48-60 Ay Günlük Plan Örneği

Güne Başlama Zamanı

Sınıfa gelen çocuklar günün zaman dilimine uygun ifadelerle selamlanarak karşılanır. Her çocuk kutudan kendi isim çubuğunu alarak yoklama panosunda fotoğrafının altında bulunan cebe yerleştirir. Yoklamanın ardından sınıfta bulunan ve bulunmayan çocuklar birlikte belirlenir. Çocuklarla birlikte “Zamanın Bekçileri” isimli parmak oyunu oynanır.

Zamanın Bekçileri

Bugün günlerden ne (Eller iki yana açılır.)?

Hatırlıyorsan söyle (Sağ el işaret parmağı sağ şakağa hafifçe vurulur.).

Eğer emin olamazsan (İşaret parmağı karşıyı gösterecek şekilde uzatılır.)

Hemen bak bir takvime (Eller kitap tutuyor gibi yapılır.).

Peki, şimdi saat kaç (Eller iki yana açılır.)?

Biliyorsan söyle (Sağ el işaret parmağı sağ şakağa hafifçe vurulur.).

Eğer merak edersen (İşaret parmağı karşıyı gösterecek şekilde uzatılır.)

Hemen bak bir saate (Sağ işaret parmağı sol kolda saat varmış gibi gösterilir.).

Takvim ve saat (Önce sağ sonra sol el öne doğru açılır.)

Zamanın bekçileri (Kollar bağlanır.),

Haber verirler bize (Sağ el kendini gösterecek şekilde tutulur.)

Dakikaları, günleri (Eller iki kere birbirine vurulur.).

Parmak oyununun ardından “Bugün günlerden ne?”, “Bugün ayın kaçı?” ve “Bugün hava nasıl?” gibi sorular yöneltilir. Çocukların verdikleri cevaplar doğrultusunda takvim ve hava durumu panosu, günün sorumlusu olan çocuk tarafından düzenlenir. Daha sonra çocukların güne ilişkin duygu durumlarını paylaşabilecekleri bir çember oluşturulur. Paylaşımın nasıl yapılacağı, “Bugün kendimi … hissediyorum, çünkü …” ifadesiyle modellenir. Topu elinde tutan çocuk o gün nasıl hissettiğini ve bu duygunun nedenini paylaşır. Paylaşımını tamamlayan çocuk topu yanında bulunan arkadaşına verir. Her çocuk duygu ve düşüncelerini paylaşması konusunda desteklenir (SDB1.1). Çocukların konuşan arkadaşlarını dikkatle dinlemelerine ve söz almadan konuşmamalarına rehberlik edilir (SDB2.1, D14.1).

Öğrenme Merkezlerinde Oyun

Çocuklara öğrenme merkezleri tanıtılır. Matematik merkezine çocukların nesneleri sınıflandırma, sayma ve kendi grafiklerini oluşturmalarını destekleyecek çeşitli materyaller (renkli sayma materyalleri, düğmeler, kapaklar, ponponlar, farklı renk ve boyutlarda bloklar) yerleştirilir. Çocukların materyalleri incelemeleri ve aynı anda merkezde bulunabilecek çocuk sayısını belirlemeleri amacıyla üç farklı renkte mandal kullanılır. Çocuklar oynamak istedikleri öğrenme merkezinin mandalına fotoğraflarını takarak tercihlerini belirtir. Öğretmen, belirli aralıklarla zil çalarak çocukların isterlerse farklı bir öğrenme merkezine geçmelerine rehberlik eder. Süreç boyunca çocuklara merkezlerde yeterli süre tanınır, öğretmen çocukların oyunlarını gözlemleyerek gerektiğinde sözel rehberlik sağlar. Beslenme, Toplanma ve Temizlik Çocuklar, öğrenme merkezlerindeki oyun sürecini tamamladıktan sonra EBA Platformunda yer alan “Toplanma Zamanıymış” isimli şarkı eşliğinde kullandıkları materyalleri toplar ve ait oldukları yerlere yerleştirir. Ardından beslenme, toplanma ve temizlik süreçleri gerçekleştirilir. Bu süreçte çocuklar sınıfı temiz tutmaya özen gösterir, beslenme sonrasında oluşan atıkları uygun çöp kutusuna atarak temizlik ve düzen kurallarına uyarlar (D16.1).

