T.C. MİLLÎ EĞİTİM
BAKANLIĞI

Yaşayan Dil ve Lehçeler Dersi (Arnavutça) 5.Sınıf

1. Tema: Ben Ve Sen

Alt Temalar: Kendimi Tanıtıyorum, Harfleri Tanıyorum, Benim Ailem

ʻʻBen ve Sen” teması, öğrencilerin günlük yaşamda kendilerini ve yakın çevrelerini tanıtmalarına yönelik temel iletişim becerilerini geliştirmeyi amaçlamaktadır. Tema; ʻʻKendimi Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temaları etrafında yapılandırılmış olup öğrencilerin kendilerini tanıtma, selamlaşma ve vedalaşma, temel kişisel bilgilerini paylaşma, aile bireylerini tanıtma ve Arnavut alfabesinin ses ve harf özelliklerini tanıyarak hedef dilin temel yapılarını günlük yaşam bağlamında kullanmalarına odaklanmaktadır. Günlük yaşamla doğrudan ilişkili iletişim durumları esas alınarak yapılandırılan tema, öğrencilerin dinleme, konuşma, okuma ve yazma becerilerini bütüncül bir yaklaşımla geliştirmelerini desteklemektedir. Böylece öğrencilerin hedef dili kendileri ve yakın çevreleri hakkında temel düzeyde doğru, anlamlı ve işlevsel biçimde kullanabilmeleri amaçlanmaktadır.
Ders Saati
18
Alan Becerileri

YDAB1. Dinleme / İzleme-Anlamlandırma, YDAB2. Okuma-Anlamlandırma, YDAB3. Konuşma-Anlatma, YDAB4. Yazma-Anlatma,  YDDB1. Dil Bilgisi Seçme ve Kullanma YDDB2. Sözcük Seçme ve Kullanma,  YDDB3. Sesletim Seçme ve Kullanma

Eğilimler

 E1.1. Merak,  E1.4. Kendine İnanma (Öz Yeterlilik) , E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven) ,                         E2.2. Sorumluluk, E2.3. Girişkenlik, E2.4. Güven, E3.2. Odaklanma, E3.5. Açık Fikirlilik

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri

SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık), SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme)  SDB2.1. İletişim, SDB2.2. İş Birliği, SDB2.3. Sosyal Farkındalık, SDB3.1. Uyum SDB3.2. Esneklik, SDB3.3. Sorumlu Karar Verme

Değerler

D3. Çalışkanlık, D4. Dostluk, D6. Dürüstlük, D8. Mahremiyet, D12. Sabır,  D14. Saygı D15. Sevgi, D16. Sorumluluk

Okuryazarlık Becerileri

OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB2. Dijital Okuryazarlık, OB4. Görsel Okuryazarlık, OB5. Kültür  Okuryazarlığı, OB7. Veri Okuryazarlığı

Disiplinler Arası İlişkiler
Türkçe, Sosyal Bilgiler, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım, Görsel Sanatlar, Müzik, Fen Bilimleri, Matematik, Beden Eğitimi ve Spor, İngilizce
Beceriler Arası İlişkiler
KB2.2. Gözlemleme, KB2.4. Çözümleme, KB2.5. Sınıflandırma, KB2.6. Bilgi Toplama KB2.7. Karşılaştırma, KB2.10. Çıkarım Yapma, KB2.11. Gözleme Dayalı Tahmin Etme, KB2.12. Mevcut Bilgiye / Veriye Dayalı Tahmin Etme, KB2.15. Yansıtma, KB2.16. Muhakeme (Akıl Yürütme) , KB2.17. Değerlendirme, KB2.18. Tartışma
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri

ARN.5.1.D. ʻʻBen ve Sen” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri  dinleyebilme / izleyebilme-anlamlandırabilme

a) Temaya ilişkin ön bilgi ve deneyimlerini harekete geçirerek dinleme / izleme ye hazırlık yapar.

b) Temaya ilişkin temel bilgileri ipuçlarını ve ayrıntıları dikkate alarak bir araya  getirir.

c) Temayı, temel ayrıntılar ve ipuçlarından hareketle anlamlandırır.

ç) Temaya ilişkin anlayışını bireysel ve etkileşimli şekilde yansıtır.

ARN.5.1.O. ʻʻBen ve Sen” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadeleri  okuyabilme-anlamlandırabilme

a) Temaya ilişkin ön bilgi ve deneyimlerini harekete geçirerek okumaya hazırlık  yapar.

b) Temaya ilişkin temel bilgileri, ipuçlarını ve ayrıntıları dikkate alarak bir araya  getirir.

c) Temaya ilişkin temel bilgileri, ipuçlarını ve ayrıntıları dikkate alarak anlamlan dırır.

ç) Temaya ilişkin anlayışını bireysel ve etkileşimli şekilde yansıtır.

ARN.5.1.K. ʻʻBen ve Sen” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle  konuşabilme-anlatabilme

a) Temaya ilişkin ön bilgi ve deneyimlerini harekete geçirerek konuşmaya ha zırlık yapar. 

b) Konuşma modelindeki temaya ilişkin sözcükleri, ifadeleri ve dil yapılarını  gözlemleyerek taklit eder ve tekrarlar. 

c) Konuşma modelindeki temaya ilişkin sözcükleri, ifadeleri ve dil yapılarını kul lanarak taklit yoluyla sözlü içerik oluşturur. 

ç) Temaya ilişkin iletişim sürecini dikkate alarak konuşmanın içeriğini yapılandırır ve uygulamaya geçirir.

ç) Temaya ilişkin iletişim sürecini dikkate alarak sözlü içeriği yeniden yapılan dırır ve iletişim kurar.

d) Temaya ilişkin konuşma sürecini bireysel ve etkileşimli şekilde yansıtır.

ARN.5.1.Y. ʻʻBen ve Sen” temasındaki sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelerle  yazabilme-anlatabilme

a) Temaya ilişkin ön bilgilerini ve deneyimlerini harekete geçirerek yazmaya  hazırlık yapar. 

b) Yazma modelindeki temaya ilişkin sözcükleri, ifadeleri ve dil yapılarını ince leyerek modelden kopyalar. 

c) Yazma modelindeki temaya ilişkin sözcükleri, ifadeleri ve dil yapılarını kulla narak yazılı içerik oluşturur. 

ç) Temaya ilişkin yazma sürecini dikkate alarak yazma içeriğini yapılandırır ve  uygulamaya geçirir. 

d) Temaya ilişkin yazma sürecini dikkate alarak yazma içeriğini yeniden yapı landırır ve iletişim kurar. 

e) Temaya ilişkin yazma sürecini bireysel ve etkileşimli şekilde yansıtır.

ARN.5.1.DBS.  ʻʻBen ve Sen” temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere  uygun dil bilgisi seçebilme ve kullanabilme

Temaya uygun dil bilgisi yapılarını seçerek doğal, otantik ve otomatik bir şe kilde kullanır. 

ARN.5.1.SÖS.  ʻʻBen ve Sen” temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere  uygun sözcük seçebilme ve kullanabilme

Temaya uygun sözcükleri seçerek doğal, otantik ve otomatik bir şekilde kullanır. 

