1. Öğrenme Alanı: Birlikte Yaşamak

SB.6.1.1

Öğrencilere yazılı ve görsel kaynaklarda verilen rollere geçmiş yaşantılarında sahip olup olmadıkları sorulur (OB1, OB4). Bu süreçte uygun olan dijital kaynaklar da kullanılabilir (OB2). Daha sonra bugün sahip oldukları roller hakkında konuşularak gelecekte sahip olabilecekleri rollere ilişkin kartlar gösterilir. İleriki yaşamlarında dâhil olabilecekleri gruplara ve üstlenebilecekleri rollere yönelik düşüncelerini ifade etmeleri istenir. Bu çalışmadan hareketle öğrencilerden bireylerin dâhil oldukları grupların ve bu gruplardaki rollerinin zaman içinde değişebileceğine ilişkin varsayımlarda bulunmaları sağlanır (SDB3.1). Aile üyelerinden anne, baba veya bir akrabasının geçmişten günümüze dâhil olduğu grupları ve bu gruplardaki rolleri öğrenciler tarafından listelenir. Bu süreçte aile birliğinin önemi de fark ettirilir (D2.1). Listelenen gruplar ve gruplardaki rollerin değişimi zaman, hak ve sorumlulukları açısından karşılaştırılır. Bu amaçla bir karşılaştırma tablosu hazırlanır (KB2.7, OB7). Öğrencilerden gelecekte hangi meslekte faaliyet göstereceklerini hayal etmeleri istenir. Gönüllü öğrenciler hayallerini anlatır. Öğrencilerden gelecekte hangi gruplara dâhil olmayı hayal ettikleri ve bu gruplarda hangi rollere sahip olabilecekleri hakkında önermede bulunmaları istenir. Önermelerinden yararlanarak öğrencilerin gelecekte yer alabilecekleri gruplara ait rol, hak ve sorumluluk tablosunu doldurmaları sağlanır. Süreç sonunda öğrenme galerisi tekniğinden faydalanılabilir. Yapılan çalışmalarla öğrencilerin görev bilinciyle hareket etmeleri, görevlerini zamanında ve eksiksiz yerine getirmeleri desteklenir (D16.3). Öğrencilerden dâhil olduğu grupları ve bu gruplardaki rollerinin zaman içindeki değişimini, hak ve sorumluluklarını da göz önünde bulundurarak açıklamalı bir tarih şeridi ile sunmaları istenir (E1.4,E2.3, E3.3). Sürecin sonunda öğrenciler; dâhil oldukları grupların ve bu gruplardaki rollerinin zaman içinde değişebileceğini, bunun doğal bir süreç olduğunu ifade eden bir değerlendirme raporu yazarlar (SDB3.3). 

SB.6.1.2

Yazılı ve görsel kaynaklar üzerinden kültürel bağlarımızı ve millî değerlerimizi oluşturan dil, din, tarih, sanat ve gelenek-göreneklere ait özellikler belirlenir (OB1, OB4, OB5). Süreçte uygun olan dijital içeriklere de yer verilebilir (OB2). Belirlenen kültürel bağlarımıza ve millî değerlerimize ilişkin kavram haritaları öğrenciler tarafından oluşturulur. Türk milletinin, millî ve dinî bayramlar ile bayrağımıza ve ülkemize yönelik tehditler ve ülkemizde meydana gelen afetler karşısında sergilediği toplumsal birlik, örnek olaylar üzerinden incelenir. Yapılan çalışmada öğrencilere millî bilinç kazandırılırken toplumsal birliğe ihtiyaç duyulan zamanlarda öğrencilerin millî birlik ve beraberlik ruhuyla dayanışma içinde hareket etmeleri ve vatanseverlik bilinciyle üzerlerine düşen görevleri yerine getirmeleri sağlanır (D16.2, D19.1). İncelenen kaynaklar ve oluşturulan kavram haritalarından yola çıkılarak performans görevi olarak kültürel bağlarımızın ve millî değerlerimizin toplumsal birliğe etkisini anlatan şiir, slogan, hikâye, resim, afiş veya poster hazırlanabilir (E1.4, E3.3, E3.5, SDB2.3). Hazırlanan ürünler dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Sürecin sonunda öğrenciler tarafından kültürel bağlarımızın ve millî değerlerimizin toplumsal birlikteliğe etkisini özetleyen bir paragraf veya diyalog yazılır veya bir konuşma yapılır (SDB2.1).