ETKİNLİKLER

Matematik, Hareket ve Sağlık (Bütünleştirilmiş Küçük ve Büyük Grup Etkinliği)

• Çocukların dikkati sınıfta hazırlanan iki parkura çekilir. Parkurlar birlikte incelenerek “Parkurun hangi bölümü geniş, hangi bölümü dar, zeminlerin hepsi aynı mı?” soruları yöneltilir. Çocukların parkurların genişlik ve doku özelliklerine ilişkin gözlemlerini paylaşmalarına fırsat verilir (E1.1). Çocuklar içerisinde 1 ve 2 yazılı kâğıtlar olan torbadan birer sayı çekerek iki gruba ayrılır. Her grup kendi parkurunun başlangıç noktasında yerini alır. Parkurda koşmadan, arkadaşlarıyla aralarında yeterli mesafe bırakarak ilerlemeleri ve parkuru tamamladıktan sonra belirlenen dönüş yolunu kullanmaları hatırlatılır (D16.1). Hareketli bir müzik açılır. İlk sırada bulunan çocuk parkurun geniş ve dar bölümlerinde yürüyerek farklı dokulardaki zeminlerin üzerinden geçer (HSAB.1.ç, E2.5). Parkurun sonunda bulunan kutudaki kartları inceler ve resimli kartların arasından bir sayı kartı seçer (MAB.9.c). Seçtiği kartı alarak grubuna döner. Çocukların parkura katılmak için sıralarını beklemeleri desteklenir (D12.1). Oyun, her iki grubun da 1’den 10’a kadar olan sayı kartlarını tamamlamasıyla sona erer.

• Sayı kartları tamamlandıktan sonra her grup, kartlarını yere karışık biçimde yerleştirir. Çocuklardan kartları 1’den 10’a kadar küçükten büyüğe doğru sıralamaları istenir. “Önce hangi sayı gelmeli?” ve “Bu sayıdan sonra hangisi gelir?” sorularıyla sıralama süreci desteklenir (MAB.1.d). Çocukların kartların yerleri hakkında birbirlerini dinlemelerine, kartları yerleştirme görevini adil biçimde paylaşmalarına ve birlikte karar vermelerine fırsat verilir (SDB2.2, D1.2). Sıralama tamamlandığında çocuklar kartlara sırayla dokunarak 1’den 10’a kadar birer ritmik sayar (MAB.1.a). Yanlış yerde bulunan bir kart fark edilirse çocukların yeniden sayarak kartın doğru yerini bulmaları desteklenir. Her iki grubun çalışması tamamlandığında çocukların gösterdikleri çaba ve iş birliği alkışlanır. Sanat, Müzik (Bütünleştirilmiş Bireysel ve Büyük Grup Etkinliği)

• EBA’da yer alan “Ne Çizsem”, “Bir Benek Gördüm Sanki” ve “Bulutları Sayalım” şarkılarından kısa bölümler dinletilir. Şarkıları temsil etmek amacıyla fırça, uğur böceği ve bulut görselleri gösterilir. Çocuklar dinlemek istedikleri şarkının görselini işaretleyerek seçimlerini belirtir. En fazla tercih edilen şarkının dinlenmesine karar verilir (MDB.1.a). Seçilen şarkı yeniden açılır. Çocuklar şarkıyı dinlerken bedenleriyle ritim tutar veya şarkıya eşlik eder. Müziğe katılma biçimlerini kendi tercihleri doğrultusunda belirlemelerine fırsat verilir (MDB.1.b, E2.5).