ARN.5.1.SES.  ʻʻBen ve Sen” temasında sosyal etkileşim durumlarında temel ifadelere uygun  otomatik, otantik ve doğal sesletimi seçebilme ve kullanabilme

 Temaya uygun sesletimi seçerek doğal, otantik ve otomatik bir şekilde kullanır.

İçerik Çerçevesi

 Tema: Ben ve Sen

Alt Temalar

Kendimi Tanıtıyorum 

Harfleri Tanıyorum

Benim Ailem 

 

İşlevsel Cümle Yapıları

• Kendini Tanıtma: ʻʻUnë jam... (Ben... yım.), Ti je... (Sen...sın.), Gëzohem. (Memnun  oldum.), Më vjen mirë. (Memnun oldum.)”

• Günlük Hayatta Sıklıkla Kullanılan Selamlaşma, Vedalaşma, Özür Dileme, Hâl  Hatır Sorma: ʻʻTungjatëjeta (Selam / Merhaba), Përshëndetje (Selam / Merhaba),  Mirupafshim! (Hoşça kal), Më fal! (Affedersin), Si je? (Naber / Nasılsın?)”

• Kendisi, Ailesi ve Yakın Çevresiyle İlgili Bilgi Sorma, Bilgi Verme: ʻʻSi e ke emrin?  (Adın ne?), Ku jeton ti? (Nerede yaşıyorsun?) Unë e kam emrin... (Benim adım...dır.),  Unë jetoj në lagjen...

• Günlük Hayatta Sıralama İfade Etme: ʻʻNë fillim… (Başlangıçta / öncelikle), pastaj…  (sonra / daha sonra), më vonë… (daha sonra), në fund...(sonunda / en sonunda)”

• Betimlemeler Yaparak Sıfatları Kullanma: ʻʻi madhë / e madhe (büyük), i (e) vogël  (küçük), i (e) lartë (yüksek), i (e) ulët (alçak), i (e) ngushtë (dar), i (e) gjerë (geniş)”

• Aile Bireylerini ve Çevresini Tanıtma: ʻʻEmri i babait tim është...  (Babamın adı....dır.),  Emri i nënës sime është... (Annemin adı...dır.), Unë kam një motër / vëlla. (Benim bir  erkek kardeşim / kız kardeşim var.)”

 

Hedef Dil Bilgisi Yapıları

• Şimdiki Zaman: ʻʻUnë jam… (Ben...’im.), lexoj… (Okurum...), shkoj… (giderim...)”

• Temel Sıfatlar: ʻʻi madhë / e madhe [büyük (metindeki biçimiyle; standart yazım  çoğunlukla i madh / e madhe)], i (e) vogël (küçük), i (e) lartë (yüksek / uzun), i (e) ulët  (alçak / kısa), i (e) ngushtë (dar), i (e) gjerë (geniş)”

• Yardımcı Fiil: ʻʻjam (olmak; -im / -sin / -dir karşılığı yardımcı fiil)”, ʻʻkam (sahip olmak;  var anlamı veren yardımcı fiil)”

 

 Sesletim

Günlük Yaşamda Kelime Vurgusu ve Hece Bölmesi: ʻʻNë-në, ba-ba, mi-rë-di-ta, ni-pi,  te-ze…” Türkçe Alfabede Olmayan Sesler ve Telafuzları: ʻʻc, gj, sh, x, xh, dh, th, ll, rr, nj...”

 

Hedef Sözcükler: ʻʻalfabet (alfabe), art (sanat), bukë (ekmek), celular (cep telefonu),  djalë (erkek çocuk / oğlan), dhi (keçi), emër (ad / isim), ëmbëlsirë (tatlı), flutur (kelebek),  libër (kitap), radio (radyo), rrugë (yol / cadde / sokak), qytet (şehir), qukapik (ağaçkakan),  qilim (halı), sqep (gaga), qen (köpek), çaj (çay), cjap (teke / erkek keçi), xixë (kıvılcım),  cirk (sirk), nxënës (öğrenci), thes (çuval), dhëmb (diş), gjel (horoz), tungjatjeta (merhaba),  yll (yıldız), llambë (lamba), përshëndetje (selam / merhaba), mirëmbrema (iyi akşamlar),  mirupafshim (hoşça kal / görüşmek üzere), gëzohem (memnun oldum / sevindim),  unë (ben), ti (sen), ai [o (erkek)], ajo [o (kadın)], familje [aile (metindeki yazım; standart  biçim: familje)], nëna (anne), baba (baba), vëlla (erkek kardeş), motër (kız kardeş), gjyshe  (büyükanne), gjysh (büyükbaba), dajo (dayı), teze (teyze), hallë (hala), xhaxha (amca), nip  (erkek torun / erkek yeğen), mbesë (kız torun / kız yeğen)"

Anahtar Kavramlar

İlkeler

Öğretim sürecinde öğrencilerin kendilerini, ailelerini ve yakın çevrelerini gerçek  yaşam bağlamlarında hedef dilde ifade etmelerine olanak sağlayan iletişimsel  öğrenme yaşantıları oluşturulur. Öğrencilerin bireysel deneyimlerinden hareketle  anlamlandırmaları, etkileşim temelli etkinliklerle sözlü ve yazılı ifade becerilerini  geliştirmeleri desteklenir.

 

Anahtar Kavramlar

aile, karşılaştırma, kişi, öz ifade, selamlaşma, sorumluluk ve planlama, tanışma, görüş  ifade etme

Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme)

Öğrenme çıktıları; çalışma kâğıtları, kısa yazma ve konuşma uygulamaları, kontrol  listeleri, gözlem formları, öğrenme günlüğü, yansıtıcı günlükler, kelime ilişkilendirme ve  kümeleme etkinlikleri, zihin haritaları, öz / akran / grup değerlendirme formları, dijital  üretimler (poster, video, ses kaydı vb.), performans görevleri, öğrenme duvarı veya  bülten panosu çalışmaları ile değerlendirilebilir.

 

1. Performans Görevi: Unë jam... (Ben... ım / im) 

Öğrencilerden kendilerini tanıtan cümleler kurarak kendilerini ifade eden bir dosya  hazırlamaları istenebilir. Bu süreçte öğrencilerden kendilerini cümlelerle tanıtmaları  ve alfabedeki harfleri kullanarak isimlerini doğru şekilde ifade etmeleri beklenebilir.  Hazırlık aşamasında öğrenciler, öğretmen rehberliğinde ʻʻUnë jam… (Ben ...’im.), Emri  im është… (Benim adım ... / Adım ...), Unë jetoj… (Ben ...’de yaşıyorum.)” gibi temel  kalıpları tekrar edebilir ve örnek tanıtım ifadelerini inceleyebilir. Ürün aşamasında  öğrencilerden kendilerini tanıtan kısa bir tanıtım dosyası (kart, poster veya mini profil  sayfası) oluşturmaları istenebilir. Bu dosyada isim, yaş, şehir / genel bölge ve kişisel  bilgiler yer alabilir. Öğrencilerden en az 3-4 cümlelik bütünlüklü bir ifade oluşturmaları  beklenebilir. Sözlü aşamada öğrencilerden hazırladıkları bu ürünlerden hareketle sınıf  içinde tanışma diyaloğu gerçekleştirmeleri istenebilir. Öğrenciler, kendi hazırladıkları  bilgileri kullanarak ʻʻSi e ke emrin? (Adın nedir?), Ku jeton? (Nerede yaşıyorsun?)” gibi  sorular sorabilir ve cevaplar verebilir. Bu performans görevi öğrencilerin kendilerini  ifade etme, yazılı ürün oluşturma ve hazırladıkları içerikten hareketle sözlü iletişim  kurma becerilerini geliştirmeyi amaçlamaktadır.

