T.C. MİLLÎ EĞİTİM
BAKANLIĞI

Sosyal Bilgiler Dersi 7.Sınıf

5. Öğrenme Alanı: Hayatımızdaki Ekonomi

Bu öğrenme alanında öğrencilerin millî kalkınma hamlelerine, ekonomik gelişmişlik ile üretim, dağıtım ve tüketim arasındaki döngüye ilişkin bilgi ve beceri kazanmaları amaçlanmaktadır.
Ders Saati
12
Alan Becerileri

SBAB4. Değişim ve Sürekliliği Algılama (SBAB4.2. Değişim ve Sürekliliği Neden ve Sonuçlarıyla Yorumlama) 

SBAB8. Coğrafi Sorgulama (SBAB8.4 Coğrafi Bilgileri Çözümleme) 

Kavramsal Beceriler

-

Eğilimler

E3.3. Yaratıcılık, 

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri

SDB2.1. İletişim, SDB3.3. Sorumlu Karar Verme

Değerler

D3. Çalışkanlık, D19. Vatanseverlik

Okuryazarlık Becerileri

OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB2. Dijital Okuryazarlık, OB4. Görsel Okuryazarlık, OB7. Veri Okuryazarlığı

Disiplinler Arası İlişkiler
Görsel Sanatlar, Bilişim Teknolojileri ve Yazılım, Türkçe
Beceriler Arası İlişkiler
KB2.7. Karşılaştırma
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri

SB.7.5.1. Millî kalkınma hamlelerini neden ve sonuçlarıyla yorumlayabilme
a) Millî kalkınma hamlelerine neden olan unsurları inceler.
b) Millî kalkınma hamlelerinin etkilediği unsurları inceler.
c) Millî kalkınma hamlelerinin etkilerinin niteliğini sorgular.
ç) Millî kalkınma hamlelerinin neden ve sonuçlarını bağlamından kopmadan yeniden ifade eder.

SB.7.5.2. Ekonomik gelişmişlik ile üretim, dağıtım ve tüketim döngüsü arasındaki ilişkiyi çözümleyebilme
a) Ekonomik gelişmişlik unsurları ile üretim, dağıtım ve tüketim döngüsünü belirler.
b) Ekonomik gelişmişlik unsurları ile üretim dağıtım ve tüketim arasındaki ilişkiyi belirler.

İçerik Çerçevesi

Millî Kalkınma Hamleleri
Ekonomik Gelişmişlik ile Üretim, Dağıtım ve Tüketim Arasındaki Döngü

Anahtar Kavramlar

ekonomi, kalkınma, üretim-dağıtım-tüketim, yatırım

Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme)

Bu öğrenme alanında yer alan öğrenme çıktıları; kontrol listesi, gözlem formu, anekdot kaydı, bütüncül dereceli puanlama anahtarı, açık uçlu sorular ve performans görevi kullanılarak değerlendirilebilir.

Performans görevi: Millî kalkınma hamlelerinin neden ve sonuçlarına ilişkin metin, resim,  poster veya afiş hazırlamaya yönelik performans görevi verilebilir. Performans görevi de receli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

Temel Kabuller

Öğrencilerin ülkemizin kaynakları, yatırım ve pazarlama süreçleri, ekonomik faaliyetler ve bir ürünün üretim, dağıtım ve tüketim süreciyle ilgili temel düzeyde bilgi sahibi oldukları kabul edilmektedir.

Ön Değerlendirme Süreci

Öğrencilerden ülkemizin kaynakları, ekonomik faaliyetler ile ilgili örnekler vermeleri istenir.

Yatırım ve pazarlama, bir ürünün üretim, dağıtım ve tüketim süreçleri ile ilgi soru cevap etkinlikleri yapılır.

Köprü Kurma

Öğrencilerden millî kalkınma hamlelerinin hayatlarında sebep olduğu değişimlere örnek vermeleri istenir. Ülkemizde millî kalkınma hamlelerini destekleyen uygulamalara örnek vermeleri istenir.

