T.C. MİLLÎ EĞİTİM
BAKANLIĞI

5. TEMA: KANUN ÇALARKEN NİM SOFYAN VE SEMAİ USULLERİNİ ÖĞRENİYORUM

Temada öğrencinin nim sofyan ve semai usulünü öğrenmesiyle birlikte nim sofyan ve semai usulündeki eserleri çalması ile ilgili öğrenme çıktılarına ulaşılması amaçlanmaktadır.
Ders Saati
14
Alan Becerileri

SAB11. Müziksel Çalma

Kavramsal Beceriler

KB2.14. Yorumlama

Eğilimler

E3.2. Odaklanma

Programlar Arası Bileşenler
Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri

SDB2.1. İletişim

Değerler

D3. Çalışkanlık

Okuryazarlık Becerileri

OB5. Kültür Okuryazarlığı

Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri

KNN.3.5.1. Nim sofyan ve semai usullerini usul vurarak çalabilme

a) Nim sofyan ve semai usullerini dizlerinin üstüne vurarak çalmak için yazılmış etüt veya eserleri çözümler.

b) Nim sofyan ve semai usullerini dizlerinin üstüne vurarak çalmak için duruş pozisyonu alır.

c) Nim sofyan ve semai usullerini dizlerinin üstüne vurarak çalmak için usule uygun teknikleri kullanır.

ç) Nim sofyan ve semai usullerini dizlerinin üstüne vurarak çalmak için usulün bileşenlerini uygular.

İçerik Çerçevesi

Nim Sofyan ve Semai Usullerini Vurma Çalışmaları

Anahtar Kavramlar

darp, kanun, makam, müzik, usul

Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme)

Öğrenme çıktıları; gözlem formu, kontrol listesi, öz değerlendirme, akran değerlendirme formu eşleştirme kartları kullanılarak değerlendirilebilir.Öğrencilerden dinlediğini anlama ve tanıma becerisini ölçen performans görevi istenebilir. Performans görevi analitik dereceli puanlama anahtarı kullanılarak değerlendirilebilir.

Öğrenme-Öğretme Yaşantıları
Temel Kabuller

Öğrencinin Türk müziğindeki ana perde isimlerini ve bunların hangi oktavlarda yer aldığını bildiği ve bu perdeleri kanun üzerinde gösterebildiği kabul edilmektedir.

Ön Değerlendirme Süreci

Öğrencilerin kanundaki perdelerin isimlerini ve seslerin yerlerini öğrendikten sonra bu seslerin farklı diziliş işleriyle farklı dizilerin elde edilebileceği konusuna dikkat çekilerek bu konudaki bilgileri tespit edilebilir. Usul ve ritimle ilgili neler bildiğinden yola çıkılarak Türk müziğinde usul konusuna giriş yapılabilir.

Köprü Kurma

Önceden öğrenilen Türk müziği seslerini çargâh ve buselik dizilerinde nasıl kullanıldığına dikkat çekilerek bir önceki konu ile mevcut konu arasında bağlantı kurulabilir.

Öğrenme-Öğretme Uygulamaları

KNN.3.5.1

Öğrenciye usul kavramı geleneksel Türk müziğimiz içerisinde ve Türk müzik kültüründe (OB5) usulün ne olduğu, eserlerde nasıl kullanıldığı ile ilgili genel bilgi verildikten sonra küçük usullerden olan nim sofyan ve semai usulleri vuruşları (darpları) ile uygulamalı bir şekilde gösterilerek öğrencinin usule ve usul vurmaya odaklanması sağlanır (E3.2). Öğrencinin çalışacağı eser veya etütler öğrenciyle birlikte çözümlenir. Daha sonra öğrenciden bunları tekrar etmesi istenebilir (D3.1). Öğrenilen bu usullerin yaşantımızda nerelerde duyulduğuna örnekler verilerek bu örnekler çeşitlendirilir (SDB2.1). Ardından bu usullerde yazılmış etüt ve örnek eserler çalınarak usul kavramı pekiştirilir. Öğrencilerden nim sofyan ve semai usullerini usul vurarak çalabilme performans görevi istenebilir. Performans görevi analitik dereceli puanlama anahtarı, öz değerlendirme, akran değerlendirme formu kullanılarak değerlendirilebilir.

Farklılaştırma
Zenginleştirme

Öğrencilerin öğrendikleri dizilerde ve usullerdeki etütleri farklı metronom hızlarıyla çalışmaları istenerek dizilerdeki sesleri ve etütlerdeki melodik yapılardaki hakimiyetinin artırılması sağlanabilir.

Destekleme

Öğrencilerin bireysel öğrenmeleri dikkate alınarak, çalışılan etütlerin metronomları yavaşlatılarak çalmaları istenebilir. Öğrenme düzeyine göre metronom artırılarak öğrencilerin bireysel performansları artırılabilir.