2. Performans Görevi: Familja ime... (Ailem... ) 

Öğrencilerden, aile bireylerini tanıtan tanıtım kartları veya posterler hazırlamaları  istenebilir. Bu süreçte öğrencilerden aile üyelerini cümlelerle tanıtmaları ve onlar  hakkında temel bilgiler vermeleri beklenebilir. Hazırlık aşamasında öğrenciler, öğretmen  rehberliğinde ʻʻKjo është familja ime. (Bu benim ailem.), Unë kam një motër… (Bir kız  kardeşim var ...), Emri i tij / saj është… (Onun adı ...dır.) gibi temel kalıpları tekrar edebilir  ve örnek aile tanıtım ifadelerini inceleyebilir. Ürün aşamasında öğrencilerden aile  bireylerine ait tanıtım kartları veya posterler oluşturmaları istenebilir. Bu çalışmalarda  aile üyelerinin isimleri, yaşları ve temel özellikleri yer alabilir. Öğrencilerden bu bilgileri  içeren en az 3-4 cümlelik kısa ve bütünlüklü ifadeler yazmaları beklenebilir. Sözlü  aşamada öğrencilerden hazırladıkları kart veya posterlerden hareketle ailelerini sınıfa  tanıtmaları istenebilir. Ayrıca öğrenciler, sınıf içinde ʻʻKush është ky? (Bu kim?), Sa vjeç  është? (Kaç yaşında?)” gibi sorular sorabilir ve bu soruları cevaplayarak arkadaşlarıyla  etkileşim kurabilir. Bu performans görevi öğrencilerin aile bireylerini tanıtma, yazılı  ürün oluşturma ve hazırladıkları içerikten hareketle sözlü iletişim kurma becerilerini  geliştirmeyi amaçlamaktadır. İçeriğe uygun olarak seçilecek performans görevi hedef sözcüklerin doğru ve bağlama  uygun kullanımı, temel dil bilgisi yapılarını işlevsel biçimde kullanabilme, yazılı ve / veya  sözlü anlatımın anlaşılırlığı, iletişim amacına uygun ifade kullanımı ile göreve katılım,  çaba, süreç içindeki ilerleme gibi ölçütleri içeren analitik / bütüncül dereceli puanlama  anahtarı veya gözlem formu ile değerlendirilebilir. Performans görevleri sürecinde öğrencilerin sürece daha etkin katılım göstermelerini  desteklemek amacıyla öz veya akran değerlendirme formlarına da yer verilebilir.

Temel Kabuller

Bu temada öğrencilerin günlük yaşamlarından ve deneyimlerinden hareketle  kendilerini ve ailelerini tanıtmaya ilişkin temel durum ve kavramlara aşina oldukları  kabul edilmektedir. Öğrenciler, bilgileri doğal olarak edinmiş olsalar da bu deneyimleri  Arnavutçada daha ayrıntılı, sıralı ve bağlantılı bir biçimde ifade etme konusunda sınırlı dil  yeterliğine sahiptir. Dil, bu temada öğrencilerin kendi yaşam ritimlerini ifade etmelerini  sağlayan bir iletişim aracı olarak ele alınır. Öğrencilerin kişisel deneyimlerinden  hareketle anlamlandırma oluşturmaları, günlük yaşamla Arnavutça arasındaki bağlantıyı  kurmaları, sözlü-yazılı iletişimde öz güven geliştirmeleri temel dayanak olarak kabul  edilir.

Ön Değerlendirme Süreci

 Öğrencilerden ʻʻSi e ke emrin? (Adın nedir?), Sa vjeç [Kaç yaşındasın? (erkek / genel  biçim) / vjeçe je? (Kaç yaşındasın? (kız / kadın için kullanılan biçim)], Ku po shkon?  (Nereye gidiyorsun?), Ku jeton? (Nerede yaşıyorsun?), Çfarë po bën? (Ne yapıyorsun?)”  gibi yönlendirici sorular yoluyla kısa betimlemeler yapmaları istenebilir. Bu süreçte  öğrencilerin temel zaman ifadelerini kullanma düzeyi, kendilerini ve çevrelerini  tanımlama becerisi ve bunları düzen içerisinde yapabilmelerine ilişkin hazır bulunuşluk  düzeyleri gözlenebilir. Gözlem sonucunda öğretmen, öğrencilerin hazır bulunuşluk seviyesini dikkate alarak  etkinliklerin kapsamını, içerik yoğunluğunu ve ilerleme hızını düzenleyebilir.

Köprü Kurma

Öğrenciler ʻʻBen ve Sen” teması kapsamında kendilerini tanıtma, alfabe, selamlaşma,  ailelerini ve çevrelerini tanıtabilme başlıklarını ele alırken öğretim sürecine öğrencilerin  günlük yaşam deneyimleri ve sosyal etkileşim alışkanlıkları dâhil edilebilir. Öğrencilerin  bildikleri selamlaşma kalıpları ve aile ile çevreye ilişkin kavramsal bilgileri dikkate  alınarak Arnavutçadaki temel ifadelerle kendilerini, çevrelerini ve ailelerini tanıtmaları  sağlanabilir.

Öğrenme-Öğretme Uygulamaları

ARN.5.1.D

Öğrenciler, dinleme / izleme-anlamlandırma etkinliklerine başlamadan önce ʻʻKendimi  Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temalarına ilişkin ön bilgilerini  günlük yaşam deneyimleri üzerinden harekete geçirir (E1.1, KB2.6). Öğretmen tanışma  sahnesini gösteren bir görsel, aile fotoğrafı ve harf kartları sunar, öğrencilerden bu  görseller hakkında konuşmalarını ister (E3.2, SDB1.1, SDB1.2). Öğrenciler selamlaşma,  kendini tanıtma ve aile bireyleri ile ilgili deneyimlerini paylaşır (OB1). Bu süreçte öğrenciler,  öğrendikleri selamlaşma ifadelerini, isimleri ve duygu ifadelerini hatırlayarak yaklaşan  dinleme / izleme-anlamlandırma etkinliklerine yönelik zihinsel hazırlık yapar.

Öğrenciler, görseller, kısa video kesitleri gibi görsel ipuçlarını inceleyerek bunları ilgili  temalarla ilişkilendirir (OB2, KB2.2, KB2.5). Öğretmen ʻʻÇfarë shikon? (Ne görüyorsun?),  Kush është ky? (Bu kim?), Çfarë thotë? (Ne diyor?), A është kjo familje? (Bu bir aile mi?)”  gibi sorular sorarak öğrencilerin dinleme metinlerine yönelik ilk beklentilerini oluşturur  ve konuya ilişkin ön bilgilerini geliştirirler (E3.2, SDB2.3, OB4, OB7).

