1. TEMA: PİYANODA TEKNİK 4
SAB11. Müziksel Çalma
E1.1. Merak, E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven)
SDB1.2. Kendini Düzenleme (Öz Düzenleme), SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık)
D12. Sabır
OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB9. Sanat Okuryazarlığı
PYN.8.1.1. 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü birimlerinde eser çalabilme
a) 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü birimlerinde eseri çözümler.
b) 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü birimlerinde eser çalmada duruş ve tutuş pozisyonu alır.
c) 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü birimlerinde eser çalmada çalgıya özgü teknikleri kullanır.
ç) 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü birimlerindeki eserin müziksel bileşenlerini uygular.
PYN.8.1.2. Seslendirme becerilerini etüt veya eserlerde çalabilme
a) Seslendirme becerilerinin yer aldığı etüt veya eseri çözümler.
b) Seslendirme becerilerini çalmada duruş ve tutuş pozisyonu alır.
c) Seslendirme becerilerini çalmada çalgıya özgü teknikleri kullanır.
ç) Seslendirme becerilerin müziksel bileşenlerini uygular.
PYN.8.1.3. Geniş aralıklarda çift sesli etütleri çalabilme
a) Geniş aralıklarda çift sesli etütleri çözümler.
b) Geniş aralıklarda çift sesli etütlere yönelik duruş ve tutuş pozisyonu alır.
c) Geniş aralıklarda çift sesli etütlerin çalgıya özgü tekniklerini kullanır.
ç) Geniş aralıklarda çift sesli etütlerin müziksel bileşenlerini uygular.
Piyanoda Farklı Ölçü Birimlerini Kavrama
Piyanoda Seslendirme Becerisi
Piyanoda Geniş Aralıklı Çift Ses Etüt Çalma
çift ses, ölçü birimi, seslendirme
Öğrenme çıktıları; gözlem formu, öz değerlendirme ve dereceli puanlama anahtarı ile ölçülebilir. Performans görevi kapsamında öğrenciden 7/8‘lik veya 8/8‘lik ölçü biriminde yazılmış bir etüt veya kısa eseri teknik doğrulukla ritmik bütünlük içerisinde ve müziksel bileşenlere uygun bir şekilde çalması istenebilir. Performans görevi; öz değerlendirme formu, dereceli puanlama anahtarı ve gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir.
Geniş aralıklarda çift sesli etütlerin çalınabilmesi için öğrencilerin her iki elde farklı partisyonları çalma yeteneğine sahip oldukları kabul edilmektedir. Piyanoda temel ölçü birimlerini kavradıkları kabul edilmektedir. Seslendirme becerisi kazanmada piyanoda temel bilgi ve teknikleri bildikleri kabul edilmektedir.
Öğrencilere şu sorular sorulabilir:
• 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçüler arasındaki farkları açıklar mısınız?
• Çaldığınız eserin temposunu ve dinamiğini nasıl ayarlarsınız? Hangi faktörler buna etki edebilir?
• Geniş aralıklarla çalarken ellerinizi nasıl konumlandırırsınız?
7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü birimlerinde çalabilme becerisi, öğrencilerin ritmik yapıları anlamalarına yardımcı olur ve bu beceri, günlük hayattaki farklı ritmik olaylarla ilişkilendirilebilir. Özellikle müzik dışında da ritim, yürüyüş, dans, araba sürme gibi aktiviteler buna örnek olabilir. Seslendirme becerilerini etüt veya eserlerde çalabilme, stres yönetimi, kendilerini ifade etme gibi önemli becerileri kazanmalarına yardımcı olabilir. Geniş aralıklarda çift sesli etütler çalabilme becerisi, öğrencilerin farklı görevleri aynı anda yerine getirme yeteneklerini güçlendirir; bu da zaman yönetimi, çoklu görev yapabilme gibi günlük yaşam becerilerine yansıyabilir.
PYN.8.1.1
7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü yapısının temelleri öğretilir. Öğrenciler 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü biriminde yazılan eser veya etütler için çözümleme yapar. Öğrenciden eser için duruş ve tutuş pozisyonu alması ve çalgıya özgü teknikleri kullanması istenir. Öğrenciler etüt veya eser içindeki motifleri doğru şekilde çalabilmek için bu ölçüyü adım adım keşfederler. İlk aşamada öğrenciler yavaş tempoda çalışarak motifleri doğru bir şekilde yerleştirmeyi öğrenir, ardından tempo artırılarak çalma becerileri geliştirilmeye başlanır. Farklı ritmik grupları çalarak veya şarkı söyleyerek 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçüye dair eğlenceli bir bağ kurmak, öğrencilerin öz güven kazanmalarına yardımcı olur (E1.5). 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü birimini eser veya etüt içerisinde müziksel bileşenlere uygun çalar. Performans görevi kapsamında öğrenciden 7/8‘lik veya 8/8‘lik ölçü biriminde yazılmış bir etüt veya kısa eseri teknik doğrulukla ritmik bütünlük içerisinde ve müziksel bileşenlere uygun bir şekilde çalması istenir. Öğrenci, ölçü yapısının esere nasıl yansıdığını açıklayan kısa bir sözlü ifade ya da yazılı yorum hazırlar. Ayrıca performansının ses kaydını alarak kendi ritmik bütünlüğünü değerlendirmesi ve gelişim alanlarını belirlemesi beklenir. Performans görevi; öz değerlendirme formu, dereceli puanlama anahtarı ve gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir.
