T.C. MİLLÎ EĞİTİM
BAKANLIĞI

Hayat Bilgisi Dersi 1.Sınıf

1. Öğrenme Alanı: Ben Ve Okulum

Bu öğrenme alanında öğrencilerin öğretmen ve arkadaşlarıyla tanışabilmeleri, sınıf ve okul ortamını tanıyabilmeleri, sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranabilmeleri, bireysel özelliklerini açıklayabilmeleri amaçlanmaktadır.
Ders Saati
24
Kavramsal Beceriler

KB1. Temel Beceriler

Eğilimler

E1.4. Kendine İnanma (Öz Yeterlilik), E1.5. Kendine Güvenme (Öz Güven), E2.1. Empati, E2.2. Sorumluluk, E2.5. Oyunseverlik, E3.5. Açık Fikirlilik

Sosyal-Duygusal Öğrenme Becerileri

SDB1.1. Kendini Tanıma (Öz Farkındalık), SDB2.1. İletişim, SDB2.2. İş Birliği, SDB3.1. Uyum

Değerler

D1. Adalet, D8. Mahremiyet, D10. Mütevazılık, D11. Özgürlük, D12. Sabır, D14. Saygı, D15. Sevgi, D17. Tasarruf

Okuryazarlık Becerileri

OB1. Bilgi Okuryazarlığı, OB4. Görsel Okuryazarlık

Disiplinler Arası İlişkiler
Türkçe, Sosyal Bilgiler, Beden Eğitimi ve Oyun
Beceriler Arası İlişkiler
KB2.2. Gözlemleme
Öğrenme Çıktıları ve Süreç Bileşenleri

HB.1.1.1. Öğretmeni ve arkadaşlarıyla tanışabilme

HB.1.1.2. Sınıf ve okul ortamını tanıyabilme

HB.1.1.3. Sınıf ve okul ortamında kurallara uygun davranabilme

HB.1.1.4. Bireysel özelliklerini açıklayabilme

İçerik Çerçevesi

Öğretmen ve Arkadaşlar

Okul Ortamı

Sınıf ve Okul Kuralları

Bireysel Özellikler

Anahtar Kavramlar

tanışma, arkadaş, iletişim, duygu, sınıf ve okul ortamı, kural, uyum, fiziksel özellik

Öğrenme Kanıtları (Ölçme ve Değerlendirme)

Öğrenme çıktıları; performans görevi, kontrol listesi, gözlem formu, dereceleme ölçeği, görsellerle oluşturulmuş öz değerlendirme formu kullanılarak değerlendirilebilir.

Sınıf içi performans görevi olarak öğrencilerden fiziksel özelliklerini ve duygularını kukla çalışması yaparak ifade etmeleri istenebilir. Hazırlanan çalışma bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. Bütüncül dereceli puanlama anahtarında fiziksel özelliklerine uygun kukla hazırlama, duygularını sözlü olarak ifade etme gibi kriterler temel alınabilir.

Temel Kabuller

Öğrencilerin yakın çevrelerinde tanışma sürecine ilişkin gözlem yaptıkları; çeşitli ortamlarda deneyim kazandıkları; günlük yaşamda kurallara uyulması gerektiğini bildikleri ve bireyler arasındaki benzerlik ve farklılıkların farkında oldukları kabul edilmektedir.

Ön Değerlendirme Süreci

Öğrencilerden tanışma sürecine ilişkin gözlemlerini paylaşmaları istenebilir. Park, oyun alanı, müze gibi ortamlardaki deneyimlerine ilişkin sorular sorulabilir. Sınıf ve okul ortamında böğrencilerden kurallara uyup uymama durumlarına yönelik gözlem yapmaları istenebilir. Öğrencilere çeşitli fiziksel özellikler ve duyguları yansıtan görseller sunulabilir. Görsellerdeki bireysel özellikleri ifade etmeleri istenebilir.