Öğrenciler ʻʻKush është ky? [Bu kim? (erkek / eril nesne için)], Kush është kjo? [Bu kim?  (kadın / dişil nesne için)], Çfarë po bëjnë? (Ne yapıyorlar?)” ʻʻÇfarë po bëjnë? (Ne yapıyorlar?)”  gibi sorular üzerinden tahminlerde bulunur (E1.1, E3.5, KB2.10). Öğrenciler örneğin bir  metinde kendini tanıtan kişinin kim olabileceğini, bir ismin nasıl telaffuz edileceğini veya  bir kişinin nasıl hissettiğini düşünür (SDB3.3, KB2.11, KB2.12, KB2.16). Dinleme sürecine geçildiğinde öğrenciler, dinleme sırasında görsel ve işitsel ipuçlarına  dikkat ederek anlam oluşturmaya çalışır; izledikleri veya dinledikleri konuşmacıların  ifadelerine, jest ve mimiklerine, kullanılan kelimelere ve ses tonuna dikkat eder (OB4, KB2.2). Öğrenciler içerik hakkında tahminlerini sürdürür (E3.5, KB2.11). Öğretmen  dinleme metnini kesintisiz olarak sunar ve öğrenciler metnin genel konusunu belirlemeye  çalışır (E3.2, SDB2.3). İçeriğin genel konusunu ʻʻtanışma ve kendini tanıtma” olarak ifade  eden öğrenciler bu süreçte metindeki temel unsurları fark ederler (OB5, KB2.6, KB2.12).  Öğretmen metindeki kişi, isim ve selamlaşma ifadelerini öne çıkarır. Öğrenciler bu  unsurları tanır ve gösterir (SDB1.2).

Dinleme sonrasında öğrenciler, ilk tahminlerini dinledikleri içerikle karşılaştırırlar (E3.5,  KB2.10). Öğrenciler önceki tahminlerini dinleme metni ile karşılaştırır ve tahminlerinin  doğru ya da yanlış olduğunu belirtir (SDB3.3, KB2.7). Ardından öğrenciler metindeki  bilgileri yapılandırılmış bir biçimde düzenler (KB2.17). Öğretmen tahtada bir tablo  veya şema oluşturur. Öğrenciler kişi, isim ve ifade unsurlarını bu şema içine yerleştirir  (KB2.5). Öğrenciler elde ettikleri bilgileri sınıflandırır ve anlamlandırır (KB2.16). Unsurları  selamlaşma ifadeleri, kişi bilgileri, aile üyeleri gibi kategorilere ayıran öğrenciler, bunun  yanında farklı unsurlar arasında karşılaştırma yapar (KB2.5, KB2.7). Öğrenciler resmî  ve gayriresmî selamlaşmalar arasındaki benzerlik ve farklılıkları söyleyerek metindeki  unsurlar arasındaki ilişkileri fark eder (E3.2, KB2.16). Öğrenciler kişi ile isim, kişi ile aile  ilişkisi arasındaki bağlantıyı ifade eder ve bu süreçte öğrendiklerini kendi yaşamlarıyla  ilişkilendirir (SDB2.1, D6.2). Öğrenciler ʻʻUnë jam ...  (Ben  ... ’im.)” şeklinde başlayarak  kendi yaşamlarından örnek verirler (SDB1.1, OB1, D3.1, D16.1).

 

Son olarak öğrenciler, hazırlık aşamasında dinledikleri veya izledikleri materyallerde fark  ettiklerini ifade eder ve bunları kendi ön bilgileriyle ilişkilendirir (E1.4, KB2.15). Öğrenciler  ʻʻÇfarë mësova sot? (Bugün ne öğrendim?)” sorusuna cevap verir ve öğrendiklerini ifade  eder (E1.5, SDB3.1, D12.1, D14.1). Öğrenciler grup çalışması yapar ve birbirlerine tanışma  ifadeleri hakkında geri bildirim verir (E2.3, SDB2.2, D4.2, D15.1). Öğrenciler mevcut içerik  ile dinleme / izleme ve anlamlandırma sürecine ilişkin gözden geçirdikleri bilgi, deneyim,  düşünce ve duyguları arkadaşlarına etkileşimli olarak aktarır (E2.4, SDB2.1, KB2.18, OB2).

ARN.5.1.O 

Öğretmen, öğretim sürecinin başından itibaren ʻʻKendimi Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri  Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temalarına yönelik okuma ve anlama sürecine  hazırlanmaları için öğrencilere alt temalara ilişkin görseller, başlıklar ve anahtar kelimeler  sunar (E3.2, OB4). Öğrenciler bu alt temalar ile ilgili bildiklerini ifade eder (SDB1.1, SDB1.2).  Bu süreçte öğrenciler öncelikle görseller, anahtar kelimeler ve başlıklar gibi ipuçlarından  yararlanarak isimler, harfler ve duygulara ilişkin ön bilgilerini harekete geçirir (E1.1, OB1,  KB2.2, KB2.6).

Öğrenciler, kendi deneyimleri ile metinler arasında ilişki kurarak yeni metinlere yönelik  anlamlı bir bağ oluşturur (SDB3.2, KB2.16). Öğretmen ʻʻKendimi Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri  Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temalarıyla ilgili ʻʻBu metin ne hakkında olabilir?”,  ʻʻMetindeki kişiler kim olabilir?” gibi sorular sorar (E3.5). Öğrenciler kendi deneyimleri ile  metin içeriği arasında ilişki kurar (KB2.12). Metnin içeriğine ilişkin ilk tahminlerini ifade  eder ve okuma sürecine yönelik beklentiler geliştirir (SDB3.1, KB2.11). Öğrenciler başlık  ve görselleri inceleyerek metnin konusu hakkında tahminde bulunur (KB2.11).

Okuma sürecinde öğrenciler kısa metinlerin ana teması ve temel bilgileri hakkında  tahminlerde bulunur (KB2.10). Öğretmen ilgili alt temaları kapsayan bir metin sunar.  Okuma türü olarak sessiz okuma ve / veya koro okuma kullanılır. Öğrenciler ilgili metnin  genel konusunu kendini tanıtma ve aileyi tanıtma olarak ifade eder (E3.2, SDB1.2, OB1,  KB2.17).

Bir sonraki aşamada öğrenciler, metinlerde belirli bilgileri (isimler, harfler, duygu  ifadeleri vb.) bulmak amacıyla tarama yapar (KB2.6). Öğrenciler metinde geçen ʻʻKendimi  Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temalarına ilişkin temel ayrıntıları  (isimler, kişiler ve ifadeler) fark eder (E3.2, KB2.5). Bu sayede önemli bilgileri hızlı ve hedefe yönelik şekilde belirlemeyi öğrenirler (KB2.7). Öğrenciler elde ettikleri bilgileri  günlük hayatta kullanarak değerlendirir (SDB3.3, OB1).

Okuma sürecinin devamında öğrenciler, günlük yaşamla ilişkili metinlerin (tanıtım  kartları veya selamlaşma diyalogları) anlamını çözümlemeye odaklanır (E2.3, KB2.4). Bu  süreçte yapboz okuma etkinliği ile metinler grup içinde paylaştırılır ve öğrenciler metin  bölümlerini iş birliği içinde okur (E2.4, SDB2.3, KB2.18, D4.2).

