1. Ünite: Psikoloji İle Tanışma

PSK.1.1

Öğrencilere; psikolojinin tanımınına, konusuna ve amaçlarına yönelik bilgi notları verilir (E1.1). Psikolojinin tanımında organizma, davranış ve bilişsel süreçler kavramları ile birlikte can, ruh ve nefs kavramlarına; psikolojinin konusunda uyarıcı, tepki, duyum ve algı kavramlarına; psikolojinin amaçlarında davranışı tanımlama, açıklama, tahmin ve kontrol etme kavramlarına yer verilir. Söz konusu kavramların örneklendirildiği olay veya durumlar verilerek öğrencilerden bu olay ve durumların hangi kavramlarla ilişkili olduğunu belirlemeleri istenir. (KB2.11). Bunun için anlam çözümleme tablosu kullanılabilir. Öğrencilre verilen örnek olay ve durumlarda bulunan karakterler ile empati kurar (E2.1). Öğrenciler, diğerlerinin bakış açılarını anlamaya yönelik farkındalıklarını artırarak sosyal ipuçlarını dikkate alır ve toplumsal normlar konusunda bir anlayış geliştirir (SDB2.3, D5.1). Öğrenciler, psikolojinin amaçları konusunda ulaştıkları bilgilere kendi hayatlarından örnekler vererek duygularını ve düşüncelerini sözel olarak ifade eder (E3.5, SDB1.1). Öğrencilere, farklı çalışma alanları ile ilgili yazılı ya da görsel materyaller verilir (E1.1, OB4). Öğrencilerin, bu alanlarının psikoloji ile ilişkisini tahmin etmeleri sağlanır (KB2.12). Öğrencilere, psikolojinin alt dallarının (deneysel psikoloji, psikometri, gelişim psikolojisi, sosyal psikoloji, klinik psikoloji, danışmanlık psikolojisi, eğitim psikolojisi, adli psikoloji, endüstri ve örgüt psikolojisi) çalışma alanlarını içeren bilgi notu verilir (OB1). Öğrencilerin günlük hayattan seçilerek verilen örnek olaylar ve durumları karşılaştırarak psikolojinin hangi alt dalları ile ilişkili olduğunu belirlemeleri sağlanır (KB2.7). Bunun için anlam çözümleme tablosu ya da yapılandırılmış grid kullanılabilir. Öğrencilerden Farabi, İbn Sina, Gazali, Mustafa Şekip Tunç, Çiğdem Kâğıtçıbaşı ve Doğan Cüceloğlu’nun psikoloji bilimine katkılarını araştırmaları istenir. Araştırmada ele ettikleri verileri zaman çizelgesi üzerinde göstermeleri sağlanır. Türkiye'de Psikoloji biliminde yapılan çalışmaların devamını sağlamak için neler yapılması gerektiği hakkında görüş belirtir (D19.3). Öğrencilere; sosyal hayatta karşılaşabilecek durumlarla ilgili örneklerin, psikolojinin deneysel ve ilişkisel yöntemi ile betimsel yöntem ve tekniklerinin (gözlem, görüşme, psikolojik testler, anket ve vaka incelemesi) açıklandığı bilgi notları ile açık uçlu soruların yer aldığı çalışma kâğıdı verilir (OB1). Öğrencilerin iş birliği yaparak örnek durumlarda kullanılabilecek araştırma yöntem ve tekniklerine ilişkin görüşlerini ifade etmeleri istenir (SDB2.2). Öğrencilerin söz konusu örnek olayları dikkate alarak araştırma yöntem ve tekniklerinin işlevlerine yönelik çıkarımlarda bulunmaları sağlanır (KB2.10). Öğrencilerden; performans görevi olarak psikolojinin amaçlarını, alt dallarını, yöntem ve tekniklerini günlük hayatla ilişkilendirmeleri ve bu konuda poster hazırlamaları istenir. Öğrencilerin, deneyimlerinden ya da yakın çevrelerine ilişkin gözlemlerinden yola çıkarak günlük rutinlerden örnek durumlar belirlemeleri istenir. Bu durumları; psikolojinin amaçları, alt dalları, yöntem ve teknikleri ile ilişkilendirmeleri sağlanır (KB2.11). Öğrenciler, bu ilişkilendirmeyi yansıtan estetik ve özgün bir poster hazırlar (E3.3, OB4, D7.1). Performans görevi; içeriği, kurulan ilişkilerin tutarlılığı, posterin özgünlüğü ve estetiği gibi kriterler açısından dereceli puanlama anahtarı kullanılarak değerlendirilebilir. Öğrenciler, performans çalışmasında görev bilinci ile hareket ederek ödev ve sorumluluklarını etik ilkelere uygun şekilde yerine getirir (D3.3, D16.3).

Öğrencilerin, okul psikolojik danışma ve rehberlik servisi ya da Rehberlik ve Araştırma Merkezi (RAM) ile görüşme yapmaları sağlanabilir. Bu birimlerde kullanılan psikolojik testleri, bu testlerin kullanım amaçlarını ve uygulayıcı özelliklerini içeren bir rapor hazırlamaları istenebilir.

Kemal Tahir'in ”Yorgun Savaşçı” eserinden alıntılanan metinler öğrencilerle paylaşılarak öğrencilerden Kurtuluş Savaşı ve öncesinde yaşanan siyasi ve toplumsal olayların insan davranışını nasıl etkilediğine ilişkin bir rapor hazırlamaları istenebilir.

*Öğrencilerden, psikolojinin bir bilim olarak gelişiminde Davranışçı, Psikanalitik, Gestalt, Varoluşçu, Hümanist ve Transpersonel kuramlarının etkilerini araştırmaları istenebilir. Öğrencilerden, söz konusu kuramların ortaya çıktığı dönemde yaşayan bir psikolog olduklarını varsayarak, hangi kuramı tercih edeceklerini ve bu tercihin nedenlerini açıklayan bir makale yazmaları istenebilir.

Öğrencilerden, Hoca Tahsin Efendi’nin ”Psikoloji Yahud İlm-i Ruh” adlı eserinin Türkiye’de psikoloji biliminin gelişimine katkılarına ilişkin bir araştırma yapmaları istenebilir.

Psikolojinin anlamını, temel kavram ve özelliklerini pekiştirmeye yönelik görsel ve işitsel uyaranların yoğunlukta olduğu öğretim materyalleri kullanılabilir.

Psikolojinin kullandığı yöntemlerin ayırt edilmesine ilişkin içeriği anlamayı kolaylaştıran yöntem, teknik ve öğretim materyalleri kullanılabilir. Psikolojide yer alan konuların günlük hayatla ilişkisinin daha görünür olduğu yapılandırılmış örnek durum ve olaylardan yararlanılabilir.