Köprü Kurma

Öğrencilerden günlük yaşamda tanışma sürecinde nelere dikkat ettiklerine yönelik örnekler vermeleri istenebilir. Öğrencilere okulun bölümleri, park, müze, ev gibi ortamların görselleri sunularak onlardan okulun bölümlerine ait olan görselleri tahmin etmeleri, sınıf ve okul ortamındaki kurallara ilişkin gözlem ve deneyimlerini ifade etmeleri, fiziksel özelliklerini ve yaşadıkları bir duyguyu yansıtan resim yapmaları istenebilir.

Öğrenme-Öğretme Uygulamaları

 HB.1.1.1

Öğrencilere tanışma etkinliklerinin yanı sıra istop, örümcek ağı gibi etkileşim temelli  etkinlikler yaptırılır. Öğrencilerden birbirlerini daha iyi tanımaları, aralarındaki iletişimi  güçlendirmeleri amacıyla tanışma ifadeleri ve beden dili kullanmaları istenir. Öğrencilerin  öğretmeni ve arkadaşları kendilerini tanıtırken onları etkin bir şekilde dinlemeleri, söz  istemeden önce konuşan kişinin sözünü bitirmesini beklemeleri, konuşan kişi ile göz teması  kurmaları, nezaketli olmaları gibi etkili iletişim becerilerini kullanmaları sağlanır (D14.1,  SDB2.1). Öğrencilerin bu etkinliklere katılımı teşvik edilerek arkadaşları ile olan ortak yönlerini  bulmaları, onları daha yakından tanımaları, grup içerisinde kendilerini ifade etmeleri ayrıca  öğrencilerden arkadaşlarına karşı anlayışlı davranışlar sergilemeleri beklenir (D15.1, E1.4,  E1.5). Öğretmen ve arkadaşlarıyla tanışma sürecindeki davranışları içeren bir kontrol listesi  hazırlanarak öğrencilerin davranışları değerlendirilebilir.

HB.1.1.2

Öğrencilerden kendisi için yeni olan sınıfını, okulunun bölümlerini ve okul çalışanlarını  fark etmeleri istenir. Öğrencilere sınıfta bulunan araç gereç ile şeref köşesi tanıtılır.  Okulu tanıma süreçlerini desteklemek için okulun bölümleri gezdirilerek öğrencilerden  okulu gözlemlemeleri istenir (SDB3.1). Öğrencilerden okul ortamı ve çalışanlarına ilişkin  gözlemlerini akvaryum, konuşma halkası gibi tekniklerle ifade etmeleri beklenir (KB2.2).  Sınıfta ve okul bahçesinde çeşitli oyunlar oynanır (E2.5). Okul çalışanları ile buz kırma gibi  tanışma etkinlikleri yaptırılır. Bu süreçte öğrencilerle sürekli iletişim kurulup alınan dönütler  pekiştirilerek öğrencilerin kendilerine güven duymaları ve kararlı bir tutum sergilemeleri  sağlanır (E1.5, D11.2). Okula uyum sürecindeki davranışları içeren bir kontrol listesi  hazırlanarak öğrenciler değerlendirilebilir. 