• Şarkı tamamlandıktan sonra “Şarkıda hangi sayıları duydunuz?” sorusu yöneltilir. Çocukların hatırladıkları sayıları ve şarkıya ilişkin düşüncelerini paylaşmalarına fırsat verilir (SDB2.1). Ardından çocuklara üzerinde 1 ile 5 arasındaki rakamlardan biri bulunan resim kâğıtları dağıtılır. Çocuklardan kâğıtlarında bulunan rakamın biçimini, çizgilerini ve yönünü incelemeleri istenir (OB4). “Kâğıdındaki rakamı bir resme dönüştürseydin neye dönüştürürdün?” sorusu yöneltilir. Pastel boyalar çocukların erişebileceği biçimde yerleştirilir. Çocukların ortak kullanılan pastel boyaları özenli kullanmaları desteklenir (D17.3). Çocuklar rakamın çevresine veya üzerine çizgiler, şekiller ve ayrıntılar ekleyerek rakamı istedikleri bir varlığa dönüştürür. Çocukların kendi fikirlerinden hareketle özgün bir sanat ürünü oluşturmaları desteklenir (SNAB.4.c, SNAB.4.ç, E3.2).

• Fikir oluşturmakta zorlanan çocuklara “Rakamı farklı bir yönden incelersen ne görürsün?” veya “Bu çizgiyi devam ettirirsen nasıl bir şekil oluşabilir?” gibi açık uçlu sorular yöneltilebilir. Çalışmalar tamamlandıktan sonra isteyen çocuklar resimlerini arkadaşlarına kısaca tanıtır. Çocuklar kullandıkları rakamı neye dönüştürdüklerini ve bu fikrin nasıl oluştuğunu paylaşır (SDB2.1). Paylaşım yapan çocukların sözlerini tamamlamalarına fırsat verilir, arkadaşlarının anlatımlarını sözlerini kesmeden dinlemeleri desteklenir (SDB2.1, D14.1). Hazırlanan çalışmalar çocuklarla birlikte “Rakamlardan Resimler” başlığı altında sınıfta sergilenir.

Sayı sıralamasını kolaylıkla tamamlayan çocuklardan sayı dizisini büyükten küçüğe doğru yeniden oluşturmaları veya eksik bırakılan sayıyı bulmaları istenebilir. Çocukların parkur sonunda seçtikleri rakam kadar zıplama, el çırpma ya da tek ayak üzerinde durma gibi ek hareket yapmaları istenebilir. Sanat etkinliğinde rakamını birden fazla varlığı içeren özgün bir resme dönüştüren çocukların çalışmalarına kısa bir hikâye eklemeleri ve arkadaşlarıyla paylaşmaları teşvik edilebilir. Ayrıca çocuklardan aynı rakamı kullanarak farklı tasarımlar oluşturabileceklerini gösterecek ikinci bir çalışma yapmaları istenebilir.

Parkurun genişliği artırılabilir ve farklı zemin bölümleri azaltılarak etkinliği öğretmen rehberliğinde tamamlamaları desteklenebilir. Gerektiğinde öğretmenle birlikte ritmik sayma çalışması yapılarak doğru sırayı bulmalarına sözel ipuçlarıyla rehberlik edilebilir. Sanat etkinliği sırasında rakamları farklı varlıklarla ilişkilendirebilmeleri için çocuklara “2 rakamı kuğuya benziyor olabilir mi?”, “8 rakamı gözlüğe benziyor olabilir mi?” gibi sorularla ipuçları verilerek çocukların farklı fikirler üretmeleri desteklenebilir.

Toplum Katılımı: Etkinlik sonunda hazırlanan “Rakamlardan Resimler” sergisi okulun diğer sınıfları, aileler ve okul çalışanlarının ziyaretine açılabilir. Çocuklar çalışmalarını ziyaretçilere tanıtarak kullandıkları rakamı hangi varlığa dönüştürdüklerini paylaşabilir.