3. Öğrenme Alanı: Ortak Mirasımız

SB.4.3.1

Ders öncesinde öğrencilerden oyun ve oyuncakların geçmişine ilişkin merak ettiklerini düşünerek görüşme soruları oluşturmaları ve bu soruları kullanarak aile büyükleriyle geçmişte oynadıkları oyun ve oyuncaklarla ilgili görüşme yapmaları istenir (SDB2.1). Öğrencilere farklı dönemlere ait oyun ve oyuncaklara dair görseller, videolar sunulur veya sanal oyuncak müzeleri ziyaret edilir (OB9). Öğrencilere sunulan oyun ve oyuncakların hangi döneme ait olduğu, bu oyun ve oyuncaklardan hangileri hakkında bilgi sahibi oldukları veya daha önce deneyimledikleri, bu oyun ve oyuncaklardan hangilerini merak ettikleri, bu oyunlardan hangilerinin hâlâ oynandığı, günümüzde çocukların hangi oyun ve oyuncaklarla oynadıklarına dair sorular yöneltilir (OB4, OB5). Öğrenciler gruplara ayrılarak her gruptan bir eski ve bir yeni oyun veya oyuncak seçmeleri ve bunlara ait özellikleri (adı, dönemi, yapım malzemesi, çalışma şekli, oyunda gerekli malzemeler, oynanma şekli vb.) belirlemeleri istenir. Bu süreçte çalışma kâğıdı kullanılabilir. Öğrencilere “Oyuncaklar değişse bile çocukların oyun oynama nedenleri değişmiş midir?” sorusu yöneltilir. Gruplardan seçtikleri eski ve yeni oyun/oyuncakların ortak ve değişmeyen özelliklerini tartışmaları ve çalışma kağıdında ilgili bölüme bunları listelemeleri istenir (SBAB1). Bu aşamada ülkemizde geçmişten günümüze varlığını sürdüren oyunlar ve bu oyunların çocuklar üzerindeki olumlu etkileri hakkında tartışılarak öğrencilerin kültürümüzün zenginliğini fark etmeleri ve bu konuda duyarlılık geliştirmeleri desteklenir (D19.3). Öğrencilere “Oyun ve oyuncaklarda hangi özellikler zamanla artmış, hangi özellikler azalmıştır?”, “Teknoloji oyun ve oyuncakları nasıl değiştirdi?” gibi sorular sorularak oyun ve oyuncakların geçmişten günümüze geçirmiş olduğu değişim üzerine odaklanılır (E2.5). Grupların bu sorular ışığında seçtikleri eski ve yeni oyun/oyuncakların değişen özelliklerini tartışmaları ve çalışma kağıdında ilgili bölüme bunları listelemeleri istenir (SBAB1). Performans görevi olarak oyun ve oyuncaklardaki değişimlere yönelik çıkarımlarını görseller veya yazılı ürünler aracılığı ile anlatmaları istenebilir. Hazırlanan kartlar dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir.

