkları çevredeki varlıkları tanıtan resimli bir doğa kataloğu veya  dijital rehber hazırlamaları istenebilir. Öğrencilerden evlerinin bulunduğu çevrenin krokisini çizmeleri istenebilir.

Öğrencilere  öğrendikleri bilgilerden hareketle navigasyonların nasıl çalıştığı ile ilgili araştırma metni  yazmaları önerilebilir.

  Öğrencilerden okul veya mahallede afetlere hazırlık konusunda farkındalık oluşturacak  bilgilendirici broşür hazırlamaları ve çevrelerindeki bireylerle paylaşmaları istenebilir.

Öğrencilerden çevresel sürdürülebilirliğe yönelik okul veya yaşadıkları çevrede  uygulanabilecek özgün bir farkındalık projesi geliştirmeleri, projelerini sunmaları ve  uygulanabilirliğini gerekçeleriyle açıklamaları istenebilir.

Öğrencilerden doğadaki varlıkların insan yaşamındaki etkisine yönelik doğadan topladığı  örnekleri kullanarak poster hazırlamaları istenebilir. 

Öğrencilerin ana ve ara yönleri kullanarak nesnelerin konumlarını belirlemelerini  desteklemek amacıyla yön çarkı ile kartlarından, yarı yapılandırılmış kroki örneklerinden  ve dijital konum bulma oyunlarından yararlanılabilir.

Öğrencilerin afet öncesi, afet anı ve afet sonrasında yapılması gerekenleri doğru şekilde  ilişkilendirmeleri için görsel durum kartları, olay sıralama etkinlikleri, karar verme  oyunları ve yaş düzeylerine uygun dijital afet senaryolarından yararlanılabilir.

Öğrencilerin çevresel sürdürülebilirliğe katkı sağlayan uygulamaları belirlemelerini  desteklemek amacıyla örnek olay kartları üzerinden akran iş birliği ile değerlendirme  etkinlikleri düzenlenebilir.