HB.1.1.3

Öğrencilerin sınıf ve okul ortamındaki kuralları fark etmeleri için beyin fırtınası, iş birlikli  öğretim gibi teknikler kullanılarak sınıf kuralları oluşturulur. Süreçte öğrencilerin kendi  hak ve sorumluluklarını düşünürken başkalarının haklarına saygı duymaları sağlanır  (D1.1). Öğrencilerden düşüncelerini arkadaşlarıyla paylaşmaları, sınıf kuralları ile ilgili  farklı düşünceler üzerinde uzlaşmaları beklenir (E3.5, SDB2.2). Öğrencilerin sorumluluk  almaları, duygu, düşünce ve davranışlarında kontrollü olmaları ve başkalarının bakış  açılarını anlayarak kendilerini ifade etmeleri istenir (D12.2, E2.1, E2.2). Sınıf kurallarından  yola çıkarak koridorda koşmamak, ortak kullanım alanlarını uygun davranışlar sergilemek  gibi okulda uyulması gereken kurallara örnekler verilir. Ardından öğrencilere okul  ortamındaki genel davranışlar hakkında gözlem yapma fırsatı verilerek öğrencilerden  okul kurallarına örnekler vermeleri istenir (D8.4, D17.3, OB1). Öğrencilerden sınıf ve okul  ortamında kurallara uygun davranışlar sergilemeleri beklenir. Sınıf ve okul kuralları ile ilgili  boyama, kesme yapıştırma etkinliklerinden oluşan çalışma yaprakları kullanılabilir. Bu  çalışmalar sınıf panosu gibi alanlarda sergilenebilir. Öğrencilerin sınıf ve okul kuralları ile  ilgili davranışları görsellerle oluşturulmuş öz değerlendirme formu ile değerlendirilebilir.

HB.1.1.4

Öğrencilerden fotoğrafına bakarak ya da ayna kullanarak saç şekli, göz rengi gibi fiziksel  özelliklerini sözlü olarak ifade etmeleri istenir (OB4). Öğrencilerin çeşitli olaylar ve durumlar  karşısında heyecan, sevinç gibi duygulardan hangilerini yaşadıklarını konuşma halkası,  kartopu gibi tekniklerle paylaşmaları sağlanır. Duygularını fark etmelerini sağlamak için  (SDB1.1, D10.1) öğrencilerle kendini keşfet, pandomim gibi etkinlikler yapılır. Yapılan  etkinlikler, gözlem formu kullanılarak değerlendirilebilir. Sınıf içi performans görevi olarak  öğrencilerden fiziksel özelliklerini ve duygularını kukla çalışması yaparak ifade etmeleri  istenebilir. Hazırlanan çalışma bütüncül dereceli puanlama anahtarı ile değerlendirilebilir. 

Zenginleştirme

 Öğrencilerin öğretmeni ve sınıf arkadaşlarıyla iletişim kurma, bireysel özelliklerini ifade  etme süreçleri müzik ya da beden eğitimi ve oyun dersi ile ilişkilendirilebilir. Bunun için  öğrencilerden bir ritim eşliğinde kendini tanıtmaları, beden dili ile duygularını ifade  etmeleri istenebilir.  Öğrencilerden okulun bölümlerini tanıtan bir görsel rehber hazırlamaları ve sınıf  panosunda sergilemeleri istenebilir. Öğrencilerden sınıf ve okul ortamında uygun davranışlarla ilgili özgün görsel ürünler  oluşturmaları, sınıf veya okul panosunda sergilemeleri istenebilir. Farklı fiziksel özellikleri ve duygusal ifadeleri yansıtan sanat eserlerini incelemeleri,  eserlerdeki kişilerin fiziksel özellikleri ile duygularını yorumlamaları ve gözlemlerini  sınıfta paylaşmaları sağlanabilir.

Destekleme

 Öğrencilerin iletişim becerilerini güçlendirmek ve bireysel özelliklerini ifade edebilmeleri  için onlara görsel, işitsel, dokunsal veya harekete dayalı materyaller sunularak kendini  ifade etmesi sağlanabilir.   Öğrencilere okul ortamını tanıma ve kurallara uygun davranışlar sergileme sürecinde  kurallar drama yoluyla verilebilir. Okul kurallarına yönelik akran öğretimi yapmaları  istenebilir. Öğrencilerin fiziksel özelliklerini ve duygularını ifade etmelerini desteklemek amacıyla  farklı fiziksel özellikler ve duyguları yansıtan görseller üzerinde akran iş birliği ile  karşılaştırma çalışmaları yapılabilir.

Güncelleme tarihi: 21.08.2026