Öğrenciler, metne ilişkin anladıklarını birbirleriyle paylaşır (E2.3, SDB2.1, KB2.15). Metnin  bütün anlamını birlikte yeniden oluştururlar (SDB2.2, KB2.17). Öğrenciler ilk tahminlerinin  doğruluğunu kontrol eder ve başlangıçtaki tahminlerini metnin içeriği ile karşılaştırır  (KB2.7, D6.2). Bu süreçte öğrenciler farklı görüşleri değerlendirerek ortak bir anlayış  geliştirir (D12.1, D14.1). Metin inceleme sürecinde öğrenciler, farklı metinlerdeki ifadeleri karşılaştırır ve bu  ifadeleri isim, köken ve duygu durumu gibi özelliklerine göre sınıflandırır (KB2.5, KB2.7).  Alt temalardaki unsurları kategorilere ayırır (isimler / harfler / aile bireyleri), alt temalarda  geçen unsurlar arasındaki farkları belirtir ve ilişkileri açıklar (KB2.16, OB5). Öğrenciler,  çıkarımlar yaparak okuduklarını daha düzenli bir şekilde anlamlandırırlar (KB2.10, SDB3.3).  Kapalı, açık ve iletişimsel sorular aracılığıyla metni daha derinlemesine kavrarlar (E3.5).  Öğrenciler metne dayanarak kendini tanıtma ve aile tanıtımı ile ilgili çıkarımlarda bulunur  (KB2.10).

Süreç sonunda öğrenciler kendi metinlerini oluşturur (kısa tanıtım yazıları veya diyaloglar)  (E1.4). Bu metinleri sınıf içinde paylaşarak iletişimsel etkileşimi geliştirir (SDB2.1, D15.1,  OB2, KB2.15). ʻʻKendimi Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temalarına  ilişkin düşüncelerini ifade eder ve metinleri kendi yaşamlarıyla ilişkilendirir (E1.5, SDB3.1,  D16.1). Öğrenciler ilgili metinler üzerine grup çalışması yapar ve birbirlerine metinler  hakkında geri bildirimlerde bulunur (D3.1).

ARN.5.1.K  

Öğretim sürecinin başlangıcından itibaren öğrencilerin anlamlı sözlü ifadeler üretmelerini  desteklemek amacıyla planlı konuşma etkinliklerine yer verilir (E2.3). Bu süreçte ʻʻKendimi  Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temaları merkeze alınır. Öğretmen  bu alt temalara uygun görseller, kısa diyaloglar ve yönlendirici sorular sunar (OB1).  Öğrenciler kendini tanıtma, selamlaşma ve ailelerini ifade etme ile ilgili deneyimlerini  paylaşarak iletişim durumuna uygun hedef kelime bilgisi, dil bilgisi yapıları ve sosyal dil  ifadelerini kullanır (E2.4, E1.5, SDB3.1, KB2.16). Öğrenciler, kendilerini tanıtırken hangi  kişisel bilgilerin güvenle paylaşılabileceğini ve hangi bilgilerin özel kalması gerektiğini  ayırt ederek uygun iletişim davranışları geliştirir (D8.1).

Başlangıç aşamasında öğrenciler, dinleme / izleme-anlamlandırma ve okuma etkinlikleri  aracılığıyla dilsel yapıların bağlam içinde nasıl kullanıldığını fark eder (E3.2, KB2.2).  Öğretmen, bu alt temalara uygun kısa diyalog veya videoyu öğrencilere sunarak  ʻʻKendimi Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt temalarındaki ilgili  ifadeleri dinlemeleri, tekrar etmeleri ve aşina olmalarını sağlar (OB4, SDB1.1). Öğrenciler,  yönlendirilmiş uygulama aşamasında duydukları içerikleri tekrar ederek kendi ifadeleriyle  yeniden anlatır veya temel cümlelerle açıklar (E1.4, KB2.6). Öğrenciler alt temalardaki  modeli taklit ederek yeni ifadeler üretir, alt tema ifadelerini düzenleyerek konuşmalarını  geliştirir (SDB1.2, SDB2.1, KB2.10).

Öğrenme sürecinde öğrenciler, sık kullanılan cümle kalıplarını ve kalıp ifadeleri öğrenerek  tipik iletişim durumlarına hazırlanır ve diyaloglarda hangi bilgileri aktaracaklarını planlar  (E3.5, KB2.11). Bu süreçte uygun telaffuza dikkat eder, soru ve cevap yapılarıyla konuşma  pratiği yaparlar (E3.2, KB2.12). Öğrenciler alt temalardaki içeriklerindoğru biçimini  kullanarak uygun biçimde telaffuz eder (KB2.16). Alt temalara ilişkin konuşmalarını doğal,  gerçekçi ve akıcı bir şekilde sunar (SDB3.3, KB2.17).

İlerleyen aşamalarda öğretmen; resimli hikâyeler, pandomim etkinlikleri, video içerikleri,  diyalog çalışmaları gibi yeni konuşma fırsatları sunar (E1.1, OB2). Bu etkinlikler sayesinde  öğrenciler öğrendiklerini bağlama uygun ve doğal bir şekilde kullanma imkânı bulur;  açıklama yapma, soru sorma, çıkarımlarda bulunma gibi becerilerini geliştirir (KB2.10,  KB2.7). Öğrenciler alt temalara ilişkin konuşmalarını doğal şekilde sunar, mesajlarını açık  ve anlaşılır biçimde ifade eder (SDB3.2, OB5). Süreç sonunda öğrenciler grup çalışması  yaparak alt temalara ilişkin konuşmalarını paylaşır ve birbirlerine geri bildirimde bulunur  (SDB2.2, SDB2.3). Performans görevinde öğrencilerden kendilerini tanıtan cümleler  kurarak kendilerini ifade eden bir dosya hazırlamaları istenebilir. Bu süreçte öğrencilerden  kendilerini cümlelerle tanıtmaları ve alfabedeki harfleri kullanarak isimlerini doğru şekilde  ifade etmeleri beklenebilir. Hazırlık aşamasında öğrenciler, öğretmen rehberliğinde  ʻʻUnë jam… (Ben ...’im.), Emri im është… (Benim adım ... / Adım ...), Unë jetoj… (Ben ...’de  yaşıyorum.)” gibi temel kalıpları tekrar edebilir ve örnek tanıtım ifadelerini inceleyebilir.  Ürün aşamasında öğrencilerden kendilerini tanıtan kısa bir tanıtım dosyası (kart, poster  veya mini profil sayfası) oluşturmaları istenebilir. Bu dosyada isim, yaş, şehir / genel  bölge ve kişisel bilgiler yer alabilir. Öğrencilerden en az 3-4 cümlelik bütünlüklü bir ifade  oluşturmaları beklenebilir. Sözlü aşamada öğrencilerden hazırladıkları bu ürünlerden  hareketle sınıf içinde tanışma diyaloğu gerçekleştirmeleri istenebilir. Öğrenciler,  kendi hazırladıkları bilgileri kullanarak ʻʻSi e ke emrin? (Adın nedir?), Ku jeton? (Nerede  yaşıyorsun?)” gibi sorular sorabilir ve cevaplar verebilir.