SB.6.1.3

Yazılı, görsel veya dijital kaynaklar üzerinden toplumsal sorunlara yönelik verilen örnek olaylar incelenir (OB1, OB2, OB4). İncelenen kaynaklardan toplumsal sorunların tespit edilmesi sağlanır. Öğrencilerden toplumsal sorunlarla ilgili günlük yaşamdan örnekler vermeleri istenir. Sınıf gruplara ayrılır. Her grup verilen toplumsal sorun örneklerinden birini seçer. Aynı toplumsal sorunun en az iki farklı grup tarafından seçilmesine dikkat edilir. Gruplar seçtikleri bu toplumsal sorunun nedenlerini listeler (SDB2.1, OB1). Her grubun toplumsal soruna ait listelediği nedenler sınıfla paylaşılır. Toplumsal sorunların nedenleri ile ilgili ortaya çıkan görüşler karşılaştırılarak benzerlikler ve farklılıklar tablosuna kaydedilir (KB2.7, OB7). Gruplar belirledikleri toplumsal sorunun çözümüne ilişkin özgün, uygulanabilir, sürdürülebilir ve toplumsal fayda sağlayabilecek çözüm önerileri geliştirir (SDB2.2). Gruplar tarafından geliştirilen çözüm önerileri yazılı metne dönüştürülür. Gruplar tarafından toplumsal sorunların çözümüne ilişkin hazırlanan yazılı metinler diğer gruplar ile paylaşılır. Her grup başka bir grup tarafından hazırlanan çözüm önerilerini inceleyerek bu çözüm önerilerinin güçlü ve zayıf yönlerini belirler ve aldığı gruba verir. Bu süreçte tüm grupların çözüm önerilerinin diğer gruplar tarafından incelenmesine dikkat edilir. Her grup çözüm önerileri ile ilgili diğer gruplar tarafından belirlenen güçlü ve zayıf yönleri dikkate alarak çözüm önerilerini yeniden düzenler (SDB2.2,E1.6). Gruplar, düzenledikleri çözüm önerilerini savunarak sınıfta paylaşır (SDB2.1, SDB2.3). Süreç dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Yapılan çalışmaların sonunda öğrencilerin toplumsal sorunlara duyarlılık göstererek insana ve topluma değer vermeleri; kendilerine ve çevrelerine karşı görevlerini tam ve zamanında yerine getirerek sorumlu davranmaları sağlanır (D5.1,D16.2)

Öğrencilerden tarihimizin millî ve manevi değerlerimizi temsil eden örnek bir kişinin veya bir bilim insanının biyografisini inceleyerek bu kişinin hayatı boyunca dâhil olduğu gruplar ve bu gruplardaki rollerini belirlemeleri istenebilir. Dâhil olduğu grup ve rollerin örnek kişilerin başarılarına etkisini değerlendirdikleri yazılı bir metin oluşturmaları sağlanabilir. 6 Şubat Kahramanmaraş merkezli depremde Türk milletinin göstermiş olduğu toplumsal birliğe etki eden kültürel bağların önemine ilişkin bir sunum, kompozisyon veya deneme yazısı hazırlamaları istenebilir. Yakın çevrelerinden hareketle toplumsal bir sorunun çözümüne yönelik okul gazetesi veya dijital pano hazırlamaları istenebilir.

Öğrencilerden gelecekte dâhil olabilecekleri grupları ve bu gruplardaki rollerini listelemeleri ve bunlara yönelik canlandırmalar yapmaları istenebilir. Genel ağdan toplumsal birlikteliğe etki eden kültürel bağlarımıza ilişkin bilgi toplamaları istenebilir. Toplumsal sorunların çözümüne ilişkin önerilerini kısa cümlelerle ifade etmeleri istenebilir.