PYN.8.1.2
Öğrencilere piyano çalgısı üzerinde seslendirme becerilerinin tanımı yapılır. Öğrenciler seslendirme becerilerini yer aldığı etüt veya eserleri çözümler. Öğrenciden duruş ve tutuş pozisyonu alması ve çalgıya özgü teknikleri kullanması istenir (SDB1.1). Öğrenciler merak duygusuyla parçayı keşfetmeye başlar (E1.1). Hangi akorların ve melodik yapıların hangilerini kullanılacağına dair sorular sorarak etkin bir öğrenme sürecine girerler. Öğrenciler eser veya etüdü müziksel bileşenlere uygun çalar (OB9). Öğretmen öğrencilerin kendi performanslarını değerlendirip hatalarını fark etmelerini ve düzeltmeleri için sabırla tekrar etmelerini teşvik eder (D12.3, SDB1.2). Performans görevi kapsamında öğrenciden seslendirme becerileri içeren bir etüdü teknik doğrulukla ve müziksel bileşenlere uygun şekilde çalması istenir. Öğrenci performansını ses kaydına alır, dinler;güçlü, gelişime açık yönleri hakkında kısa bir öz değerlendirme yapar. Performans görevi; öz değerlendirme formu, dereceli puanlama anahtarı ve gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir.
PYN.8.1.3
Öğrenciler çift sesli etüdü çalmak için çözümleme yapar ve duruş ve tutuş pozisyonu alır. Öğrenciler merak duygusuyla etütlerdeki çift sesli yapıları keşfeder ve hangi parmaklar ile nasıl çalacaklarını sorgularlar (OB1). Öğrenciler çift sesli etüdün çalgıya özgü tekniklerini kullanır ve müziksel bileşenlere uygun çalar (OB9). Öğrencilerin doğru parmak pozisyonlarını bulmalarını, ritmi ve dinamiği kontrol etmelerini, aynı zamanda hatalarını fark ederek düzeltmeleri sağlanır (SDB1.2). Performans görevi kapsamında öğrenciden çift sesli yapı içeren bir etüdü teknik doğrulukla ve müziksel bileşenlere uygun şekilde çalması istenir. Etüdü çalmadan önce çift sesli yapıların işlevini kısaca açıklaması ve kullandığı parmak pozisyonlarını gerekçelendirmesi beklenir. Öğrenci performansını ses kaydına alır, dinler ve güçlü, gelişime açık yönleri hakkında kısa bir öz değerlendirme yapar. Performans görevi; öz değerlendirme formu, dereceli puanlama anahtarı ve gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir.
Öğrencilerin hazır bulunuşluk, ilgi ve öğrenme stilleri dikkate alınarak bunlara ilişkin etkinlik/ materyal hazırlanabilir. 7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü birimlerinde eser çalabilme hedefi için öğrenciler önce bu ölçülerin ritmik yapılarını inceleyip çeşitli müzik örnekleriyle uygulamalı çalışmalar yapabilirler. Seslendirme becerilerini etüt veya eserlerde çalabilme hedefi için daha karmaşık dinamikleri ve ifadeleri keşfederek müzikle daha derin bir bağ kurabilirler. Bu öğrenciler, eserin ruhunu ve duygusunu yansıtmada daha yaratıcı yaklaşımlar geliştirebilirler. Geniş aralıklarda çift sesli etütleri çalabilme öğrenme çıktısında öğrencilerden ileri düzey teknikler daha zorlu eserler üzerinde çalışmalar yapmaları istenebilir.
7/8‘lik ve 8/8‘lik ölçü birimlerinde eser çalabilme öğrencilerin öğretici örneklerle ve metronom kullanımıyla daha fazla pratik yapmaları sağlanabilir. Seslendirme becerilerini etüt veya eserlerde çalabilme konusunda öğrencilerin yavaş tempolarda ve daha basit bölümlerde çalışmalar yapmaları sağlanabilir. Çift sesli etütleri çalabilme hedefinde küçük aralıklarla ve daha yavaş hızda çalışmalar yaparak zorlukları adım adım aşabilmeleri sağlanabilir. Oyun, canlandırma yapma gibi etkinliklerden ve görsel eşleştirme kartlarından yararlanılabilir. Gösterip yaptırma tekniğinden sık sık yararlanılabilir.