Öğrencilerden çevrelerindeki ekonomik gelişmişliğe bağlı olarak var olan üretim, dağıtım ve tüketim süreçlerine örnek vermeleri istenir. Yaşadıkları çevrede yürütülen üretim, tüketim ve dağıtım süreçlerinin geliştirdiği ekonomik faaliyetlere örnekler vermeleri istenir.

Öğrenme-Öğretme Uygulamaları

SB.7.5.1

Yazılı ve görsel kaynaklar üzerinden Atatürk Dönemi’nde gerçekleştirilen Türkiye İktisat  Kongresi’nde (17 Şubat 1923) belirlenen ve millî kalkınma hamlelerinin temeli olan Misak-ı  İktisadi kararlarının 4. maddesini, Türkiye’nin farklı dönemlerindeki önemli kalkınma çalışmalarından 1925 silah fabrikası (Şakir Zümre), 1930 mühimmat ve silah fabrikası (Nuri Killigil)  1936 kâğıt fabrikası (Mehmet Ali Kağıtçı), 1941 uçak fabrikası (Nuri Demirağ), 1946 ilk çay tarımı (Zihni Derin), 1961 devrim arabası incelenir (OB1, OB4). Bu süreçte dijital kaynaklardan  da  yararlanılabilir (OB2). Ayrıca yakın zamanda hayata geçirilen millî kalkınma hamlelerin den İnsansız Hava Aracı (İHA), Millî Gemi (MİLGEM), Silahlı İnsansız Hava Aracı (SİHA), Türkiye  Uzay Ajansı (TUA), Bilişim Vadisi, Türkovak (TURKOVAC), ilk yerli otomobil, Türkiye Cumhuriyeti Gemisi (TCG Anadolu), Millî Muharip Uçak (KAAN) ve millî kalkınmada etkili olan araştırma  geliştirme (AR-GE) çalışmaları ile inovasyon süreçlerinden örnekler verilir. Verilen örneklerden hareketle öğrencilerden bilim, sanayi ve teknoloji alanındaki güncel gelişmeleri takip  etmeleri, bu gelişmelerin millî kalkınmaya katkılarına ilişkin görüşlerini paylaşmaları istenir (D3.3). Örnekler incelenirken bu millî kalkınma hamlelerinin devletimizin bölgesel ve küresel  güç olmasındaki etkisi ve önemine de değinilir. Öğrencilerden millî kalkınma hamlelerimizin  ortaya çıkmasında rol oynayan unsurları gerekçeleri ile belirlemeleri istenir (SDB3.3). Sunulan kaynaklardan Misak-ı İktisadi kararlarının 4. maddesinde yer alan ifade incelenerek millî  kalkınma hamlelerine neden olan unsurlar öğrenciler tarafından listelenir.

Cumhuriyetin ilk yıllarından itibaren yapılan kalkınma hamleleri açıklamalı tarih şeridi üzerinde gösterilir. Kalkınma hamlelerinin kesintiye uğradığı dönemler ve bu kesintilerin sebepleri  belirlenir. Bu süreçte sınıf tartışması yapılabilir. Açıklamalı tarih şeridi üzerinde boş bırakılan  zaman aralıkları görüşlerim ve kanıtlar başlıklı iki sütuna bölünür. Tartışmadan elde edilen  fikirler görüşlerim bölümüne yazılır. Kaynaklardan elde edilen bilgilerden yola çıkarak kanıtlar bölümü doldurulur. Öğrencilerin verilen kaynaklar üzerinden önemli kalkınma hamlelerinin ve çalışmalarının etkilediği toplumsal ve ekonomik unsurları tespit etmeleri sağlanır. Tespitlerden hareketle öğrencilere ülkesinin kalkınmasını ve gelişmesini desteklemenin  önemi kavratılarak ülkemizin kalkınma hamlelerinin desteklenmesi gerektiği bilinci kazandırılır (D19.4). Öğrenciler millî kalkınma hamlelerinin etkilediği unsurları belirler. Bu süreçte  beyin fırtınası tekniği kullanılabilir (SDB2.1). 