ARN.5.1.Y 

Öğretim süreci kapsamında öğrencilerin ʻʻBen ve Sen” teması doğrultusunda yazılı  ifadeler oluşturabilmelerini sağlamak amacıyla yazma etkinliklerine yer verilir (E3.2).  Bu süreçte öğretmen öğrencilerin ʻʻBen ve Sen” temasına ilişkin ön bilgilerini harekete  geçirmesi amacıyla alt temalara uygun görseller, kısa diyaloglar ve temel kelimeler  sunar (OB1). Öğrenciler ʻʻKendimi Tanıtıyorum”, ʻʻHarfleri Tanıyorum” ve ʻʻBenim Ailem” alt  temaları ile ilgili bilgilerini hatırlar ve paylaşır (E1.1, SDB1.1, KB2.6). Öğretmen ʻʻKendini ve  aileni tanıtan kısa bir metin yaz.” gibi bir yazma görevi verir. Öğrenciler bu alt temalar ile  ilgili neler yazacaklarını ifade ederek yazma sürecine hazırlanır (SDB1.2).

Örnek cümleler ve tanıtım kartı (profil) modelleri aracılığıyla öğrenciler, yazma  görevinden ne beklendiğini ve hangi dilsel araçları kullanabileceklerini kavrar (E3.2,  KB2.11). Bu aşamada öğretmen, alt temalara uygun örnek metinler ve cümleler sunar  (OB4). Öğrenciler bu metinleri inceleyerek benzer yapıdaki ifadeleri yazar (KB2.2,  KB2.5). Ardından kendileri hakkında kısa metinler yazar ve kişisel bilgilerini açık ve doğru  bir şekilde yapılandırır (E1.4, SDB1.2). Öğrencilerin yazılı anlatımlarında kişisel bilgilerini  paylaşırken mahremiyet ilkesini gözetmeleri, yalnızca gerekli bilgileri kullanmaları ve özel  bilgilerini korumaya yönelik bilinç geliştirmeleri desteklenir (D8.1). Bu süreçte modelden  hareketle kendi içeriklerini oluşturur (KB2.11).

Yazma sürecinde öğrenciler, cümle kalıplarını ve derste edinilen hedef kelime bilgisini  bilinçli şekilde kullanarak kendilerini ifade eder (E1.5, SDB2.1). Öğrenciler kendini tanıtma  ve aile tanıtımı türüne uygun olarak giriş ve gelişme bölümleri olacak şekilde kısa ve  düzenli bir metin yapısı kullanır (KB2.17). Bu aşamada öğrenciler alt temalara uygun  dil yapılarını kullanır (KB2.16). Uygun kelime ve ifadeleri seçerek yazılarını oluşturur ve  kendilerini tanıtan anlamlı bir mesajı yazılı olarak ifade eder (KB2.10).

ʻʻBen ve Sen” temasında öğrenciler, hazırlıklı veya hazırlıksız yazma etkinliklerinde verilen  yazma türlerine (kendini tanıtma, kısa betimleme vb.) uygun olarak Arnavutçanın temel  dil özellikleri, söylem ve noktalama işaretlerini kullanır (E2.2, KB2.17). Yazma sürecinde  kendilerini, aile bireylerini ve yakın çevrelerini tanıtmak amacıyla uygun sözcükleri ve  temel dil parçalarını seçerek kullanır (E2.3, D16.1). Ayrıca öğrenciler, anlaşılır ifadelerle  temel mesajlarını aktararak yazılı iletişim kurma becerilerini geliştirir (E2.4, SDB2.1).  Öğrenciler yazdıkları metinleri gözden geçirerek içeriklerini yeniden düzenler (KB2.18).  Arkadaşlarıyla paylaşır; bu süreçte öğrenciler alt temalara ilişkin yazılarını paylaşarak  yazılı iletişim kurar, birbirlerinin çalışmalarını okur ve karşılıklı geri bildirimde bulunur  (SDB2.2, D4.2, D14.1).

Süreç, öğrencilerin yazma deneyimlerine ilişkin düşüncelerini ifade ettikleri ve  akranlarıyla geri bildirim alışverişinde bulundukları bir değerlendirme ve yansıtma  aşamasıyla tamamlanır (KB2.15). Bu aşamada öğrenciler alt temalara ilişkin sorulara  cevap vererek kendi öğrenmelerini değerlendirir (E3.5, SDB3.2, KB2.17). Grup çalışmaları  yaparak yazdıkları metinler hakkında birbirlerine geri bildirim verir (SDB3.3, D6.2, D12.1).

Performans görevinde öğrencilerden aile bireylerini tanıtan tanıtım kartları veya posterler  hazırlamaları istenebilir. Bu süreçte öğrencilerden aile üyelerini cümlelerle tanıtmaları  ve onlar hakkında temel bilgiler vermeleri beklenebilir. Hazırlık aşamasında öğrenciler,  öğretmen rehberliğinde ʻʻKjo është familja ime. (Bu benim ailem.), Unë kam një motër… (Bir kız kardeşim var ...), Emri i tij / saj është… (Onun adı ...dır.)” gibi temel kalıpları tekrar  edebilir ve örnek aile tanıtım ifadelerini inceleyebilir. Ürün aşamasında öğrencilerden aile  bireylerine ait tanıtım kartları veya posterler oluşturmaları istenebilir. Bu çalışmalarda  aile üyelerinin isimleri, yaşları ve temel özellikleri yer alabilir. Öğrencilerden bu bilgileri  içeren en az 3-4 cümlelik kısa ve bütünlüklü ifadeler yazmaları beklenebilir. Sözlü  aşamada öğrencilerden hazırladıkları kart veya posterlerden hareketle ailelerini sınıfa  tanıtmaları istenebilir. Ayrıca öğrenciler, sınıf içinde ʻʻKush është ky? (Bu kim?), Sa vjeç  është? (Kaç yaşında?)” gibi sorular sorabilir ve bu soruları cevaplayarak arkadaşlarıyla  etkileşim kurabilir.

ARN.5.1.DBS  

Öğretmen, ʻʻBen ve Sen” alt temalarına uygun kısa diyaloglar, hikâyeler veya video  içerikleri sunar; öğrenciler bu içerikleri dinler / izler ve genel anlam hakkında fikir edinir  (E3.2, E3.5). Öğretmen bu içeriklerde yer alan ʻʻjam (olmak yardımcı fiili), kam (sahip olmak  / var anlamı veren yardımcı fiil)” kişi zamirleri, temel cümle yapıları gibi ifadeleri vurgular;  öğrenciler alt temalardaki bu yapıları fark ederek bu yapılara ilişkin aşinalığı pekiştirir  (OB5, KB2.16). Aynı zamanda öğretmen, beden dili, görseller ve tekrar yoluyla bu yapıları  model olarak sunar; öğrenciler bu yapıları dinler, tekrar eder ve kullanımına aşina olur  (SDB1.1). Öğrenciler benzer yapıları karşılaştırarak dil bilgisi unsurlarını fark eder ve birçok  kez tekrarlayarak anlamlandırır (SDB3.1).