SB.4.3.2

Aileyi oluşturan üyeler hakkında konuşularak öğrencilerden kaynak olarak verilen boş soyağacı şablonlarını doldurmaları istenir. Bu çalışmanın ardından aile içi iletişim ve bağların önemi üzerine bir soru cevap çalışması gerçekleştirilerek öğrencilerin aile bütünlüğüne değer veren, aile bağlarını koruyan ve güçlendiren tutumlar sergilemeleri desteklenir (D2.1). Aile tarihine dikkat çekmek için aile tarihini yansıtan bir metin okunabilir veya görseller sunulabilir. Öğrencilerden kendi aile tarihlerini kronolojik olarak yansıtacak bir çalışma yapmaları istenmemelidir. Aile tarihini ortaya çıkarabilmek için kanıtlara ihtiyacımız olduğu vurgulanır. Aile tarihi çalışmalarında hangi unsurların kanıt olabileceği üzerine beyin fırtınası yapılabilir (KB3.3). Öğrencilerden kendi aile tarihi çalışmalarını yapmaları için ulaşabildikleri aile büyükleri ile görüşmeler yapmaları ve sınıfa aile geçmişine dair eşyalar (fotoğraf, mektup, eski kıyafetler, diplomalar, karneler vb.) getirmeleri istenir (D2.3, OB5). Öğrencilerin okula getirdiği eşyalarla bir sınıf sergisi oluşturulur. Bu sergide aile tarihini yansıtan eşyaları, hazırladıkları tanıtım kartları aracılığıyla arkadaşlarına sunmaları beklenir (E1.5, E3.1, SDB1.2). Bu çalışma ile aile tarihine ait öğelerin de ortak mirasımız olduğunu fark etmeleri sağlanır (SDB2.1). Öğrencilerin süreçteki çalışmaları bütüncül dereceli puanlama anahtarı kullanılarak değerlendirilebilir.Öğrencilere ortak miras ögelerine örnek teşkil eden ve etmeyen görseller karışık bir şekilde sunulur. Öğrencilere görsellerin benzer özelliklerine göre nasıl gruplandırılabileceği sorulur. Öğrenciler görselleri ortak miras ögesi olanlar ve olmayanlar şeklinde gruplandırır. Yakın çevredeki ortak miras ögelerini anlatan yazılı, görsel veya dijital kaynaklar incelenir (OB1, OB2, OB4). Öğrencilerden yakın çevrelerindeki ortak miras ögelerine ilişkin merak ettiklerini listelemeleri, bilgi toplamaları gibi çalışmalar yapmaları istenir. Öğrencilerin yakın çevresindeki ortak miras ögeleri hakkında bilgi sahibi olmaları için gezi düzenlenebilir. Gezi öncesinde hazırlık çalışmaları yapılır. Bu amaçla gezi veya müze rehberi hazırlama gibi yollar izlenebilir. Gezi esnasında öğrencilerin gezi notları tutabilecekleri çalışma yapraklarını doldurmaları istenebilir. Farklı drama tekniklerinin uygulanması gibi yollar izlenebilir. Gezi sonrasında ise çocukların deneyimlerini, hislerini veya kişisel görüşlerini paylaşabilecekleri çalışmalar yapılabilir. Uygun görülen durumlarda öğrencilerin dikkatini çekecek bir sanal müze gezisi de yapılabilir. Müzelerin ortak mirasımıza katkıları üzerine tartışılır. Yakın çevrede yer alan sanat eserlerine yönelik gezi gözlem etkinliği gerçekleştirilebilir. Gezi sırasında sanat eserleri öğrencilerle birlikte incelenerek bu eserlerin ortak mirasımıza katkıları hakkında gözlem yapmaları ve çıkarımlarda bulunmaları sağlanır (D7.3, OB9). Yapılan çalışmalardan sonra ülkemizdeki ortak miras ögelerini korumanın önemi incelenir. Öğrencilerin kültürel mirasın gelecek nesillere aktarılmasına yönelik farkındalık geliştirmeleri desteklenerek sanat eserlerinin ortak mirasa katkıları hakkında konuşulur (OB8, E2.2, D19.3). Öğrencilerden yakın çevrelerinde seçtikleri bir ortak miras ögesi ile ilgili tanıtım yazısı oluşturmaları ve bunu sınıfta sunmaları beklenir (E3.3). Oluşturulan tanıtım yazıları öğretmen tarafından kontrol listesi ile değerlendirilebilir.

Oyun ve oyuncakların gelecekte nasıl görüneceği konusunda bir tasarım yapmaları istenebilir. Dünyada oynanan oyunlar ile ilgili araştırma yapmaları istenebilir. “Farklı ülkelerde oynanan oyunlar nelerdir?”, “Bu oyunların benzerlik ve farklılıkları nelerdir?” gibi sorulara yönelik sunum hazırlamaları istenebilir. Günümüzdeki oyunların kurallarını temel yapısını bozmadan yeniden yazmaları ve bu oyunları daha da eğlenceli hâle getirebilecek kurallar eklemeleri istenebilir.

Aile tarihi sergisinde hazırlanacak tanıtım kartları dijital olarak hazırlanabilir.
Ortak mirasa yönelik düzenlenen gezi etkinliğinin ardından öğrencilerden belirledikleri eserlerden esinlenerek 3 boyutlu sanat etkinlikleri yapmaları istenebilir. 

Oyun ve oyuncaklardaki değişimlere yönelik çıkarımlarını görseller veya canlandırma yoluyla anlatması istenebilir.
Aile tarihi sergisi için tanıtım kartı hazırlamak yerine görseller kullanılabilir.
Yakın çevresindeki ortak miras ögelerini tanıma ile ilgili yapılacak gezi için, gezi öncesi, sırası ve sonrasındaki etkinlikler somutlaştırılıp bu etkinlikleri resmetmeleri istenebilir.