Millî kalkınma hamlelerinin toplumsal ve ekonomik etkilerinin niteliği, yeni kalkınma ham lelerini harekete geçirmesi açısından değerlendirilmesi sağlanır. Bu süreçte TEKNOFEST  örneği verilir.

 Öğrenciler yaptıkları değerlendirmeden hareketle Türkiye’nin kalkınma hamlelerinin neden ve sonuçlarını açıklar (SDB3.3).  Bu süreçte performans görevi kapsamında öğrencilerden millî kalkınma hamlelerinin neden ve sonuçlarına ilişkin metin, resim, poster veya  afiş hazırlamaları istenebilir (OB4, E3.3).  Bu ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

SB.7.5.2 

Yazılı ve görsel kaynaklar üzerinden yapılan incelemelerden hareketle ekonomik gelişmişliğin mali, kültürel ve demografik unsurları ile üretim, dağıtım ve tüketim döngüsünün  unsurları öğrenciler tarafından belirlenir (OB1, OB4). Bu süreçte dijital kaynaklardan yararlanılabilir (OB2). 

Öğrenciler tarafından farklı ülkelerin ekonomik gelişmişlik verileri yukarıda belirtilen ekonomik gelişmişlik unsurları ile karşılaştırılır (KB2.7). Karşılaştırmaya dayalı olarak ülkeler,  ekonomik açıdan gelişmekte olan ve gelişmiş ülkeler şeklinde sınıflandırılır (OB1).  Belirti len ülkelerin üretim, dağıtım ve tüketim verileri kaynaklara dayalı olarak incelenir ve elde  edilen veriler tablolaştırılır (OB7). Tablodaki verilerden yararlanarak ülkelerin ekonomik  gelişmişlik seviyeleri ile üretim, dağıtım ve tüketim döngüleri arasında ilişkiler belirlenir. Öğrencilerin ülkesinin ekonomik değerlerini bilip korumalarının önemini kavramaları, ekonomik gelişmişlik ile üretim, dağıtım ve tüketim arasındaki ilişkilerin ülke ekonomisine  katkılarını fark etmeleri sağlanır (D19.3). Konuya ilişkin açık uçlu sorular yöneltilebilir ve  öğrencilerden gelen cevaplar değerlendirilebilir (SDB2.1).

Zenginleştirme

Öğrencilere millî kalkınma hamleleri ile ilgili görsellerle desteklenmiş kısa bir e-kitap veya dijital pano hazırlatılabilir. Öğrencilerden yapılması planlanan millî kalkınma hamleleri ile ilgili araştırma yapmaları ve sunum hazırlamaları istenebilir.

Çevredeki bir üretim alanı ziyaret edilerek öğrencilerden oradaki üretim, dağıtım, tüketim faaliyetlerinin bölgenin ekonomik gelişimine katkısı hakkında bilgi toplamaları ve bir rapor hazırlamaları istenebilir. Refah seviyesi yüksek olan ülkelerdeki üretim, dağıtım ve tüketim süreçleri ile ilgili öğrenciler tarafından araştırma yapılarak sınıfta sunulabilir.

Destekleme

Öğretmen desteği ile öğrencilerden millî kalkınma hamleleri ile ilgili kelime bulutu, sınıflama haritası hazırlamaları istenebilir. Öğrencilere millî kalkınma hamleleri ve bu hamlelerin neden sonuçlarına ilişkin televizyon ve gazete haberleri sunularak süreç desteklenebilir.

Öğretmen tarafından gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerdeki üretim, dağıtım ve tüketim süreçlerini gösteren görsellerle süreç desteklenebilir. Ekonomik gelişmişlik ile üretim, dağıtım ve tüketim süreçlerine yönelik eşleştirme kartı etkinliği yapılabilir.

Güncelleme tarihi: 29.08.2026