Öğrenciler, model cümleler, kısa diyaloglar ve günlük yaşamdan alınmış iletişim örnekleri  aracılığıyla dil bilgisi yapılarını sezgisel olarak edinirler (E3.2, KB2.6). Bu süreçte  öğrenciler alt temalardaki yapıları bağlam içinde tekrar eder, kısa ve anlamlı tekrarlar  yaparak bu yapıları pekiştirir (E1.1, OB1). Öğretmenin yönlendirmesiyle bazı ifadeleri  hareketlerle canlandırır (kendini tanıtma veya aile bireylerini gösterme) ve eş zamanlı  söyleyerek öğrenmeyi destekler (SDB1.2). Böylece ʻʻjam (olmak yardımcı fiili), kam (sahip  olmak / var anlamı veren yardımcı fiil)” gibi temel yardımcı fiiller ve temel cümle yapıları,  doğrudan kural açıklaması yapılmadan kullanım içinde anlamlandırılır (KB2.2). Öğrenciler  bu süreçte gözlem yaparak ve örneklerden yola çıkarak dil yapılarını keşfederler (KB2.2).

İlerleyen aşamada öğrenciler, öğrendikleri hedef dil parçalarını farklı bağlamlarda  kullanarak pekiştirir (E1.4, KB2.10). Kendi ifadelerini oluştururken uygun dil bilgisi yapılarını  seçer, bu yapıları iletişim amacına uygun şekilde kullanır (E1.5, KB2.16). Öğrenciler  alt temalardaki yapıları kullanarak temel iletişim durumlarında kendilerini ifade eder  (SDB3.3, KB2.17). Böylece dil bilgisi, öğrenciler için soyut bir bilgi alanı olmaktan çıkarak  işlevsel bir iletişim aracına dönüşür (KB2.7).

Bu süreçte öğrencilerin dil bilgisi yapılarını doğru, anlaşılır ve bağlama uygun şekilde  kullanmaları desteklenir (E2.4, KB2.17). Öğrenciler, sözlü ve yazılı üretimlerinde dil bilgisi  unsurlarını giderek daha otomatik, akıcı ve doğal bir biçimde kullanmaya başlar (SDB3.2,  KB2.15). Alt temalardaki yapıları kullanarak iletişim kurar ve bu yapıları doğal bir şekilde  kullanmaya yönelir (SDB1.2, D16.1). Böylece dil bilgisi becerisi, iletişimsel yeterliğin ayrılmaz  bir parçası olarak gelişir (D3.1).

ARN.5.1.SÖS  

Öğretmen, ʻʻBen ve Sen” alt temalarına ilişkin kısa diyaloglar, metinler veya video içerikleri  sunar; öğrenciler bu içeriklerde yer alan sözcükleri bütünsel olarak duyar, görür ve  tekrarlar (E3.2, SDB1.1, OB5). Öğrenciler yaş ve sayılar, vücut bölümleri ve kıyafetlere  ilişkin temel kavramları ifade eden sözcükleri iletişimsel ihtiyaçlarına göre seçmeyi ve  kullanmayı öğrenir (E1.1, KB2.6, KB2.16).

Öğrenciler görseller, kısa metinler, diyaloglar ve etkileşimli etkinlikler aracılığıyla hedef  sözcüklerle karşılaşır; bu sözcüklerin anlamlarını bağlam içinde kavrar ve farklı durumlarda  nasıl kullanıldığını algılar (E3.2, E3.5, KB2.10). Bu süreçte öğrenciler alt temalarda geçen  sözcükleri koro, grup veya bireysel olarak tekrar eder (SDB1.2). Öğretmen, bu sözcüklerin  geçtiği örnek kullanımları sunarak öğrencilerin sözcüklerin hangi bağlamda kullanıldığını  fark etmelerini sağlar (OB4, KB2.2). Böylece sözcük bilgisi, ezbere dayalı bir süreçten  çıkarak anlam temelli ve işlevsel bir yapıya dönüşür (OB1, KB2.5).

İlerleyen aşamada öğrenciler, öğrendikleri sözcükleri kullanarak kendileri, yaşları, vücut  özellikleri ve kıyafetleri hakkında anlamlı ifadeler oluşturur (E1.4, E2.4). Bu süreçte alt  temalardaki sözcükleri kavramsal olarak ilişkilendirir; görseller, nesneler veya sınıf  içi etkinlikler aracılığıyla bu sözcüklerin anlamlarını pekiştirir (KB2.16, KB2.17). Uygun  sözcük seçimi yaparak iletişim amacına hizmet eden cümleler kurar (E2.3, SDB2.1,  KB2.7). Bu sözcükleri farklı bağlamlarda kullanarak pekiştirmeye devam eder (SDB3.3). Bu süreçte öğrencilerin sözcükleri doğru, yerinde ve anlamlı biçimde kullanmaları  desteklenir (E1.5, KB2.17). Öğrenciler sözlü ve yazılı anlatımlarında sözcükleri giderek  daha akıcı, doğal ve otomatik bir şekilde kullanmaya başlar (SDB3.1, KB2.15). Öğrenciler  alt temalardaki sözcükleri uygun bağlamlarda kullanarak iletişim kurar ve bu sözcükleri  gerçek iletişim durumlarında işlevsel hâle getirir (SDB1.2, D6.2, D12.1).

ARN.5.1.SES  

Öğrencilere ʻʻBen ve Sen” alt temalarına uygun kısa diyaloglar, şarkılar veya ses kayıtları  dinletilir; öğrenciler özellikle Arnavutçaya özgü seslere, vurgu ve tonlama özelliklerine  dikkat ederek dinler (E3.2, E3.5, SDB1.1). Bu içeriklerde yer alan temel ifadeleri kullanırken  doğru vurgu, tonlama ve sesletim özelliklerini fark eder ve tekrarlayarak pekiştirir (OB1,  KB2.16).

Model dinleme etkinlikleri, tekrar çalışmaları ve öğretmen rehberliğinde yapılan sözlü  alıştırmalar aracılığıyla hedef sesleri ve sesletim özelliklerini tanır (E1.4, OB4). Bu süreçte  öğrenciler, alt temalara ilişkin kelimeleri öğretmen veya ses kaydı eşliğinde sınıfça, grup  hâlinde veya bireysel olarak tekrar eder (SDB1.2). Öğretmen, farklı bağlamlarda kullanılan  örnekleri sunarak öğrencilerin belirli sesleri farklı kelime ve ifadelerde fark etmelerini  sağlar; öğrenciler duydukları sesleri tanır ve işaret eder (KB2.2). Özellikle Arnavutçaya  özgü sesler, hece yapıları ve vurgu düzeni üzerinde durulur. Öğrenciler, duyduklarını  taklit ederek doğru sesletimi üretmeye yönelik farkındalık geliştirir (E1.5, D12.1).

İlerleyen aşamada öğrenciler, öğrendikleri sesletim özelliklerini kısa cümleler, diyaloglar  ve günlük ifadeler içerisinde kullanarak pekiştirir (E2.3, KB2.10). Bu süreçte öğrenciler alt  temalara ait kelimeleri farklı iletişim durumlarında doğru ve doğal şekilde kullanır (E2.4, SDB2.1, KB2.16). Öğrenciler, sözlü üretimlerinde alt temalardaki ifadeleri kullanarak  iletişim kurar (KB2.7, SDB3.1). Sesletim özelliklerini giderek daha doğru, akıcı ve doğal bir  biçimde kullanmaya başlar (E3.5, SDB3.2, KB2.15, D14.1).

Zenginleştirme

 1. Zenginleştirme Etkinliği: Resim Tanımlama 

Öğrenciler, kendilerini ve ailelerini gösteren görseller (aile ağacı, birey görselleri vb.),  poster hazırlayabilir ve bu posterlerini sunabilir. Sunumlarında yalnızca kendilerini  tanıtmakla kalmaz, aynı zamanda aile bireylerini tanıtarak aralarındaki ilişkileri ifade  edebilirler. Öğrencilerden ʻʻUnë quhem… (Benim adım ... / Ben ... diye adlandırılırım.), Kam  një motër… (Bir kız kardeşim var ...), Familja ime… (Benim ailem ...)” gibi temel ifadelerin  yanı sıra aile bireylerini karşılaştırmaları veya nitelik belirtmeleri de beklenebilir. "Familja  ime është.... (Benim ailem ...) Unë jetoj me ... (Ben ... ile birlikte yaşıyorum.)". Sunum  sürecinde öğrenciler, görsellerden yararlanarak konuşmalarını yapılandırabilir ve 3-4  cümlelik bütünlüklü bir anlatım oluşturur. Sunumlar kısa bir diyalog veya soru-cevap  şeklinde de zenginleştirebilir.

2. Zenginleştirme Etkinliği: Röportaj Yapma

Öğrenciler gruplar hâlinde çalışarak kendileri ve aileleri hakkında mini röportaj  gerçekleştirebilir. Bu süreçte öğrenciler, yalnızca soru-cevap yapmakla kalmaz, aynı  zamanda elde ettikleri bilgileri anlamlandırarak yeniden ifade edebilirler. Etkinliğin  ilk aşamasında öğretmenin rehberliğinde temel soru kalıplarını gözden geçirebilir ve  kendi sorularını oluşturabilirler [Si e ke emrin? (Adın nedir?), Sa vjeç / vjeçe je? (Kaç  yaşındasın?), A ke vëlla apo motër? (Erkek kardeşin ya da kız kardeşin var mı?), Si është  familja jote? (Ailen nasıldır?)] Ardından röportaj yapabilir, sorular sorabilir ve verilen  cevapları dikkatle dinleyerek not alabilir. Daha sonra birbirlerinden edindikleri bilgileri  kullanarak kısa bir sözlü anlatım hazırlayabilir. Bu aşamada öğrencilerden yalnızca  tekrar etmeleri değil bilgileri düzenleyerek aktarmaları beklenebilir. "Ai [Onun adı... / O... )  diye adlandırılır (erkek için)]. ajo quhet... [Onun adı... / O... ) diye adlandırılır (kadın için)].  është... vjeç / vjeçe ( ... yaşındadır.), Ai / ajo ka një motër... [Onun bir kız kardeşi var. (kadın  için )], Familja e tij [Onun ailesi...dır. (erkek için)], saj është... [Onun ailesi...dır. (kadın  için)]. Etkinliğin son aşamasında öğrenciler, röportaj yaptıkları kişiyi sınıfa tanıtabilir.  Sunumları kısa bir diyalog, rol yapma veya soru-cevap formatında genişletebilir.

Destekleme

 1. Destekleme Etkinliği: Cümle ve Görsel Eşleştirme 

Öğrencilere ülkeler, diller, meslekler ve yiyeceklere ait kısa ve açık cümleler ile bu  cümleleri temsil eden görseller karışık olarak sunulabilir. Cümleler, öğrencilerin kolayca  anlamlandırabileceği doğrudan yapılardan seçilebilir: "Ai është mjek. [O doktordur.  (erkek)], Në këtë vend flitet Shqip. (Bu ülkede Arnavutça konuşulur.), Më pëlqen  pica. (Pizzayı severim / Pizza hoşuma gider.), Ky është një qytet i madh. (Bu büyük  bir şehirdir.)" Öğrencilerden bu cümleleri uygun görsellerle eşleştirmeleri istenebilir.  Etkinlik ilerledikçe yalnızca bire bir eşleştirme değil benzer görseller arasından doğru  olanı seçme gibi dikkat gerektiren görevler de eklenebilir. Etkinliğin ikinci aşamasında  öğrencilerden seçtikleri eşleşmeleri sözlü olarak ifade etmeleri beklenebilir [Kjo është  ...  [Bu  ...  (dişil)], Ai është ...  (O  ...  [erkek). Böylece etkinlik yalnızca tanıma değil aynı  zamanda üretim boyutuna da taşınabilir. Bu süreç, öğrencilerin hem sözcük bilgisini  hem de temel cümle yapılarını pekiştirmelerini sağlayabilir.

2. Destekleme Etkinliği: Cümle Tamamlama 

Öğrencilere tema ile ilgili yarım bırakılmış cümleler sunulabilir ve bu cümleleri uygun  sözcüklerle tamamlamaları istenebilir. Cümleler hedef dil yapılarını doğrudan  kullanmaya yönlendirecek şekilde kurgulanabilir. [Unë vij nga … (Ben ...den geliyorum.),  Ai është … mjek (O doktordur.) / polic (O polistir.) / mësues (O öğretmendir.)], Më pëlqen  … (...hoşuma gider. / ... severim.), pica (pizza), supa (çorba), buka (ekmek), Në këtë vend  flitet … (Bu ülkede ... konuşulur.) Kjo është më … se ajo. (Bu, ondan daha ...dır.)  Başlangıçta öğrencilere seçenekler sunularak kontrollü bir üretim sağlanabilir. İlerleyen  aşamada seçenekler kaldırılarak öğrencilerin kendi sözcüklerini seçmeleri teşvik  edilebilir. Etkinliğin genişletilmiş aşamasında öğrencilerden tamamladıkları cümleleri  birleştirerek kısa bir metin oluşturmaları istenebilir. Böylece öğrenciler yalnızca tekil  cümle değil bağlantılı ifade üretimi de gerçekleştirebilir. Bu etkinlik dil bilgisi ve sözcük  bilgisinin birlikte işlevsel kullanımını destekleyebilir.

3. Destekleme Etkinliği: Doğru mu-Yanlış mı?

Öğrencilere görsellerle kısa cümleler verilebilir. Bazı cümleler görselle uyumlu, bazı  görseller ise bilinçli olarak yanlış hazırlanabilir. [Görsel: doktor; Ai është mjek. (O  doktordur.) Ai është mësues. (O öğretmendir.) vb.]. Öğrencilerden cümlelerin doğru  olup olmadığını belirlemeleri ve cümlelerden yanlış olanları düzeltmeleri istenebilir.  Bu etkinlik, öğrencilerin yalnızca tanıma değil anlam kontrolü ve düzeltme becerisi  geliştirmelerini sağlayabilir.

Güncelleme tarihi: 21.09.2026